Dự kiến có 150 cơ sở được phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính trong giai đoạn đầu, chiếm khoảng 40% tổng phát thải khí nhà kính quốc gia, thuộc 3 lĩnh vực: Nhiệt điện, sản xuất sắt thép, sản xuất xi măng. Sáng 24/3, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp nghe báo cáo, cho ý kiến về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 06/2022/NĐ-CP của Chính phủ quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ozon.
Tăng cường công tác kiểm kê khí nhà kính
Dự thảo Nghị định được xây dựng nhằm quy định chi tiết quy định của Luật Bảo vệ môi trường; đồng thời tăng cường công tác kiểm kê khí nhà kính, thẩm định kết quả kiểm kê, giảm nhẹ phát thải khí nhà kính; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp trong thẩm định kết quả kiểm kê, giảm nhẹ phát thải và tổ chức phân bổ hạn ngạch phát thải.
Các Bộ quản lý lĩnh vực đề xuất lượng hạn ngạch phân bổ hằng năm cho từng cơ sở thuộc phạm vi quản lý.
Theo đó, dự thảo Nghị định quy định chi tiết lộ trình phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính theo 3 giai đoạn: 2025-2026, 2027-2028, 2029-2030. Giai đoạn đầu phân bổ cho các cơ sở có mức phát thải lớn thuộc 3 lĩnh vực: Nhiệt điện, sản xuất sắt thép, sản xuất xi măng.
Nội dung sửa đổi, hoàn thiện quy định về thị trường carbon nhằm điều chỉnh, cập nhật quy định rõ đối tượng trao đổi hạn ngạch phát thải, đối tượng trao đổi tín chỉ carbon; bổ sung nội dung về Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon phục vụ cho công tác quản lý; quy định chi tiết các hoạt động trao đổi hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon trên sàn giao dịch; quy định chi tiết việc thực hiện cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon trong nước.
Dự thảo Nghị định cũng bổ sung một số thủ tục hành chính mới về thẩm định kết quả kiểm kê khí nhà kính cho các cơ sở được phân bổ hạn ngạch phát thải do Bộ quản lý lĩnh vực thực hiện; thực hiện cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ carbon trong nước.
Liên quan đến bảo vệ tầng ozon, dự thảo Nghị định định sửa đổi, hoàn thiện 6 điều và phụ lục về: Các chất làm suy giảm tầng ozon được kiểm soát và lộ trình quản lý, loại trừ các chất làm suy giảm tầng ozon được kiểm soát; đăng ký và báo cáo sử dụng các chất được kiểm soát; yêu cầu về phân bổ, điều chỉnh, bổ sung hạn ngạch sản xuất, nhập khẩu các chất được kiểm soát; trình tự, thủ tục phân bổ, điều chỉnh, bổ sung, hủy phân bổ hạn ngạch sản xuất và nhập khẩu các chất được kiểm soát; thu gom, tái chế, tái sử dụng và xử lý các chất được kiểm soát; trách nhiệm trong quản lý các chất được kiểm soát.
Đẩy mạnh phân cấp xây dựng, ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn liên quan đến hạn ngạch, tín chỉ carbon
Tại cuộc làm việc, lãnh đạo các Bộ: Công Thương, Xây dựng, Tài chính đề nghị cần các quy định, tiêu chí, phương pháp luận, tiêu chí lựa chọn tổ chức, chuyên gia tư vấn độc lập để thực hiện kiểm kê phát thải khí nhà kính, thẩm định các kết quả liên quan đến phát thải khí nhà kính nhằm bảo đảm tính khách quan, công bằng, minh bạch.
Đồng thời xây dựng bộ tiêu chí khi thực hiện phân bổ hạn ngạch phát thải cho từng lĩnh vực, địa bàn, doanh nghiệp; tính liên thông của các quy định về hạn ngạch, tín chỉ carbon với quốc tế, nhất là đối với doanh nghiệp; chất lượng của hạn ngạch, tín chỉ carbon giao dịch trên thị trường carbon…
Kết luận cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề nghị Bộ NN&MT phải quán triệt hệ thống luật pháp chuyên ngành, thỏa thuận quốc tế, đồng thời đưa ra định hướng, nguyên tắc khung có kiểm soát với tư duy "sandbox" để tiếp tục cập nhật những vấn đề kỹ thuật có thể còn biến động.
Phó Thủ tướng nêu rõ, quy định của Nghị định về tiêu chuẩn, phương pháp, chính sách phải tương thích với thông lệ quốc tế, đồng thời bám sát tiêu chuẩn của từng thị trường, từng lĩnh vực kinh doanh, sản xuất, từng loại hình doanh nghiệp, "không dàn hàng ngang, mà linh hoạt, đa dạng theo từng thị trường, từ tiêu chuẩn cao nhất, chặt chẽ nhất đến thông thoáng nhất".
Bên cạnh đó, Nghị định phải phân cấp, giao cho các Bộ, ngành xây dựng, ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến hạn ngạch, tín chỉ carbon; điều kiện hình thành, cơ chế hoạt động của các tổ chức, chuyên gia tư vấn độc lập thực hiện đo đạc, thống kê, thẩm định, công nhận, báo cáo… các số liệu liên quan đến phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon được sự công nhận, thừa nhận lẫn nhau của các tổ chức, đối tác quốc tế.
Phó Thủ tướng cũng cho ý kiến về quy định quản lý loại hàng hóa là tín chỉ carbon trên thị trường carbon; phân cấp quản lý hạn ngạch phát thải cho các Bộ chuyên ngành; ứng dụng công nghệ, thực hiện số hóa quản lý, vận hành trong mọi hoạt động liên quan đến phát thải, tín chỉ carbon...
