Với lợi thế kết nối Quốc lộ 12, Quốc lộ 279 và gần Sân bay Điện Biên Phủ, địa phương đang định hướng phát triển cụm công nghiệp, hạ tầng thương mại và các không gian dịch vụ nhằm tạo thêm động lực tăng trưởng cho khu vực lòng chảo Mường Thanh. 
Đây cũng là một trong những nội dung được địa phương giới thiệu tại chương trình xúc tiến hợp tác đầu tư tổ chức ngày 26/5 với sự tham gia của các doanh nghiệp, nhà đầu tư và Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Điện Biên.
Hình thành Cụm công nghiệp Thanh Yên
Theo UBND xã Thanh Yên, địa phương hiện đang đề xuất hình thành Cụm công nghiệp Thanh Yên tại khu vực tiếp giáp Quốc lộ 12. Ranh giới cụm công nghiệp đã được xác định trong quy hoạch phát triển cụm công nghiệp của tỉnh; địa phương đã có văn bản gửi UBND tỉnh và Sở Công Thương đề nghị xem xét thành lập cụm công nghiệp, đồng thời đề xuất đơn vị đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cho khu vực này.
Điểm đáng chú ý là địa phương không chỉ dừng ở việc giới thiệu tiềm năng, mà đã bắt đầu xây dựng các tính toán tương đối cụ thể liên quan đến quỹ đất, giải phóng mặt bằng, hạ tầng kỹ thuật, logistics và lao động phục vụ thu hút đầu tư.
Khu vực dự kiến phát triển công nghiệp hiện còn quỹ đất sạch tương đối lớn. Trong đó, cụm số 1 khoảng 38 ha, cụm số 2 khoảng 40 ha; ngoài ra còn có khoảng 6 ha đất NƠXH, 4,8 ha đất chợ thương mại và khoảng 1,2 ha đất bãi đỗ xe tĩnh. Các khu vực này đã được đưa vào quy hoạch chung của xã đến năm 2045 và đang trình cấp có thẩm quyền xem xét phê duyệt.
Không chỉ chuẩn bị quỹ đất, địa phương cũng đã xây dựng các kịch bản sơ bộ liên quan đến chi phí GPMB và cơ chế thuê đất. Theo tính toán của xã Thanh Yên, đối với đất cây hằng năm, mức hỗ trợ khi thu hồi đất dao động khoảng 900 triệu đồng đến 1,2 tỷ đồng/ha; đối với đất lúa hai vụ có thể khoảng 1,2 - 2,4 tỷ đồng/ha tùy phương án áp dụng.
Theo quy định hiện hành, nhà đầu tư tại khu vực này có thể được xem xét miễn tiền thuê đất trong 7 năm đầu; đồng thời được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp đối với địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
Ở góc độ hạ tầng, Thanh Yên đang cố gắng tận dụng lợi thế vị trí để hình thành một khu vực sản xuất - dịch vụ có khả năng kết nối liên vùng.
Theo UBND xã Thanh Yên, khu vực cụm công nghiệp nằm cạnh Quốc lộ 12, kết nối trực tiếp với Quốc lộ 279 và khu vực Điện Biên Phủ. Nguồn điện được cấp từ lưới điện quốc gia; nguồn nước dự kiến lấy từ hệ thống cấp nước tập trung và các nguồn hợp pháp khác theo quy hoạch. Địa phương cũng định hướng xây dựng hệ thống thoát nước và xử lý nước thải tập trung nhằm đáp ứng yêu cầu môi trường đối với hoạt động sản xuất công nghiệp.
Đáng chú ý, một lợi thế khác được địa phương nhấn mạnh là khoảng cách từ khu vực cụm công nghiệp đến Sân bay Điện Biên Phủ chỉ khoảng 3 km, tạo điều kiện thuận lợi cho giao dịch, vận chuyển hàng hóa có giá trị cao và kết nối doanh nghiệp.
Địa phương cũng kỳ vọng việc tỉnh Điện Biên dự kiến triển khai tuyến cao tốc Điện Biên - Sơn La - Hà Nội trong giai đoạn 2026-2030 sẽ góp phần cải thiện năng lực logistics và rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa từ Điện Biên về Hà Nội xuống khoảng 6 giờ.
Cam kết sớm bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư
Theo UBND xã Thanh Yên, hạ tầng cụm công nghiệp hiện vẫn đang trong giai đoạn hoàn thiện các thủ tục quy hoạch và thu hút đầu tư hạ tầng kỹ thuật. Địa phương cũng cho rằng, kết nối logistics và giao thông liên vùng của Điện Biên vẫn cần tiếp tục được đầu tư đồng bộ để nâng cao năng lực thu hút đầu tư trong thời gian tới.
Ngoài công nghiệp và thương mại, địa phương cũng định hướng phát triển nông nghiệp hàng hóa và du lịch nhằm hình thành không gian phát triển đa ngành.
Sau sáp nhập các xã Thanh Yên, Noong Luống và Pa Thơm, địa phương hiện sở hữu hơn 1.861 ha đất nông nghiệp, trong đó có khoảng 809 ha đất lúa hai vụ, hơn 573 ha rau màu và hơn 160 ha cây ăn quả. Địa phương đang từng bước hình thành các vùng sản xuất tập trung như vùng lúa chất lượng cao cánh đồng Mường Thanh khoảng 500 ha, vùng rau an toàn hơn 573 ha và vùng cây mắc ca, dứa.
Ở lĩnh vực du lịch, Thanh Yên định hướng phát triển các sản phẩm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, cộng đồng và trải nghiệm văn hóa tại khu vực: Pa Thơm, U Va và lòng chảo Mường Thanh.
Một số điểm được địa phương giới thiệu gồm: khu du lịch khoáng nóng U Va, quần thể hang động Pa Thơm, du lịch lòng hồ thủy điện Nậm Núa và các bản du lịch cộng đồng gắn với văn hóa dân tộc Thái, Lào.
Ông Nguyễn Ngọc Tuấn - Chủ tịch UBND xã Thanh Yên cho biết, mục tiêu hiện nay của địa phương là tăng cường thu hút đầu tư, tạo thêm động lực phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Đối với các nhiệm vụ thuộc thẩm quyền, địa phương cam kết sẽ phối hợp giải quyết nhanh nhất, hiệu quả nhất để sớm bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư triển khai dự án, đưa hoạt động sản xuất kinh doanh đi vào vận hành, góp phần tạo việc làm và nâng cao đời sống người dân địa phương.
Trong bối cảnh nhiều địa phương miền núi đang tìm động lực tăng trưởng mới sau sáp nhập đơn vị hành chính, việc chủ động chuẩn bị quỹ đất, hạ tầng kỹ thuật và định hướng phát triển không gian kinh tế ngay từ cấp cơ sở có thể tạo thêm điều kiện để thu hút đầu tư và khai thác hiệu quả các lợi thế sẵn có của địa phương.
