Đà Nẵng có lợi thế khi nằm trên các trục kết nối Bắc - Nam, Đông - Tây và từ lục địa ra biển. Thành phố là cửa ngõ phía Đông của Hành lang kinh tế Đông - Tây (EWEC), kết nối Việt Nam với Lào, Thái Lan và Myanmar; hệ thống cảng biển, hàng không, đường bộ, đường sắt, tạo điều kiện hình thành mạng lưới logistics đa phương thức. Đà Nẵng hướng tới cửa ngõ logistics
Ngày 13/8, tại TP Đà Nẵng, Bộ Công Thương phối hợp UBND TP Đà Nẵng tổ chức Diễn đàn Logistics quốc tế Đà Nẵng 2026 với chủ đề "Đà nẵng: Cửa ngõ logistics Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương - Kết nối thương mại, đầu tư và chuỗi cung ứng".
Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Phan Thái Bình cho biết, trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc, các trung tâm logistics không chỉ cần năng lực trung chuyển hàng hóa mà phải tăng cường kết nối đa phương thức, ứng dụng công nghệ, cung cấp dịch vụ tích hợp và tạo môi trường đầu tư thuận lợi.
Đà Nẵng có lợi thế khi nằm trên các trục kết nối Bắc - Nam, Đông - Tây và từ lục địa ra biển. Thành phố là cửa ngõ phía Đông của Hành lang kinh tế Đông - Tây (EWEC), kết nối Việt Nam với Lào, Thái Lan và Myanmar; hệ thống cảng biển, hàng không, đường bộ, đường sắt, tạo điều kiện hình thành mạng lưới logistics đa phương thức.
Trên nền tảng đó, Đà Nẵng đang từng bước xây dựng hệ sinh thái logistics tích hợp, gắn hạ tầng giao thông với sản xuất, thương mại, phân phối, tài chính, công nghệ và dịch vụ logistics. Trong đó, Cảng Liên Chiểu, Khu thương mại tự do Đà Nẵng và các trung tâm logistics được xác định là những không gian quan trọng để tăng năng lực kết nối, thu hút dòng hàng và mở rộng thị trường.
Thành phố cũng định hướng đẩy mạnh chuyển đổi số, chia sẻ dữ liệu và ứng dụng công nghệ trong logistics; ưu tiên phát triển logistics hàng không, logistics lạnh, logistics phục vụ thương mại điện tử xuyên biên giới, logistics nông sản và các dịch vụ có giá trị gia tăng cao.
Phó Chủ tịch UBND Thành phố khẳng định, mục tiêu của Đà Nẵng không chỉ là thu hút hàng hóa về thành phố mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để hàng hóa từ Đà Nẵng và khu vực miền Trung đi nhanh hơn, xa hơn, hiệu quả hơn đến các thị trường quốc tế. Thành phố hướng tới trở thành điểm kết nối trong mạng lưới chuỗi cung ứng Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, liên kết các thị trường Đông Bắc Á, Đông Nam Á với Nam Á, Trung Đông và châu Âu.
Tại Diễn đàn, các đại biểu tập trung trao đổi về kết nối dòng hàng trên các hành lang kinh tế khu vực, với các tham luận về phát triển EWEC thành hành lang thế hệ mới theo hướng kết nối, số hóa và xanh hóa; thúc đẩy vận tải xuyên biên giới thông qua TIR; xây dựng “hành lang số” trên nền tảng e-FBL và tăng cường kết nối logistics, thương mại giữa Quảng Tây (Trung Quốc) với Đà Nẵng thông qua kênh đào Bình Lục.
Các chuyên gia cũng tập trung làm rõ vai trò của Đà Nẵng trong kết nối vùng, phát triển các trung tâm logistics quốc tế và thu hút dòng hàng qua thành phố. Đại diện cơ quan quản lý, doanh nghiệp cảng biển, logistics, hàng không, xuất nhập khẩu và vận tải xuyên biên giới cùng trao đổi về hạ tầng, kết nối các phương thức vận tải và những điều kiện cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh logistics của Đà Nẵng.
Khơi thông mạng lưới logistics qua cửa ngõ Đà Nẵng
Tại Tọa đàm tiền Diễn đàn Logistics Quốc tế Đà Nẵng 2026, diễn ra sáng 13/8 với chủ đề “Kết nối xuyên biên giới và tạo thuận lợi thương mại - Động lực phát triển Hành lang kinh tế Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương”, các chuyên gia tập trung nhận diện những điểm nghẽn trong vận tải xuyên biên giới, đồng thời đề xuất giải pháp tháo gỡ, tạo thuận lợi thương mại và nâng cao năng lực logistics của Đà Nẵng.
Theo ông Nguyễn Duy Minh - Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), xu hướng hình thành các mạng lưới đa điểm (HUB) nhằm tăng cường khả năng kết nối và bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng đang mở ra cơ hội cho Đà Nẵng.
Thành phố có thể phát huy lợi thế về mạng lưới giao thông để phát triển các chức năng trung chuyển, phân phối và cung cấp dịch vụ logistics giá trị gia tăng, thay vì chỉ đóng vai trò là điểm đi hoặc điểm đến của hàng hóa.
Để hệ sinh thái này vận hành hiệu quả, hạ tầng cần đi cùng một môi trường logistics thuận lợi, trong đó các thủ tục, cơ chế quản lý và quy trình liên quan đến vận tải xuyên biên giới được tổ chức theo hướng đơn giản, minh bạch và có khả năng kết nối.
Theo ông Nguyễn Duy Minh, yêu cầu đặt ra là phải tìm được sự cân bằng giữa quản lý hiệu quả của Nhà nước và tạo thuận lợi thương mại thực chất cho doanh nghiệp; qua đó giảm thời gian, chi phí tuân thủ nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý và kiểm soát hàng hóa.
Ở cấp độ khu vực, nền tảng cho việc tạo thuận lợi vận tải xuyên biên giới đã được hình thành thông qua nhiều cơ chế đa phương và song phương. Việt Nam tham gia Hiệp định khung ASEAN về tạo thuận lợi cho hàng hóa quá cảnh (AFAFGIT), Hiệp định tiểu vùng Mekong mở rộng về vận tải xuyên biên giới (GMS-CBTA), đồng thời có các hiệp định quá cảnh hàng hóa với Lào, Trung Quốc và Campuchia.
Nhận diện điểm nghẽn để khơi thông dòng hàng
Từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp, ông Ngô Quang Mỹ - Phó Chủ tịch Hiệp hội Logistics Đà Nẵng, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần iCircling cho rằng, các rào cản đối với vận tải xuyên biên giới tập trung ở cả thể chế, thủ tục, hạ tầng và tổ chức vận tải. Trong đó có sự thiếu đồng bộ về quy định giữa các quốc gia, vướng mắc tại cửa khẩu, thủ tục chồng chéo, cơ chế một cửa chưa thực chất, hạn chế về giấy phép, dữ liệu chưa liên thông, hạ tầng không đồng đều, chi phí bảo lãnh cao, mất cân đối luồng hàng và những rủi ro về an ninh, chính trị.
Những hạn chế này thể hiện rõ trên từng tuyến. Với Việt Nam - Trung Quốc, thời gian cấp phép quá cảnh có thể kéo dài 7 - 10 ngày, phương tiện tiếp tục phải chờ 2 - 3 ngày tại cửa khẩu do ùn tắc. Trên tuyến Việt Nam - Campuchia, giới hạn số lượng xe liên vận khiến doanh nghiệp phải sang tải tại biên giới, trong khi mất cân đối luồng hàng làm gia tăng xe chạy rỗng. Với Việt Nam - Lào, việc đưa container rỗng vào nội địa còn hạn chế, năng lực thông quan tại một số cửa khẩu chưa cao và hạ tầng kết nối chưa đồng đều.
Một vướng mắc khác là yêu cầu về hợp đồng trực tiếp với chủ hàng. Theo ông Ngô Quang Mỹ, quy định này có thể gây khó cho doanh nghiệp logistics khi dịch vụ được thực hiện thông qua nhà thầu trung gian hoặc đại lý quốc tế, nhất là các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ logistics bên thứ ba (3PL).
Hệ thống ACTS đã tạo nền tảng điện tử hóa thủ tục quá cảnh trong ASEAN, song hiệu quả vẫn phụ thuộc vào khả năng liên thông dữ liệu và phối hợp giữa các cơ quan.
Trong khi đó, kinh nghiệm từ Công ước TIR cho thấy việc thống nhất cơ chế bảo đảm hải quan có thể hạn chế kiểm tra lặp lại và tăng tính dự báo cho doanh nghiệp.
Với Đà Nẵng, yêu cầu trước mắt là tổ chức các đầu mối hạ tầng theo hướng đồng bộ, gắn Cảng Liên Chiểu với Khu thương mại tự do và mạng lưới vận tải đa phương thức.
Cùng với đó, Thành phố cần đẩy mạnh số hóa, kết nối dữ liệu và cải cách thủ tục, đồng thời tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, hiệp hội và các đối tác quốc tế. VLA có thể tham gia phản ánh vướng mắc, tư vấn chính sách và hỗ trợ mở rộng kết nối logistics.
Bà Lê Thị Kim Phương - Giám đốc Sở Công Thương TP Đà Nẵng nhấn mạnh, để phát huy vai trò cửa ngõ logistics, Thành phố phải kết nối thông suốt từ tuyến vận tải, thủ tục, dữ liệu đến các chủ thể tham gia chuỗi vận tải xuyên biên giới.
