Tại họp báo quý I/2026, chiều 9/4, Bộ Xây dựng đã làm rõ một số vấn đề liên quan đến biến động giá xăng dầu, VLXD, tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm, cơ chế điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng và phương án ứng phó với áp lực chi phí đầu vào. 
Trình ban hành và ban hành 20 văn bản, tổ chức 11 đoàn công tác
Báo cáo tại cuộc hợp, bà Ma Thị Luận - Phó Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng cho biết, trong quý I/2026, Bộ đã trình Chính phủ ban hành 09 Nghị định, 02 Nghị quyết và ban hành theo thẩm quyền 09 Thông tư, đồng thời tiếp tục rà soát, sửa đổi hệ thống VBQPPL để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Trong lĩnh vực đầu tư xây dựng, Bộ đã tổ chức 11 đoàn công tác do lãnh đạo Chính phủ, lãnh đạo Bộ chủ trì và 25 đoàn công tác do các đơn vị thuộc Bộ thực hiện, trực tiếp kiểm tra hiện trường, tháo gỡ khó khăn cho các dự án.
Về giải ngân vốn đầu tư công, đến hết quý I/2026, Bộ đã giải ngân 3.166/133.842 tỷ đồng, đồng thời đã phân bổ toàn bộ kế hoạch vốn năm 2026.
Trong lĩnh vực vận tải, 2 tháng đầu năm 2026, vận chuyển hành khách tăng 23,6%, luân chuyển tăng 17,0%; vận chuyển hàng hóa tăng 14,7%, luân chuyển tăng 6,4% so với cùng kỳ năm trước.
Về chuyển đổi số, Bộ đã vận hành Hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng với hơn 32,4 nghìn hồ sơ được đồng bộ; hơn 154 nghìn hồ sơ thủ tục hành chính; hơn 63 nghìn tài khoản được cấp.
Cũng tại cuộc họp, bà Hoàng Thu Hằng - Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường BĐS thông tin về nhà ở và thị trường BĐS cho biết, từ đầu năm 2026 đến nay, Chính phủ đã ban hành 03 Nghị định, 03 Nghị quyết, Thủ tướng Chính phủ ban hành 01 Chỉ thị, Bộ Xây dựng ban hành 01 Thông tư liên quan đến lĩnh vực nhà ở và thị trường BĐS, tập trung tháo gỡ vướng mắc về đất đai, phát triển nhà ở và kinh doanh BĐS.
Trong quý I/2026, đã có 51 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, tổng vốn khoảng 628.070 tỷ đồng; 1.195 dự án đang triển khai với quy mô 564.388 căn, lô/nền; 42 dự án hoàn thành với khoảng 7.871 sản phẩm; 74 dự án đủ điều kiện bán nhà ở hình thành trong tương lai với 34.315 căn.
Tổng số giao dịch BĐS đạt 115.650 giao dịch, trong đó có hơn 25,6 nghìn giao dịch nhà ở; hơn 89,9 nghìn giao dịch đất nền. Giá BĐS cơ bản ổn định, tăng nhẹ khoảng 1-2% tại một số địa phương lớn.
Tuy nhiên, NƠXH quy mô lớn nhưng tiến độ thực hiện còn thấp. Lũy kế cả nước có 737 dự án, quy mô hơn 701,2 nghìn căn; 196 dự án hoàn thành (hơn 170,6 nghìn căn); 220 dự án đang triển khai (hơn 214,9 nghìn căn); 321 dự án đã chấp thuận chủ trương đầu tư (hơn 315,6 nghìn căn). Tổng thể đạt khoảng 70,1% mục tiêu Đề án 1 triệu căn.
Riêng quý I/2026, đã có 66 dự án được giao/chấp thuận chủ đầu tư (hơn 80 nghìn tỷ đồng); 33 dự án khởi công (hơn 28,8 nghìn căn); 18 dự án đủ điều kiện bán (hơn 7 nghìn căn); và 04 dự án hoàn thành (578 căn). So với chỉ tiêu năm 2026 (hơn 158,7 nghìn căn), tỷ lệ thực hiện mới đạt 0,18%.
Bên cạnh đó, một nội dung mới được bà Hoàng Thu Hằng thông tin là phát triển hạ tầng sạc xe điện trong nhà chung cư. Theo số liệu thống kê, hiện cả nước có khoảng hơn 2 triệu xe máy điện; khoảng 300.000 ô tô điện đang lưu hành.
Sự gia tăng nhanh của phương tiện điện kéo theo nhu cầu lớn về chỗ để xe; trạm sạc; trạm đổi pin tại các khu chung cư.
Bộ Xây dựng đã triển khai các bước cụ thể để hoàn thiện quy chuẩn, đã dự thảo quy chuẩn, bổ sung 3 nhóm nội dung chính: Khu vực sạc xe điện (vị trí, phân vùng, yêu cầu PCCC, hệ thống điện); Khu vực để xe điện (phân khu riêng, yêu cầu kỹ thuật); Khu vực đổi pin (vị trí, an toàn, hệ thống kỹ thuật).
Làm rõ tiến độ dự án, chi phí đầu vào và cơ chế điều hành
Phần trao đổi với phóng viên báo chí do ông Nguyễn Trí Đức điều phối đã tập trung vào các nhóm vấn đề lớn: tiến độ dự án hạ tầng, chất lượng công trình, áp lực chi phí đầu vào và cơ chế điều hành giá.
Trả lời câu hỏi của phóng viên về các dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam qua miền Trung, ông Nguyễn Thế Minh - Phó Cục trưởng Cục Kinh tế, quản lý đầu tư xây dựng cho biết, đoạn cao tốc Bắc - Nam phía Đông từ Quảng Ngãi đến Khánh Hòa có tổng chiều dài 351,1 km, gồm 5 dự án thành phần.
Trong đó đã đưa vào khai thác 83,35 km (23,7%); 134 km đã hoàn thành nghiệm thu, dự kiến đưa vào khai thác trước 15/4/2026; 122 km đang hoàn thiện các hạng mục; 12 km còn lại đang xử lý nền đất yếu, dự kiến hoàn thành cuối tháng 4/2026.
Nguyên nhân ảnh hưởng tiến độ các dự án này được xác định chủ yếu do điều kiện địa chất phức tạp, phải xử lý nền đất yếu; khó khăn trong cấp mỏ và khai thác vật liệu; ảnh hưởng bất lợi của thời tiết, bão lũ cuối năm 2025; biến động giá xăng dầu, nhựa đường từ đầu tháng 3/2026.
Bộ Xây dựng đang chỉ đạo các chủ đầu tư, nhà thầu đưa vào khai thác các đoạn đủ điều kiện trước ngày 15/4 và hoàn thành toàn bộ trước 30/4/2026; hệ thống ITS dự kiến hoàn thành trong tháng 5/2026.
Liên quan đến phản ánh về một số khiếm khuyết như hỏng khe co giãn trên các tuyến cao tốc, ông Nguyễn Trí Đức cho biết, công tác kiểm soát chất lượng được thực hiện xuyên suốt từ thi công đến khai thác. Việc đánh giá nguyên nhân các khiếm khuyết cần thực hiện tổng thể, trên cơ sở đó Bộ Xây dựng sẽ có văn bản hướng dẫn giải pháp xử lý phù hợp, thay vì áp dụng một biện pháp chung cho tất cả các trường hợp.
Về hạ tầng phục vụ khai thác, theo đại diện Cục Đường bộ Việt Nam, tuyến cao tốc Bắc - Nam có 21 trạm dừng nghỉ; đã đưa vào khai thác 16 trạm; dự kiến trước 30/4/2026 có thêm 01 trạm đi vào hoạt động; các trạm còn lại tiếp tục hoàn thiện trong năm 2026.
Trước câu hỏi của phóng viên về phản ánh của doanh nghiệp khi chi phí vật liệu, nhiên liệu tăng mạnh thời gian qua, ông Nguyễn Thế Minh cho biết, hợp đồng xây dựng hiện nay chủ yếu là hợp đồng điều chỉnh giá; pháp luật đã quy định đầy đủ các phương pháp điều chỉnh giá để các bên áp dụng.
Trước biến động giá xăng dầu, Bộ Xây dựng đã tham mưu Thủ tướng ban hành Công điện số 25/TTg ngày 21/3/2026; ban hành các văn bản yêu cầu các địa phương đánh giá tác động, cập nhật chi phí và tăng cường bình ổn giá VLXD. Đồng thời, Bộ trưởng Bộ Xây dựng đã làm việc trực tiếp với Hiệp hội các nhà thầu xây dựng để tháo gỡ khó khăn trong thực tiễn triển khai.
Một nội dung khác cũng đáng chú ý tại họp báo là vấn đề nhiên liệu hàng không (Jet A1), trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng mạnh do xung đột địa chính trị.
Theo thông tin của ông Đỗ Hồng Cẩm - Phó Cục trưởng Cục Hàng không tại cuộc họp, nguồn cung nhiên liệu bay cho các hãng hàng không trong nước được bảo đảm đến hết tháng 4/2026, phục vụ cao điểm dịp lễ 30/4. Các doanh nghiệp đang tiếp tục đàm phán, tìm kiếm nguồn cung và tăng cường điều phối để duy trì hoạt động khai thác ổn định.
Trong bối cảnh giá nhiên liệu Jet A1 tăng cao, cơ quan quản lý đang nghiên cứu phương án điều chỉnh mức giá tối đa vận chuyển hàng không nội địa; các giải pháp về thuế, phí nhằm giảm áp lực chi phí; và cơ chế điều hành linh hoạt gắn với biến động nhiên liệu. Việc điều chỉnh giá được xác định phải tuân thủ Luật Giá, đồng thời bảo đảm hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng, tránh tác động tiêu cực đến nhu cầu đi lại và thị trường vận tải.
Như vậy, cùng với việc cập nhật kết quả thực hiện nhiệm vụ quý I/2026, những thông tin từ họp báo cho thấy, Bộ Xây dựng đang tập trung xử lý các vấn đề thực tiễn phát sinh trong quá trình triển khai dự án, nhất là tác động của biến động giá đến chi phí đầu tư, hợp đồng xây dựng và tiến độ thi công. Các nội dung liên quan đến điều chỉnh giá, bình ổn VLXD, bảo đảm nguồn cung nhiên liệu và tháo gỡ vướng mắc cho nhà thầu tiếp tục được Bộ theo dõi, phối hợp xử lý trong thời gian tới.
