Ủy ban Pháp luật đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo Nghị quyết về tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng tiếp tục rà soát, chỉnh lý một số quy định về nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của UBND, Chủ tịch UBND bảo đảm phù hợp, chính xác. 
Chiều 30/10, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng.
Không tổ chức HĐND quận, phường
Trình bày Tờ trình về dự thảo Nghị quyết về tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà cho biết, TP Hải Phòng là thành phố trực thuộc Trung ương, trọng điểm phát triển kinh tế (đặc biệt là kinh tế biển) của khu vực Bắc Bộ và cả nước; trung tâm giáo dục, y tế và khoa học công nghệ của vùng duyên hải Bắc Bộ, là đầu mối giao thông quan trọng, kết nối các tuyến giao thông hàng hải quốc tế; nằm trong tam giác phát triển Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.
Xác định vai trò, vị thế quan trọng của TP Hải Phòng, ngày 24/01/2019 Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 45-NQ/TW về xây dựng và phát triển TP Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, trong đó xác định mục tiêu cụ thể đến năm 2025 “Xây dựng chính quyền đô thị với bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả”; đến năm 2030 “Cơ bản đạt các tiêu chí của đô thị loại đặc biệt. Chính quyền đô thị được xây dựng và hoàn thiện phù hợp với yêu cầu của thành phố thông minh”.
Sau hơn 05 năm thực hiện Nghị quyết số 45-NQ/TW, Thành phố đã đạt được những thành tựu và kết quả quan trọng về phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh, đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao.
Tuy nhiên, mô hình tổ chức chính quyền địa phương chưa phù hợp với đặc điểm, tính chất của việc quản lý một đô thị lớn; chưa đáp ứng yêu cầu phát triển của Thành phố trong giai đoạn mới, ảnh hưởng đến hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước tại địa bàn đang phát triển năng động.
Thực tiễn đó đã đặt ra yêu cầu cần tổ chức bộ máy chính quyền đô thị tinh gọn, hợp lý, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, phát huy tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm, công khai, minh bạch trong quản lý và phục vụ nhân dân tốt hơn của chính quyền các cấp của Thành phố. Vì vậy, việc xây dựng, trình Quốc hội ban hành Nghị quyết về tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng là cần thiết.
Dự thảo Nghị quyết có 10 Điều với các nội dung cơ bản về mô hình tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng; nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương khi tổ chức chính quyền đô thị; cơ cấu tổ chức của HĐND và UBND; nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan chuyên môn, UBND cấp huyện, đơn vị sự nghiệp công lập; cán bộ, công chức làm việc tại phường, xã, thị trấn.
Trong đó, chính quyền địa phương ở quận, phường tại TP Hải Phòng là UBND quận, phường và là cơ quan hành chính nhà nước ở quận, phường, không tổ chức HĐND quận, phường. Việc tổ chức chính quyền địa phương ở TP Hải Phòng và các đơn vị hành chính khác của TP Hải Phòng có HĐND và UBND theo quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương hiện hành…
Cân nhắc khi chuyển giao nhiệm vụ, quyền hạn
Thẩm tra dự thảo Nghị quyết, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng cho biết, Ủy ban Pháp luật đề nghị Nghị quyết chỉ tập trung quy định về mô hình tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng.
Những nội dung khác liên quan đến cơ chế, chính sách đặc thù khác với quy định của Luật và đang được thực hiện thí điểm tại các địa phương, mà Chính phủ đang dự kiến đề nghị sửa đổi, bổ sung trong thời gian tới, nên được quy định trong Nghị quyết thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP Hải Phòng.
Ủy ban Pháp luật cơ bản tán thành việc tổ chức mô hình chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng; tăng cường bộ máy, tăng thêm số lượng đại biểu HĐND hoạt động chuyên trách cho HĐND Thành phố; điều chuyển, bổ sung thêm một số thẩm quyền cho HĐND Thành phố để tăng cường năng lực, bảo đảm thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương trong bối cảnh không tổ chức HĐND quận, phường.
Ủy ban Pháp luật đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, chỉnh lý một số quy định về nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của UBND, Chủ tịch UBND để bảo đảm phù hợp, chính xác. Trong đó cân nhắc kỹ quy định giao UBND Thành phố quyết định chuyển một số chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của pháp luật thuộc chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan chuyên môn thuộc UBND Thành phố cho các cơ quan chuyên môn, cơ quan hành chính khác thuộc UBND Thành phố, UBND quận, huyện và thành phố thuộc Thành phố (điểm đ khoản 1 Điều 3) để bảo đảm nguyên tắc về phân cấp, ủy quyền và bảo đảm tính thống nhất với quy định trong văn bản quy phạm pháp luật của các cơ quan nhà nước ở trung ương…
Trước đó, chiều 09/10, tại Chương trình Phiên họp thứ 38, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về tổ chức chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng cho biết, việc quy định về mô hình chính quyền đô thị tại TP Hải Phòng để thực hiện ngay mà không cần thí điểm do đã bảo đảm đầy đủ các cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn.
