Chính phủ đề xuất cho các Bộ, địa phương được chuẩn bị, lập và điều chỉnh quy hoạch khi vận hành chính quyền 2 cấp từ 01/7, trong khi chờ sửa tổng thể Luật Quy hoạch. Chiều 25/6, Quốc hội thảo luận về giải pháp tiếp tục triển khai quy hoạch gắn với sắp xếp đơn vị hành chính.
Từ 01/7, cả nước sẽ áp dụng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp (tỉnh, xã), sau khi bỏ cấp huyện, dẫn tới những ảnh hưởng về quy hoạch đô thị và nông thôn, quy hoạch sử dụng đất. Bên cạnh đó, các quy hoạch (quốc gia, vùng, tỉnh) cũng bị ảnh hưởng khi địa phương thay đổi tên gọi, ranh giới sau khi sáp nhập.
Trong khi đó, Luật Quy hoạch (sửa đổi) đã được bàn thảo tại kỳ họp thứ chín, nhưng cần thời gian nghiên cứu, sửa tổng thể. Do đó, Chính phủ xin rút dự án luật này ra khỏi chương trình kỳ họp.
ĐBQH Nguyễn Trúc Sơn (Bến Tre) tán thành việc Quốc hội chưa thông qua Luật Quy hoạch (sửa đổi) tại kỳ họp này và dự kiến thông qua tại Kỳ họp thứ mười, Quốc hội khóa XV.
Nếu xét một cách tổng thể, giai đoạn 2021 - 2030 cũng chỉ còn 5 năm, vì vậy, đại biểu cho rằng, khi sửa đổi Luật Quy hoạch thì phải sửa đổi một cách thấu đáo; Chính phủ, Quốc hội cũng cần tính đến việc chuẩn bị cho kỳ quy hoạch tiếp theo là 2031 - 2040.
“Bên cạnh đó, khi điều chỉnh Luật Quy hoạch cũng cần lưu tâm đến điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất và phương án phát triển không gian đô thị", đại biểu nhấn mạnh.
Phát biểu giải trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nêu rõ, về các giải pháp để tiếp tục triển khai công tác quy hoạch gắn với sắp xếp đơn vị hành chính trong thời gian chưa ban hành Luật Quy hoạch (sửa đổi), Chính phủ đề xuất 3 giải pháp:
Thứ nhất, quy định về hiệu lực của các quy hoạch thời kỳ 2021 - 2023; quy hoạch cấp quốc gia, cấp vùng, cấp tỉnh đã được quyết định hoặc phê duyệt thì tiếp tục thực hiện đến khi có quy hoạch thay thế hoặc điều chỉnh theo quy định của pháp luật về quy hoạch.
Thứ hai, các địa phương trong diện sáp nhập đơn vị hành chính được phép căn cứ vào quy hoạch tỉnh đã được phê duyệt để phê duyệt chủ trương đầu tư, phê duyệt đầu tư chương trình dự án đã có trong quy hoạch tỉnh hoặc phù hợp với các quy hoạch tỉnh tương ứng; được phép sử dụng tên địa danh, vị trí, phạm vi địa lý trước khi sáp nhập đơn vị hành chính kết hợp với địa danh, vị trí, phạm vi địa giới hành chính sau sáp nhập cho đến khi có quy định mới về quy hoạch.
Chính phủ cũng đề xuất đưa vào Nghị quyết của Quốc hội quy định về công tác chuẩn bị lập quy hoạch. Theo đó, các Bộ, địa phương được phép sử dụng kinh phí chi thường xuyên, vốn đầu tư công và nguồn vốn hợp pháp khác để thực hiện công tác chuẩn bị, nghiên cứu lập, điều chỉnh quy hoạch.
Thứ ba, ban hành một số quy định có tính chất chuyển tiếp đối với các quy hoạch đang thực hiện quy trình điều chỉnh theo quy định hiện hành; quy hoạch đã tổ chức thẩm định nhưng chưa được phê duyệt thì thực hiện phê duyệt theo quy định của Luật Quy hoạch; quy hoạch đang điều chỉnh theo trình tự, thủ tục, thẩm quyền quy định tại Điều 54 của Luật Quy hoạch thì tiếp tục thực hiện theo quy định tại Điều 54 này.
Đồng thời cho phép tiếp tục thực hiện lập, thẩm định, phê duyệt, điều chỉnh quy hoạch theo trình tự, thủ tục rút gọn đối với các quy hoạch đã được cấp có thẩm quyền cho phép đang trong quá trình điều chỉnh.
Cùng với đó, không xem xét và điều chỉnh quy hoạch theo trình tự, thủ tục rút gọn đối với các quy hoạch có văn bản đề xuất điều chỉnh sau thời điểm Nghị quyết Kỳ họp thứ chín, Quốc hội khóa XV có hiệu lực. Trừ trường hợp có ý kiến kết luận bằng văn bản của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, lãnh đạo chủ chốt, Nghị quyết của Quốc hội và của Ủy ban Thường vụ Quốc hội hoặc Nghị quyết của Chính phủ, Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về bảo đảm quốc phòng, an ninh, sắp xếp đơn vị hành chính, dự án quan trọng quốc gia, dự án khẩn cấp, nhiệm vụ cấp bách làm thay đổi một hoặc một số nội dung của quy hoạch.
Đáng chú ý, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, tới đây Chính phủ sẽ trình đồng thời 3 dự án sửa đổi luật có liên quan chặt chẽ với nhau tại Kỳ họp thứ 10, gồm Luật Quy hoạch, Luật Đất đai và Luật Khoáng sản để đảm bảo sự đồng bộ trong sửa đổi pháp luật.
Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh đề nghị, cần khẩn trương xây dựng các văn bản quy định trình tự, thủ tục điều chỉnh các quy hoạch đã được quyết định hoặc phê duyệt để kịp thời đáp ứng yêu cầu phát triển của các địa phương sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tổng hợp ý kiến của các đại biểu và đề nghị cơ quan soạn thảo phối hợp với cơ quan trình khẩn trương hoàn thiện nội dung đưa vào Nghị quyết của Kỳ họp thứ chín, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi trình Quốc hội xem xét, biểu quyết thông qua.
Trước đó, ngày 09/5, theo Tờ trình của Chính phủ trình bày trước Quốc hội, dự thảo Luật Quy hoạch tập trung sửa đổi, bổ sung 33 điều, khoản với một số điểm mới đáng chú ý:
- Bổ sung các quy hoạch có tính chất kỹ thuật, chuyên ngành vào hệ thống quy hoạch, mở rộng phạm vi điều chỉnh và tăng tính bao phủ của luật trong thực tiễn.
- Đơn giản hóa nội dung quy hoạch bằng việc chuyển danh mục dự án quan trọng từ trong quy hoạch sang kế hoạch thực hiện quy hoạch, đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong phê duyệt, tổ chức thực hiện.
- Cho phép lập đồng thời các loại quy hoạch khác nhau, tránh tình trạng chờ đợi lẫn nhau như trước đây.
- Cắt giảm thủ tục hành chính khi điều chỉnh quy hoạch như bỏ quy định xin chủ trương điều chỉnh, áp dụng thủ tục rút gọn và không yêu cầu đánh giá môi trường chiến lược trong một số trường hợp cụ thể.
Đặc biệt, dự thảo Luật chú trọng tăng cường phân cấp thẩm quyền, giao cho các Bộ, ngành và địa phương nhiều quyền chủ động hơn trong tổ chức lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch.
