Chiều 14/01, Bộ Xây dựng tổ chức họp Hội đồng thẩm định Nhiệm vụ Quy hoạch chung Hải Phòng đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075. Việc lập nhiệm vụ quy hoạch được đặt ra trong bối cảnh Hải Phòng bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu mở rộng không gian, tái cấu trúc mô hình tăng trưởng và nâng tầm vai trò đô thị cảng biển, trung tâm kinh tế, logistics của quốc gia và khu vực. Hội nghị có sự tham gia của đại diện các bộ, ngành, các hội nghề nghiệp trong lĩnh vực quy hoạch, kiến trúc, cùng đại diện chính quyền TP Hải Phòng. Việc lập nhiệm vụ quy hoạch chung lần này được đánh giá là có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mang tính bước ngoặt về thể chế, không gian và định hướng phát triển lâu dài của thành phố.
Trong bối cảnh yêu cầu tổ chức lại không gian phát triển gắn với thay đổi địa giới hành chính, cũng như những yêu cầu mới về phát triển đô thị bền vững, kinh tế biển, logistics và chuyển đổi xanh, nhiệm vụ quy hoạch chung được xem là cơ sở nền tảng để Hải Phòng xác lập vai trò và vị thế trong mạng lưới đô thị quốc gia và khu vực.
Định hướng phát triển Hải Phòng thành trung tâm du lịch biển và di sản
Theo hồ sơ trình thẩm định, phạm vi lập nhiệm vụ quy hoạch chung bao trùm toàn bộ địa giới hành chính của TP Hải Phòng sau sắp xếp đơn vị hành chính, với tổng diện tích tự nhiên khoảng 3.184,5 km², bao gồm khu vực đất liền, đảo ven bờ và vùng biển đảo. Ranh giới không gian quy hoạch được xác định rõ với các tỉnh Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên và vùng vịnh Bắc Bộ, phản ánh đầy đủ vị thế cửa ngõ hướng ra biển của thành phố.
Thời hạn quy hoạch được xác định đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075, cho thấy cách tiếp cận dài hạn, bảo đảm tính kế thừa và linh hoạt cho các giai đoạn phát triển tiếp theo. Nhiệm vụ quy hoạch không chỉ hướng tới giải quyết các vấn đề trước mắt về tổ chức không gian, hạ tầng và dân số, mà còn đặt nền móng cho mô hình phát triển đô thị tích hợp, thích ứng với biến đổi khí hậu và yêu cầu cạnh tranh quốc tế trong dài hạn.
Về quan điểm phát triển, nhiệm vụ quy hoạch nhấn mạnh việc phát huy tối đa tiềm năng và lợi thế của đô thị cảng biển, trung tâm kinh tế vùng, gắn kết chặt chẽ giữa công nghiệp - dịch vụ - nông nghiệp trong một cấu trúc không gian hợp lý.
Phát triển kinh tế được đặt trong mối quan hệ hài hòa với phát triển văn hóa - xã hội, bảo vệ môi trường và bảo đảm quốc phòng, an ninh. Đáng chú ý, quy hoạch xác định rõ yêu cầu mở rộng không gian đô thị song song với sử dụng hiệu quả tài nguyên đất đai, hướng tới mô hình phát triển xanh, tiết kiệm và bền vững.
Các mục tiêu phát triển được phân định theo từng mốc thời gian. Đến năm 2030, Hải Phòng phấn đấu trở thành trung tâm du lịch biển, văn hóa và di sản của khu vực và quốc tế; thành phố cảng công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái, đóng vai trò động lực tăng trưởng của vùng Đông Nam Á.
Đến năm 2050, Hải Phòng được định hướng trở thành một trong những cực tăng trưởng chính của cả nước, trung tâm công nghiệp, logistics và cảng biển quốc tế hàng đầu khu vực. Tầm nhìn đến năm 2075 hướng tới xây dựng Hải Phòng trở thành đô thị có kinh tế tích hợp, năng lực cạnh tranh cao, là hình mẫu quốc gia về quản trị không gian đô thị, bảo vệ tài nguyên và phát triển cân bằng giữa con người, tự nhiên và công nghệ.
Đảm bảo tính kế thừa các giá trị cốt lõi của quy hoạch trước đây
Nhiệm vụ quy hoạch chung xác định rõ tính chất đô thị của Hải Phòng là thành phố cảng hiện đại, văn minh, đô thị động lực phát triển của quốc gia. Thành phố được định vị là trung tâm công nghiệp hiện đại, thông minh; đầu mối logistics trọng điểm; trung tâm quốc gia và quốc tế về giáo dục, đào tạo, y tế, KHCN, du lịch và kinh tế biển. Đồng thời, Hải Phòng giữ vai trò quan trọng về quốc phòng, an ninh và là cửa ngõ chiến lược hướng ra biển của Thủ đô và vùng Bắc Bộ.
Dự báo phát triển cho thấy quy mô dân số toàn thành phố đến năm 2035 khoảng 6,33 triệu người và đến năm 2050 khoảng 9,73 triệu người. Quy mô đất xây dựng đô thị được xác định theo từng giai đoạn, bảo đảm cân đối giữa nhu cầu phát triển và khả năng đáp ứng của hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, đồng thời hạn chế tình trạng sử dụng đất kém hiệu quả, phân tán nguồn lực.
Tại Hội nghị, các thành viên Hội đồng thẩm định cho rằng nhiệm vụ quy hoạch đã cơ bản tuân thủ quy định pháp luật, bao quát được các nội dung trọng tâm cần nghiên cứu. Tuy nhiên, nhiều ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát, cập nhật đầy đủ cơ sở pháp lý, đặc biệt là các luật, nghị quyết, kết luận mới của Trung ương có liên quan đến phát triển đô thị, kinh tế biển, logistics và chuyển đổi xanh. Việc làm rõ mối quan hệ vùng, nhất là trong bối cảnh thay đổi địa giới hành chính, được xem là yêu cầu then chốt nhằm bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ trong phát triển không gian và hạ tầng.
Các bộ, ngành cũng lưu ý cần đánh giá đầy đủ các tác động liên quan đến an ninh trật tự, GPMB, tái định cư và sinh kế người dân; tránh chồng chéo trong sử dụng đất quốc phòng, an ninh; đồng thời phát huy các thế mạnh đặc thù của Hải Phòng để xác định rõ các trọng tâm phát triển. Ngoài ra, cần làm rõ hơn vai trò “đầu tàu” của Hải Phòng trong từng lĩnh vực, tránh tình trạng phát triển không đồng đều giữa khu vực đô thị và nông thôn, dẫn đến phân hóa không gian.
Tiếp thu ý kiến Hội đồng, đại diện Sở Xây dựng TP Hải Phòng khẳng định sẽ hoàn thiện nhiệm vụ quy hoạch theo hướng làm rõ các động lực phát triển mới sau sắp xếp địa giới hành chính, bảo đảm tính kế thừa các giá trị cốt lõi của quy hoạch trước đây, đồng thời nâng cao tính khả thi trong tổ chức thực hiện.
Kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn đánh giá cao công tác chuẩn bị hồ sơ của địa phương, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu bám sát quy định pháp luật, làm rõ các nội dung cốt lõi và động lực phát triển trong giai đoạn mới. Việc phân chia không gian phát triển cần rõ ràng, có giải pháp thiết kế và kết nối đồng bộ giữa các khu vực, chú trọng nghiên cứu không gian ngầm, hạ tầng giao thông và hệ thống logistics hiện đại.
Thứ trưởng đề nghị TP Hải Phòng sớm hoàn thiện nhiệm vụ quy hoạch để trình cấp có thẩm quyền xem xét, phê duyệt, làm cơ sở cho quá trình lập Quy hoạch chung thành phố trong thời gian tới.
