Diễn đàn Phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2025 khẳng định vai trò của đô thị như động lực phát triển quốc gia, tập trung vào ba trụ cột: đổi mới sáng tạo; thích ứng biến đổi khí hậu; và tái thiết, quản trị đô thị hiện đại. Kiến tạo đô thị thông minh trên nền tảng khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo
Diễn đàn Phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2025 diễn ra ba phiên thảo luận.
Tại Hội thảo chuyên đề 1, ông Trần Quốc Thái, Cục trưởng Cục Phát triển đô thị (Bộ Xây dựng), khẳng định: “Đổi mới sáng tạo không chỉ là lựa chọn mà là động lực cốt lõi định hình tương lai đô thị Việt Nam”. Nghị định 269/2025/NĐ-CP lần đầu tiên tạo hành lang pháp lý cho quy hoạch và vận hành đô thị thông minh, trong khi Nghị quyết 57-NQ/TW coi khoa học - công nghệ là đột phá hàng đầu.
Các địa phương như Đà Nẵng đã tiên phong chuyển đổi số đồng bộ, vận hành Trung tâm điều hành IOC 24/7 phục vụ người dân. Các chuyên gia nhấn mạnh: bản chất của đô thị thông minh không nằm ở công nghệ mà ở cách tổ chức và quản trị trên nền tảng dữ liệu, nơi người dân là trung tâm và đồng sáng tạo dịch vụ.
Từ chính sách đến năng lực thực thi đô thị chống chịu khí hậu
Hội thảo chuyên đề 2 cho thấy, Việt Nam đã có đủ khung chính sách, từ Đề án 438/QĐ-TTg năm 2021 đến Chiến lược quốc gia về BĐKH 2050 nhưng thách thức nằm ở năng lực thực thi.
Ông Nguyễn Cao Viên - Phó Cục trưởng Cục Phát triển đô thị (Bộ Xây dựng), nhấn mạnh phải chuyển từ “phòng ngừa bị động” sang “quản trị rủi ro chủ động”, coi Atlas đô thị, khí hậu và Bộ chỉ số đô thị chống chịu BĐKH là hạ tầng mềm bắt buộc khi lập quy hoạch.
Các chuyên gia quốc tế đề xuất mô hình “Thành phố bọt biển”, ứng dụng SUDs để giữ, thấm, tái sử dụng nước mưa, giúp giảm ngập và hạ nhiệt đô thị. Quan điểm chung: “Trả lại không gian cho nước” là nguyên tắc hạ tầng xuyên suốt để đô thị Việt Nam thích ứng chủ động trước biến đổi khí hậu.
Chuyển đổi tư duy phát triển đô thị từ mở rộng sang tăng cường cải tạo, tái thiết
Diễn đàn năm nay diễn ra ngay trước thời điểm Việt Nam chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp (từ 1/7/2025), tạo bước ngoặt trong quản trị đô thị.
Tại Hội thảo chuyên đề 3, bà Trần Thu Hằng - Vụ trưởng Vụ Quy hoạch Kiến trúc (Bộ Xây dựng), cho biết trọng tâm sắp tới là hiện đại hóa quy hoạch đô thị dựa trên dữ liệu số, liên kết vùng và chú trọng bảo tồn di sản.
TS Trương Văn Quảng và PGS.TS Nguyễn Vũ Phương đều nhấn mạnh: Việt Nam cần chuyển từ “cải tạo” sang “tái thiết toàn diện”, phát triển nén, đa chức năng, gắn giao thông công cộng, hạ tầng xanh, mô hình Digital Twin và BIM, GIS, CIM trong điều hành.
Ở cấp địa phương, TP Huế được nêu như điển hình bảo tồn di sản song hành với công nghiệp văn hóa, ứng dụng công nghệ số trong quản lý và quảng bá di sản.
Phát triển đô thị Việt Nam thông minh, bền vững và bao trùm
Phát biểu tại Phiên toàn thể, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn nhấn mạnh: Năm 2025 là năm bản lề triển khai mô hình hai cấp chính quyền, mở ra “khởi đầu mới cho đổi mới căn bản trong quản trị và phát triển đô thị”.
Ba nhóm trọng tâm được xác định: (1) Đổi mới sáng tạo trong quy hoạch và dịch vụ công; (2) Tăng trưởng xanh, thích ứng khí hậu; (3) Quy hoạch và quản trị hiện đại.
Bộ Xây dựng đặt mục tiêu xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về phát triển đô thị, kết nối đất đai - dân cư - hạ tầng, đồng thời đẩy mạnh hợp tác quốc tế, phát triển đô thị xanh và nâng cao năng lực quản lý số. Đại sứ Thụy Sĩ Thomas Gass và Giám đốc WB Mariam Sherman cùng chia sẻ kinh nghiệm quản trị bền vững, nhấn mạnh vai trò con người và dữ liệu trong mọi cải cách
Tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng của phát triển bền vững đô thị đối với sự nghiệp đổi mới
Khép lại Diễn đàn, hơn 500 đại biểu và 37 bài tham luận đã thống nhất thông điệp: “Không có quy hoạch tốt thì không có đô thị đáng sống; không có quản trị hiện đại thì không thể có phát triển bền vững”.
Ba chuyên đề: đô thị thông minh, đô thị chống chịu khí hậu, và quy hoạch hiện đại đã củng cố ba trụ cột phát triển của hệ thống đô thị Việt Nam.
Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn kết luận, cần hoàn thiện thể chế, thiết lập cơ sở dữ liệu đô thị quốc gia, thúc đẩy hợp tác quốc tế và phát triển nguồn nhân lực đổi mới sáng tạo.
Diễn đàn 2025 một lần nữa khẳng định phát triển bền vững đô thị là nhiệm vụ trung tâm của sự nghiệp đổi mới, nơi các giá trị xanh, thông minh và bao trùm hòa quyện trong hành trình kiến tạo đô thị Việt Nam hiện đại.
Công trình thuỷ lợi được xây dựng dựa trên điều kiện địa hình, khí tượng thuỷ văn, mưa lũ
Phát biểu tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10, Thứ trưởng Bộ NN&MT Phùng Đức Tiến cho biết, các đề án thủy lợi được xây dựng dựa trên đặc trưng địa hình, khí tượng - thủy văn và quy luật mưa lũ của từng vùng.
Đối với miền núi phía Bắc, giải pháp trọng tâm là nâng khả năng tiêu thoát nước và đắp đê bảo vệ khu vực trọng điểm; đồng bằng sông Hồng chú trọng hệ thống trạm bơm chủ động tiêu úng; còn ĐBSCL cần hoàn thiện mạng lưới thủy lợi đa mục tiêu nhằm kiểm soát lũ, hạn, sụt lún và xâm nhập mặn.
Hiện Bộ NN&MT đang trình Chính phủ Đề án phòng chống sụt lún, sạt lở vùng ĐBSCL đến 2035, tầm nhìn 2050 và Đề án phát triển tổng thể hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải, hướng đến các công trình vừa phục vụ sản xuất, vừa bảo vệ môi trường, tăng khả năng chống chịu khí hậu.
Hà Nội tăng tính minh bạch, loại bỏ cơ chế “xin - cho” trong đầu tư hạ tầng đô thị
UBND TP Hà Nội vừa ban hành Công văn 5798/UBND-ĐT, yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm nguyên tắc đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải và tập trung cho các dự án có sức lan tỏa vùng.
Các sở, ngành được giao xác định rõ trách nhiệm và đề cao vai trò người đứng đầu, đảm bảo công khai, minh bạch trong lập, thẩm định và phê duyệt dự án. Thành phố cũng yêu cầu rà soát các dự án giao thông kéo dài nhiều năm, xử lý dứt điểm, đồng thời thúc đẩy các công trình trọng điểm với kế hoạch xây dựng thêm 10 cầu vượt sông Hồng, nâng tổng số cầu lên 29 cây đến năm 2030.
Những bước đi này được xem là cơ sở để Hà Nội định hình mô hình hạ tầng đồng bộ, hiện đại, giảm thiểu thủ tục trung gian và tăng hiệu quả đầu tư công.
TP.HCM tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm tính độc lập trong công tác lập, thẩm định quy hoạch
Nhằm khắc phục các chồng chéo trong quản lý, Sở Quy hoạch Kiến trúc TP.HCM đã hướng dẫn 168 phường, xã và đặc khu về việc phân định rõ thẩm quyền trong lập và thẩm định quy hoạch đô thị, nông thôn.
Theo chỉ đạo, UBND cấp xã được khuyến khích giao Văn phòng HĐND - UBND làm chủ đầu tư dự án quy hoạch, tách biệt khỏi Phòng Kinh tế - Hạ tầng, bảo đảm tính độc lập trong thẩm định.
Bên cạnh đó, TP.HCM cũng đã thành lập Hội đồng thẩm định nhiệm vụ quy hoạch để giám sát và thống nhất quy trình thực hiện, góp phần đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch mới, đáp ứng yêu cầu của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn (sửa đổi) có hiệu lực từ 2025.
Ninh Bình đề nghị phê duyệt Quy hoạch chung KKT Ninh Cơ đến năm 2050
UBND tỉnh Ninh Bình đã trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Nhiệm vụ Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Ninh Cơ đến năm 2050, với quy mô gần 14.000 ha, bao gồm các xã Rạng Đông, Quỹ Nhất, Hải Thịnh và Hải Xuân.
Theo Quyết định 88/QĐ-TTg, KKT Ninh Cơ sẽ trở thành trung tâm kinh tế biển tổng hợp, đa ngành, đa lĩnh vực, phát triển công nghiệp, logistics, du lịch, đô thị sinh thái, gắn với cảng nước sâu và các tuyến cao tốc Bắc - Nam.
Quy hoạch đặt trọng tâm vào hạ tầng xanh, năng lượng tái tạo và xử lý nước thải hiện đại, hướng đến mô hình đô thị thông minh, thích ứng khí hậu, an toàn môi trường, qua đó tạo động lực tăng trưởng mới cho vùng đồng bằng sông Hồng và kinh tế biển Bắc Bộ.
