Tài chính- đầu tư

Bảo đảm tính khả thi dự án cao tốc Bắc - Nam đoạn Gia Nghĩa - Chơn Thành

Bảo đảm tính khả thi dự án cao tốc Bắc - Nam đoạn Gia Nghĩa - Chơn Thành

Thanh Nga Thanh Nga - 08:37, 23/05/2024

Tạp chí Xây dựng - Bộ xây dựngLo ngại việc thu hút các nhà đầu tư tham gia đầu tư dự án giao thông gặp nhiều khó khăn, Uỷ ban Kinh tế Quốc hội đề nghị Chính phủ bổ sung các cơ sở bảo đảm tính khả thi cho dự án cao tốc Bắc - Nam phía Tây, đoạn Gia Nghĩa (Đắk Nông) - Chơn Thành (Bình Phước)…

Đầu tư khoảng 128,8 km đường cao tốc

Sáng 22/5, Quốc hội đã nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về chủ trương đầu tư dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc Bắc - Nam phía Tây đoạn Gia Nghĩa (Đắk Nông) - Chơn Thành (Bình Phước). Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thắng trình bày Tờ trình của Chính phủ.

Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thắng. Ảnh: quochoi.vn.

Tờ trình nêu rõ, việc đầu tư cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành sẽ giải quyết điểm nghẽn về hạ tầng giao thông, tạo không gian mới, động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực vùng Đông Nam Bộ và Tây Nguyên. Tại Nghị quyết số 23-NQ/TW và Nghị quyết số 24-NQ/TW, Bộ Chính trị đã định hướng đầu tư cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành trước năm 2030.

Việc triển khai đầu tư Dự án phù hợp với Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021 - 2030 được Đại hội lần thứ XIII của Đảng thông qua, Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2021-2025 được Quốc hội thông qua; phù hợp với Quy hoạch tổng thể quốc gia, Quy hoạch sử dụng đất quốc gia, Quy hoạch mạng lưới đường bộ, quy hoạch khác có liên quan, kế hoạch và chỉ tiêu sử dụng đất của địa phương.

Về phạm vi đầu tư, đầu tư khoảng 128,8 km, trong đó tuyến đi qua địa phận tỉnh Đắk Nông 27,8 km; qua địa phận tỉnh Bình Phước 101 km (bao gồm 2 km kết nối với đường Hồ Chí Minh đoạn Chơn Thành - Đức Hòa).

Theo quy hoạch, cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành có quy mô 6 làn xe. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả đầu tư, hiệu quả tài chính, phù hợp với khả năng cân đối các nguồn vốn, giai đoạn 1 phân kỳ đầu tư quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh theo đúng tiêu chuẩn, quy chuẩn; GPMB thực hiện một lần theo quy mô quy hoạch (6 làn xe).

Về hình thức đầu tư, phân chia thành 5 dự án thành phần, trong đó: Dự án thành phần 1 (đường cao tốc) đầu tư theo phương thức PPP (loại hợp đồng BOT); các dự án thành phần 2, 3, 4, 5 thực hiện GPMB, xây dựng đường gom và cầu vượt ngang qua địa phận tỉnh Đắk Nông, tỉnh Bình Phước triển khai theo hình thức đầu tư công.

Sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 25.540 tỷ đồng. Trong đó, vốn nhà nước tham gia 12.770 tỷ đồng, gồm: NSTW 10.536,5 tỷ đồng (1.766,5 tỷ đồng bố trí từ kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 và 8.770 tỷ đồng bố trí từ nguồn tăng thu NSTW năm 2022); NSĐP 2.233,5 tỷ đồng. Vốn nhà đầu tư thu xếp 12.770 tỷ đồng.

Về tiến độ, chuẩn bị dự án năm 2023 và năm 2024; GPMB năm 2024 và năm 2025; thi công xây dựng từ năm 2025, phấn đấu hoàn thành năm 2026.

Làm rõ việc giảm chiều dài Dự án so với quy hoạch

Theo Báo cáo thẩm tra do Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh trình bày, Quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, đoạn Gia Nghĩa - Chơn Thành có chiều dài 140 km. Tuy nhiên, Dự án có tổng chiều dài tuyến khoảng 128,8 km. Do đó, có ý kiến đề nghị làm rõ hơn việc đề xuất đầu tư thay đổi điểm đầu, điểm cuổi, giảm chiều dài của Dự án so với quy hoạch.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh. Ảnh: quochoi.vn.

Bên cạnh đó, một số ý kiến của Ủy ban Kinh tế đề nghị cân nhắc mở rộng đầu tư đoạn kết nối 2 km của Dự án theo quy mô 4 làn xe tiêu chuẩn TCVN 5729:2012, để bảo đảm kết nối đồng bộ nhằm phát huy hiệu quả đầu tư đường cao tốc TP.HCM - Chơn Thành đang triển khai đầu tư.

Đáng chú ý, về phương thức đầu tư, Chính phủ kiến nghị đầu tư Dự án theo phương thức đối tác công tư. Tuy nhiên, thực tế triển khai các dự án thời gian qua cho thấy, việc thu hút các nhà đầu tư, tổ chức tín dụng tham gia đầu tư các dự án gặp nhiều khó khăn. Do đó, Ủy ban Kinh tế đề nghị bổ sung các cơ sở bảo đảm tính khả thi cho Dự án, tránh trường hợp phải chuyển đổi sang hình thức đầu tư công.

Đối với vốn NSTW khoảng 10.536,5 tỷ đồng, có ý kiến cho rằng, việc bố trí 1.500 tỷ đồng từ nguồn dự phòng của Kế hoạch đầu tư công trung hạn vốn NSTW giai đoạn 2021-2025 là không khả thi. Theo quy định của Luật Đầu tư công năm 2019, số vốn Kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2021-2025 chỉ được thực hiện đến ngày 31/1/2026, trong khi Dự án dự kiến đến hết năm 2026 mới hoàn thành. Vì vậy, đề nghị Chính phủ giải trình làm rõ việc bố trí nguồn vốn để thực hiện Dự án trong năm 2026.

Uỷ ban Kinh tế cũng đề nghị Chính phủ cần có cơ chế giao cho các cơ quan đầu mối của các dự án rà soát, điều hòa, cân đối và thống nhất điều chỉnh tăng hoặc giảm tổng mức đầu tư giữa các dự án thành phần của Dự án bảo đảm không vượt sơ bộ tổng mức đầu tư của toàn bộ Dự án đã được Quốc hội quyết định.

Ngoài ra, cần làm rõ năng lực quản lý dự án của các địa phương được giao làm cơ quan chủ quản, cơ quan có thẩm quyền…

Trước đó, tại phiên họp thứ 32 của UBTVQH, diễn ra chiều 17/4, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thắng đã đề nghị một số cơ chế đặc thù triển khai dự án đầu tư xây dựng đường cao tốc Bắc - Nam phía Tây đoạn Gia Nghĩa - Chơn Thành như: Chấp thuận bố trí 8.770 tỷ đồng từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi thường xuyên của NSTW năm 2022 và 1.500 tỷ đồng từ nguồn dự phòng của kế hoạch đầu tư công trung hạn vốn NSTW giai đoạn 2021-2025 để đầu tư Dự án; Cho phép kéo dài thời gian giải ngân đến hết năm 2026 đối với số vốn bố trí từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi thường xuyên của NSTW năm 2022 để thực hiện Dự án (8.770 tỷ đồng); Cho phép người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định việc chỉ định thầu trong quá trình triển khai thực hiện Dự án đối với các gói thầu tư vấn, các gói thầu phục vụ di dời hạ tầng kỹ thuật, các gói thầu thực hiện đền bù, GPMB và tái định cư và áp dụng trong 2 năm kể từ ngày Dự án được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư; Cho phép trong giai đoạn triển khai Dự án, nhà thầu thi công không phải thực hiện thủ tục cấp Giấy phép khai thác khoáng sản làm VLXD thông thường nằm trong Hồ sơ khảo sát VLXD...

Ý kiến của bạn