Giá các kim loại quý đồng loạt giảm mạnh trong phiên 18/8 khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tăng lên mức cao nhất trong nhiều năm, trong bối cảnh áp lực lạm phát và lo ngại về tài khóa gia tăng. Tuy nhiên, với bạc, triển vọng nhu cầu công nghiệp cùng nguồn cung hạn chế vẫn là những yếu tố có thể hỗ trợ thị trường trong trung và dài hạn. 
Giá bạc chịu sức ép ngắn hạn
Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), giá kim loại quý chịu áp lực đáng kể khi lợi suất trái phiếu tăng mạnh trong bối cảnh đàm phán Mỹ - Iran chưa đạt tiến triển, giá năng lượng vẫn neo ở mức cao và thâm hụt tài khóa của Mỹ trong tháng 7 tăng lên mức cao nhất trong gần 5 năm rưỡi.
Những diễn biến này làm gia tăng lo ngại về lạm phát, qua đó đẩy lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 30 năm lên mức cao nhất trong 19 năm, vượt 5,33% trước khi hạ nhiệt về quanh 5,3%.
Đà tăng lợi suất sau đó lan sang các thị trường trái phiếu lớn. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm lên mức cao nhất trong khoảng 30 năm, trong khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Đức kỳ hạn 30 năm đạt mức cao nhất kể từ năm 2011. Tại Anh và Pháp, lợi suất dài hạn cũng đồng loạt thiết lập các mức cao nhất trong nhiều năm.
Lợi suất trái phiếu tăng làm gia tăng chi phí cơ hội của việc nắm giữ kim loại quý - nhóm tài sản không tạo ra dòng tiền định kỳ, qua đó gây sức ép trực tiếp lên giá.
Trong phiên giao dịch ngày 18/8, giá bạc giao tháng 9 giảm 3,3%, xuống 64 USD/ounce. Giá bạch kim giao tháng 10 cũng giảm hơn 3%, xuống 1.733,8 USD/ounce.
Đối với bạc, áp lực giảm trong phiên chủ yếu đến từ các yếu tố vĩ mô, đặc biệt là xu hướng tăng của lợi suất trái phiếu. Tuy nhiên, những yếu tố nền tảng của thị trường vẫn cho thấy triển vọng đáng chú ý trong trung và dài hạn.
Một trong những yếu tố hỗ trợ là nhu cầu đối với các tài sản phòng thủ trong bối cảnh bất ổn kinh tế và tài khóa toàn cầu gia tăng. Tại Mỹ, nợ công đã tiến sát mốc 39.000 - 40.000 tỷ USD, tương đương khoảng 122% GDP. Chi phí lãi vay ròng của Chính phủ Mỹ đã vượt 1.000 tỷ USD mỗi năm, trong khi thâm hụt ngân sách liên bang được dự báo vượt 2.100 tỷ USD trong năm tài chính này.
Nếu áp lực tài khóa tiếp tục kéo dài, nhu cầu đối với các tài sản phòng thủ như vàng và bạc có thể vẫn được duy trì, dù diễn biến giá trong ngắn hạn còn phụ thuộc lớn vào mặt bằng lãi suất và lợi suất trái phiếu.
Đáng chú ý, khác với vàng, bạc có vai trò ngày càng lớn trong các ngành công nghiệp. Nhu cầu bạc phục vụ sản xuất pin năng lượng mặt trời hiện chiếm gần 30% tổng nhu cầu bạc công nghiệp. Cùng với đó, sự phát triển nhanh của trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), các thiết bị điện tử, y tế và nhiều ứng dụng công nghệ cao đang mở rộng thêm dư địa tiêu thụ kim loại này.
Trong khi nhu cầu có xu hướng gia tăng, nguồn cung bạc lại đang đối mặt với những hạn chế nhất định. Thị trường có nguy cơ bước vào năm thâm hụt thứ 6 liên tiếp, với mức thiếu hụt ước tính khoảng 46 - 50 triệu ounce.
Nguồn cung hạn chế có thể làm gia tăng biến động
Khả năng đáp ứng nhu cầu từ lượng bạc sẵn sàng đưa ra thị trường cũng là vấn đề đáng lưu ý. Các kho lưu trữ của Hiệp hội Thị trường Vàng bạc London (LBMA) hiện nắm giữ khoảng 750 triệu ounce bạc. Tuy nhiên, khoảng 75% lượng bạc này đã được phân bổ cho các quỹ hoán đổi danh mục (ETP), khiến lượng bạc thực sự tự do lưu thông trên thị trường tương đối hạn chế.
Trong trường hợp nhu cầu đầu tư và nhu cầu công nghiệp cùng tăng, trạng thái nguồn cung hạn chế có thể khiến thị trường bạc biến động mạnh hơn. Đây cũng là điểm khác biệt quan trọng giữa diễn biến giá ngắn hạn chịu tác động bởi yếu tố tài chính và triển vọng dài hạn được quyết định ngày càng nhiều bởi nhu cầu sử dụng thực tế.
Với ngành công nghiệp, đặc biệt là các lĩnh vực năng lượng tái tạo, điện tử và công nghệ cao, xu hướng sử dụng bạc có thể tiếp tục tăng khi quá trình chuyển dịch năng lượng và phát triển hạ tầng số diễn ra mạnh mẽ. Điều này tạo thêm nền tảng cho nhu cầu bạc, ngay cả khi các yếu tố tài chính gây sức ép trong từng giai đoạn.
Nhìn chung, trong ngắn hạn, nếu lợi suất trái phiếu Chính phủ tiếp tục duy trì ở mức cao, kim loại quý nhiều khả năng vẫn chịu áp lực điều chỉnh do chi phí cơ hội nắm giữ tăng lên. Tuy nhiên, với bạc, bức tranh trung và dài hạn vẫn được hỗ trợ bởi nhu cầu công nghiệp tăng, nguồn cung khai thác hạn chế và lượng bạc tự do lưu thông tương đối thấp.
Đối với thị trường vật liệu, diễn biến này cũng cho thấy vai trò ngày càng lớn của các kim loại có tính ứng dụng cao trong quá trình chuyển dịch năng lượng và phát triển công nghệ. Khi nhu cầu đối với năng lượng tái tạo, thiết bị điện tử và hạ tầng số tiếp tục mở rộng, những biến động về nguồn cung và giá kim loại công nghiệp có thể trở thành một trong những yếu tố cần được doanh nghiệp sản xuất vật liệu và công nghiệp phụ trợ theo dõi sát hơn.
