Chính phủ xác định 20 doanh nghiệp nhà nước (SOE) quy mô lớn thuộc diện cổ phần hóa trong giai đoạn tới, trong đó có: Vietnam Airlines, VIMC, VNR, VEC và ACV. 
Chính phủ đã ban hành Nghị định số 57/2026/NĐ-CP về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp, có hiệu lực từ ngày 13/2/2026, xác định 20 doanh nghiệp nhà nước (SOE) quy mô lớn thuộc diện cổ phần hóa trong giai đoạn tới. Đây được xem là bước đi đáng chú ý trong lộ trình tái cơ cấu khu vực doanh nghiệp nhà nước, gắn cổ phần hóa với mục tiêu nâng cao hiệu quả hoạt động và năng lực cạnh tranh.
Ba nhóm nhà đầu tư được mua cổ phần
Danh sách bao gồm nhiều tập đoàn, tổng công ty giữ vị trí then chốt trong các lĩnh vực năng lượng, viễn thông, tài chính – ngân hàng, hàng không và hạ tầng. Trong đó có: Petrovietnam, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Viettel, Agribank, Petrolimex, Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC).
Cùng với đó là các doanh nghiệp như: Vinachem, Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (VRG), Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (Vinacomin), VNPT, Vietnam Airlines, Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC), Tổng công ty Đường sắt Việt Nam (VNR), Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), cùng các tổng công ty lương thực, cà phê, lâm nghiệp và Tập đoàn Bảo Việt.
Theo Điều 8 Nghị định số 57/2026/NĐ-CP, ba nhóm nhà đầu tư đủ điều kiện mua cổ phần gồm: nhà đầu tư trong nước; nhà đầu tư nước ngoài (phải mở tài khoản và thực hiện thanh toán, ký quỹ theo quy định về quản lý ngoại hối); và nhà đầu tư chiến lược đáp ứng các tiêu chí cụ thể.
Nghị định cũng quy định rõ các đối tượng không được tham gia mua cổ phần lần đầu, bao gồm thành viên Ban Chỉ đạo cổ phần hóa (trừ đại diện doanh nghiệp), các tổ chức tư vấn, kiểm toán, định giá tham gia quá trình cổ phần hóa, các công ty con – công ty liên kết trong cùng tập đoàn, cũng như các tổ chức đấu giá và cá nhân có liên quan theo Luật Doanh nghiệp 2020.
Gắn cổ phần hóa với nâng cao năng lực cạnh tranh
Nghị định số 57/2026/NĐ-CP xác định việc cổ phần hóa doanh nghiệp 100% vốn nhà nước phải gắn với mục tiêu nâng cao hiệu quả quản trị, kết quả kinh doanh và năng lực cạnh tranh trên thị trường. Đối tượng cổ phần hóa là các doanh nghiệp cấp I, gồm công ty mẹ tập đoàn, công ty mẹ trong mô hình công ty mẹ – công ty con và công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ toàn bộ vốn điều lệ.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị ban hành tháng 1/2026 đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 50 doanh nghiệp nhà nước nằm trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á, trong đó 1–3 doanh nghiệp đạt quy mô Top 500 toàn cầu.
Việc đưa loạt tập đoàn, tổng công ty quy mô lớn vào diện cổ phần hóa được kỳ vọng sẽ bổ sung nguồn cung tài sản chất lượng cho thị trường vốn, đồng thời tạo động lực cải thiện quản trị doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn nhà nước trong giai đoạn tới.
