Bám sát căn cứ pháp lý, định hình không gian phát triển khu kinh tế ven biển
Theo hồ sơ trình thẩm định, phạm vi, ranh giới và diện tích lập Đồ án điều chỉnh Quy hoạch chung Khu kinh tế Định An được xác định trên cơ sở kế thừa các quyết định quan trọng của Thủ tướng Chính phủ về thành lập và phê duyệt quy hoạch khu kinh tế trước đây, đồng thời cập nhật các thay đổi về địa giới hành chính theo nghị quyết mới của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Tổng diện tích tự nhiên của Khu kinh tế Định An khoảng 39.020 ha, bao gồm các khu vực đô thị, nông thôn, ven biển và vùng cửa sông, với ranh giới tiếp giáp biển Đông có chiều dài bờ biển khoảng 42 km.
Phạm vi nghiên cứu quy hoạch không chỉ dừng ở ranh giới hành chính đơn thuần mà còn được xem xét trong tổng thể không gian ven biển, bảo đảm sự thống nhất với hành lang bảo vệ bờ biển, định hướng khai thác và sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ. Đồ án cũng đặt ra khả năng nghiên cứu mở rộng không gian khu kinh tế thông qua lấn biển và mở rộng sang các khu vực lân cận trong các giai đoạn tiếp theo, trên cơ sở tích hợp với quy hoạch tỉnh và tuân thủ quy định pháp luật hiện hành.
Mục tiêu điều chỉnh quy hoạch được xác định rõ, hướng tới việc xây dựng Khu kinh tế Định An trở thành khu kinh tế tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, giữ vai trò hạt nhân tăng trưởng của tỉnh Vĩnh Long và toàn vùng ĐBSCL. Theo định hướng, khu kinh tế sẽ phát triển mạnh các lĩnh vực công nghiệp, thương mại, dịch vụ, du lịch, đô thị ven biển, nông, lâm và ngư nghiệp, gắn với năng lượng tái tạo và kinh tế biển, đồng thời đóng vai trò là cửa ngõ giao thương hàng hải quốc tế, đầu mối kết nối hành lang sông Hậu ra biển Đông.
Tại cuộc họp, các thành viên Hội đồng thẩm định đánh giá hồ sơ điều chỉnh quy hoạch đã bám sát nhiệm vụ được giao, căn cứ pháp lý tương đối đầy đủ, trình tự thủ tục thực hiện đúng quy định. Đồ án cơ bản phản ánh đúng hiện trạng phát triển của khu kinh tế, đồng thời đề xuất các định hướng phát triển phù hợp với yêu cầu mới về tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn và thích ứng biến đổi khí hậu.
Hoàn thiện quy hoạch theo hướng khả thi, làm rõ trọng tâm phát triển
Bên cạnh những đánh giá tích cực, Hội đồng thẩm định cũng thẳng thắn chỉ ra một số nội dung cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện nhằm nâng cao chất lượng và tính khả thi của đồ án trước khi trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Nhiều ý kiến cho rằng cần làm rõ hơn các khái niệm, thuật ngữ và căn cứ pháp lý mới trong lập quy hoạch, tránh tình trạng liệt kê dàn trải các văn bản nhưng chưa làm nổi bật những cơ sở pháp lý có tác động trực tiếp đến nội dung điều chỉnh.
Các chuyên gia cũng đề nghị phân tích rõ hơn việc điều chỉnh chức năng, quy mô và tính chất của từng khu chức năng trong Khu kinh tế Định An, đặc biệt là mối quan hệ kế thừa và thay đổi so với quy hoạch cũ. Việc làm rõ các nội dung điều chỉnh sẽ giúp các cấp quản lý và nhà đầu tư dễ dàng nhận diện định hướng phát triển, hạn chế những vướng mắc trong quá trình triển khai thực tế.
Một nội dung quan trọng khác được Hội đồng nhấn mạnh là yêu cầu bổ sung đánh giá về kết nối vùng và hiện trạng hạ tầng của các dự án đang hoạt động trong khu kinh tế. Theo đó, đồ án cần làm rõ hơn vai trò của Khu kinh tế Định An trong mạng lưới hạ tầng giao thông, logistics của vùng ĐBSCL và duyên hải Nam Bộ, cũng như khả năng kết nối với các hành lang kinh tế quốc tế thông qua hệ thống cảng biển, luồng hàng hải và các tuyến giao thông trọng điểm.
Tại cuộc họp, ông Đặng Văn Chính - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Vĩnh Long, đã tiếp thu đầy đủ các ý kiến của Hội đồng thẩm định, đồng thời giải trình thêm một số nội dung liên quan đến các điểm nghẽn hạ tầng giao thông, hạ tầng phòng chống thiên tai và hiện trạng triển khai các dự án đầu tư trên địa bàn khu kinh tế. Những vấn đề này được xác định là các yếu tố then chốt cần được giải quyết đồng bộ để bảo đảm tính khả thi của quy hoạch trong giai đoạn tới.
Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn đánh giá cao nỗ lực của địa phương và đơn vị tư vấn trong quá trình lập và điều chỉnh quy hoạch. Thứ trưởng nhấn mạnh, đồ án đã bám sát chỉ đạo của Chính phủ và các định hướng quy hoạch cấp trên, bước đầu làm rõ cấu trúc phát triển với các phân khu chức năng tương đối rõ ràng. Tuy nhiên, đồ án cần tiếp tục được rà soát, cập nhật số liệu, hoàn thiện luận chứng khoa học và tiếp thu đầy đủ ý kiến của các chuyên gia để tránh những khó khăn phát sinh trong tương lai.
Theo Thứ trưởng, quy hoạch cần bảo đảm tính ngắn gọn, rõ ràng, dễ triển khai, tránh đi vào chi tiết quá mức ở giai đoạn quy hoạch chung, đồng thời xác định rõ trọng tâm, trọng điểm phát triển theo từng giai đoạn. Trong đó, phát triển kinh tế được xác định là nhiệm vụ trung tâm, làm nền tảng để từng bước phát triển đô thị, dịch vụ và nâng cao chất lượng sống cho người dân khu vực ven biển. Yếu tố hạ tầng, thích ứng với biến đổi khí hậu và khả năng đáp ứng quy mô dân số lớn cũng cần được cân nhắc kỹ lưỡng trong quá trình hoàn thiện đồ án.

Ngày 07/01, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn đã chủ trì cuộc họp Hội đồng thẩm định Điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Định An, tỉnh Vĩnh Long đến năm 2040, nhằm xem xét toàn diện các nội dung điều chỉnh quy hoạch, bảo đảm phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch vùng ĐBSCL và yêu cầu phát triển bền vững trong bối cảnh mới. 

