Xây dựng 17 mẫu đề cương báo cáo
Tại Phiên họp thứ 25 chiều 17/8, UBTVQH cho ý kiến về Báo cáo kết quả giám sát bước đầu đối với 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG).
Phát biểu mở đầu phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương, Trưởng Đoàn giám sát cho biết, đến hết tháng 7/2023, Đoàn giám sát đã thực hiện cơ bản các nội dung theo Kế hoạch chi tiết số 345, trên cơ sở báo cáo của Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương, làm việc trực tiếp với 11 Bộ, ngành và 15 địa phương, Đoàn giám sát đã xây dựng Báo cáo kết quả giám sát bước đầu chuyên đề giám sát của Quốc hội về các CTMTQG.
Tại phiên họp, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Y Thanh Hà Niê Kđăm, Phó Trưởng đoàn Thường trực Đoàn cho biết, Đoàn Giám sát tập trung phân tích chính sách và đánh giá tiến trình thực hiện chính sách; xây dựng 17 mẫu đề cương báo cáo gửi các Bộ, ngành và địa phương; phân công thành viên Đoàn Giám sát làm Tổ trưởng giúp Đoàn Giám sát làm việc chuyên sâu với các Bộ, ngành và địa phương.
Cho ý kiến tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho rằng, chất liệu Báo cáo tốt, tuy nhiên các báo cáo chưa đạt sự nhuần nhuyễn về kết cấu và tư tưởng lớn. Báo cáo tóm tắt và dự thảo Nghị quyết chưa phản ánh được hết nội dung cốt lõi của Báo cáo chính. Đề nghị Báo cáo tóm tắt rút gọn lại và phản ánh được hết “hồn cốt” của Báo cáo chính, đồng thời tiếp tục hoàn thiện dự thảo Nghị quyết.
Đảng đoàn Quốc hội đã có Đề án đổi mới hoạt động giám sát của Quốc hội, do đó Báo cáo giám sát cần chỉ rõ được những sơ hở, bất cập, chồng chéo, mâu thuẫn của các văn bản và công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành có nguy cơ xảy ra tham nhũng, tiêu cực. Đây cũng là yêu cầu chỉ đạo của Bộ Chính trị và Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng, tiêu cực đã kết luận.
Đồng thời, cần làm rõ tình trạng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm, để chậm công việc, cản trở nhiệm vụ phát triển KT-XH, giải quyết công việc của người dân và doanh nghiệp.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho rằng, giải pháp còn chung chung, đề nghị xác định thời gian cụ thể cho các giải pháp, các nhiệm vụ, kế hoạch triển khai Nghị quyết và xác định thời hạn đối với từng việc.
Làm rõ quan điểm xây dựng nông thôn mới
Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ, mong muốn của UBTVQH là có một Nghị quyết sắc sảo, kiến nghị, đề xuất đúng và trúng để thúc đẩy các CTMTQG, trong đó tập trung vào xác mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ của các CTMTQG như: Xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo giai đoạn này khác gì so với giai đoạn trước, nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu, quan điểm xây dựng nông thôn mới đặt trong tam nông, nông dân là chủ thể, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh, mục tiêu giai đoạn này đã khác với giai đoạn trước.
Bên cạnh đó, cần tiếp tục xây dựng, phát huy mô hình nông thôn mới cấp thôn bản ở những vùng khó khăn. Gắn kết với CTMTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS&MN, làm rõ quan điểm chính sách dân tộc theo đối tượng hay theo địa bàn hay theo cả 2. Kết hợp nhuần nhuyễn các chính sách đó trong các dự án, tiểu dự án như thế nào.
Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, giải quyết đất ở, đất sản xuất cho đồng bào dân tộc, điểm mới trong kết luận gần đây của lãnh đạo liên quan đến nội dung này còn gắn với trách nhiệm UBND cấp tỉnh, đề nghị cần làm nổi bật lên trong Báo cáo.
Đề nghị cần làm rõ các quan điểm lớn như: Quan điểm xây dựng nông thôn mới gắn với tái cơ cấu mạnh mẽ ngành nông nghiệp; phải có ít nhất 1 Hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới, hoạt động có hiệu quả, gắn với sinh kế và đời sống ở đó; Xây dựng nông thôn mới phải đặt trong quan hệ với phát triển đô thị và kinh tế đô thị…
Báo cáo cần chỉ rõ các vấn đề: Chương trình đi có đúng hướng hay không, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị trong các nội dung này như thế nào. Làm rõ và trả lời được câu hỏi: “Vì sao chậm, vì sao vướng mắc, các điểm nghẽn ở đâu, việc tháo gỡ như thế nào?...
Chủ tịch Quốc hội mong muốn Báo cáo giảm bớt các yếu tố kĩ thuật, tập trung đi sâu vào các vấn đề chính trị, kinh tế, xã hội gắn với các quan điểm, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước, phân tích rõ các hạn chế, vướng mắc, tồn tại, yếu kém trong thực hiện 3 CTMTQG.
Mỗi giám sát cần kết quả rất cụ thể, cần làm rõ: Còn xảy ra tình trạng nợ đọng xây dựng cơ bản trong các Chương trình như các lần trước không, còn vấn đề trục lợi chính sách không, chính sách nào để duy trì được giảm nghèo bền vững?
Đồng thời, giám sát phải xác định, chỉ rõ trách nhiệm của: Quốc hội, Chính phủ hay các Bộ, ngành.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ mong muốn của UBTVQH có một Nghị quyết sắc sảo với những kiến nghị, đề xuất đúng và trúng để thúc đẩy các Chương trình mục tiêu quốc gia… 

