Đàm phán giá điện bảo đảm hài hòa lợi ích, chia sẻ rủi ro

12:05 04/04/2023
Đó là khẳng định của Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải chiều 3/4 trong cuộc Họp báo thường kỳ tháng 3/2023 do Văn phòng Chính phủ tổ chức.

Theo Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải, tinh thần đàm phán giá điện bảo đảm hài hòa lợi ích, chia sẻ rủi ro giữa các bên cũng là thực hiện theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải cho biết, từ trước đến nay, cơ chế giá FIT là cơ chế giá điện hỗ trợ, được thiết kế để thúc đẩy đầu tư vào các dự án điện mặt trời, điện gió và được quy định chỉ trong khoảng thời gian nhất định. Sau khi cơ chế giá FIT hết hiệu lực, cơ chế giá điện cho các nhà máy điện mặt trời (NMĐMT), nhà máy điện gió (NMĐG) chuyển tiếp cần thực hiện theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải tại cuộc Họp báo Chính phủ thường kỳ chiều 3/4/2023.

Để xây dựng khung giá điện cho các dự án năng lượng tái tạo chuyển tiếp, ngày 03/10/2022, Bộ Công Thương ban hành Thông tư số 15/2022/TT-BCT quy định phương pháp xác định khung giá phát điện nhà máy điện mặt trời, điện gió chuyển tiếp.

Căn cứ theo quy định tại Thông tư này, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã báo cáo Bộ Công Thương về kết quả tính toán khung giá phát điện NMĐMT, NMĐG chuyển tiếp.

Trên cơ sở kết quả tính toán do EVN trình, Bộ Công Thương đã lấy và tiếp thu ý kiến của Bộ Tài chính, Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp và xem xét ý kiến của Hội đồng tư vấn, sau đó Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 21/QĐ-BCT ngày 07/01/2023 quy định khung giá phát điện NMĐMT, NMĐG chuyển tiếp để làm cơ sở cho EVN và các chủ đầu tư sớm thỏa thuận giá điện để đưa các nhà máy vào vận hành, tránh gây lãng phí tài nguyên.

Theo đó, khung giá đã được tính toán trên cơ sở dữ liệu thu thập được từ báo cáo nghiên cứu khả thi, thiết kế kỹ thuật được thẩm định của 102 nhà máy điện mặt trời và 109 nhà máy điện gió.

Cũng theo Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải, việc lựa chọn bộ thông số đầu vào chuẩn để tính toán, thẩm định khung giá được thực hiện theo đúng quy định tại Thông tư số 15/2022/TT-BCT.

Theo các số liệu của các tổ chức tư vấn trong nước và quốc tế, suất đầu tư điện gió, điện mặt trời trên thế giới có xu hướng giảm mạnh trong giai đoạn vừa qua, bất chấp sự gia tăng đáng kể của chi phí vật liệu.

Các thông số có liên quan được lựa chọn dựa trên cơ sở thu thập số liệu, tính toán căn cứ tình hình thực tế của các NMĐG, NMĐMT, có tham khảo số liệu của các tổ chức tư vấn cả trong nước và quốc tế.

Sau khi có khung giá điện này, Bộ Công Thương đã yêu cầu EVN khẩn trương phối hợp với chủ đầu tư các nhà máy điện gió, điện mặt trời chuyển tiếp thỏa thuận, thống nhất giá điện để sớm đưa các nhà máy vào vận hành, tránh gây lãng phí tài nguyên, căn cứ vào các hướng dẫn trước đó tại các văn bản mà Bộ Công Thương đã ban hành.

Việc đàm phán về giá điện cần được thực hiện trên tinh thần hài hòa lợi ích giữa các bên, chia sẻ rủi ro theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, đồng thời các dự án phải chấp hành đầy đủ quy định pháp luật về đất đai, xây dựng, điện lực, quy hoạch, môi trường, phòng cháy chữa cháy…

Bộ Công Thương mong muốn EVN và các chủ đầu tư sớm thảo thuận, thống nhất giá điện nhà máy điện mặt trời, điện gió chuyển tiếp để đưa các dự án vào hoạt động theo đúng quy định của pháp luật.

Như vậy, đến thời điểm này, giữa EVN và các chủ đầu tư chưa thống nhất được giá điện nhà máy điện mặt trời, điện gió chuyển tiếp.

Ảnh minh họa.

Theo nhận định của một nhà đầu tư, những nhà đầu tư điện gió thuộc diện cấp phép đầu tư trước thời hạn kết thúc giá FIT hơn 1 năm, thì tổng chi phí phải bỏ ra cao thêm 15% để thi công kịp giá FIT. Ước tính chỉ có 50% nhà đầu tư kịp giá FIT là các nhà đầu tư đã được cấp giấy phép đầu tư trước hạn chót hưởng giá FIT 3 năm, còn lại 50% là được cấp phép trước 1 năm.

Với những dự án được cấp phép trong thời gian hơn 1 năm trước thời hạn giá FIT, đều bị áp lực chi phí tăng cao, dẫn đến suất đầu tư lẽ ra chỉ 40 tỷ/MW, nhưng bị đội lên 45-50 tỷ/MW.

Suất đầu tư này tăng lên cho nên khấu hao tăng, lãi vay tăng. Do đó, lợi ích từ giá FIT không còn bao nhiêu nữa. Nhiều dự án kể cả hưởng giá FIT cũng không có lãi, thua xa làm thủy điện.

Nhà đầu tư khẳng định, tóm lại, các dự án có lãi không nhiều, đa phần là lãi vừa, lãi ít, thậm chí là lỗ.

Bình luận