Kết nối kiến trúc, nội thất và xây dựng trong không gian thương mại

Từ không gian thương mại đến không gian trải nghiệm

Ngày 22-23/8, tại Trung tâm giải pháp Nội thất MComplex (Hà Nội), Hội Nội thất Việt Nam (VNIA) tổ chức chương trình VNIA | DESIGN&BUILD #2 với chủ đề “Không gian Thương mại trong Kỷ nguyên trải nghiệm mới: Thương mại - Giải trí - Ẩm thực”.

Sự kiện thu hút khoảng 300 khách mời, với sự tham gia của 12 diễn giả trong nước và quốc tế cùng đông đảo kiến trúc sư, nhà thiết kế, chuyên gia, doanh nghiệp, chủ đầu tư, đơn vị tư vấn - thi công, nhà cung cấp vật liệu và sinh viên trong lĩnh vực kiến trúc, nội thất, xây dựng.

Điểm đáng chú ý của chương trình là câu chuyện về sự chuyển dịch của không gian thương mại từ nơi phục vụ hoạt động mua bán sang những điểm đến tích hợp nhiều chức năng, nơi người dùng có thể mua sắm, giải trí, ăn uống, trải nghiệm và kết nối.

Sự chuyển dịch này đang đặt ra những yêu cầu mới đối với quá trình thiết kế và đầu tư xây dựng. Một không gian thương mại thành công không còn được đánh giá đơn thuần bằng diện tích, hình thức kiến trúc hay công năng sử dụng, mà ngày càng phụ thuộc vào khả năng tạo trải nghiệm, kết nối người dùng với thương hiệu và bảo đảm hiệu quả khai thác.

Từ góc độ kiến trúc và nội thất, điều này đòi hỏi tư duy thiết kế phải được mở rộng, đồng thời tăng cường sự phối hợp giữa kiến trúc sư, nhà thiết kế nội thất, chủ đầu tư, đơn vị tư vấn kỹ thuật, thi công, cung cấp vật liệu và đội ngũ vận hành.

Thiết kế phải gắn với công năng và hiệu quả vận hành

Tại các phiên thảo luận, nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến quá trình hình thành và vận hành không gian thương mại được tập trung trao đổi, từ tư duy thiết kế, kiến tạo trải nghiệm, giải pháp kỹ thuật, không gian giải trí đến thiết kế và vận hành ẩm thực và đồ uống (F&B).

Trong đó, một vấn đề nổi bật là mối quan hệ giữa thiết kế và vận hành. Đối với công trình thương mại, thiết kế nếu chỉ đáp ứng yêu cầu thẩm mỹ nhưng không tính đến dòng người, hành vi sử dụng, khả năng thay đổi công năng, bảo trì và vận hành sẽ khó bảo đảm hiệu quả khai thác lâu dài.

Vì vậy, yêu cầu đặt ra đối với kiến trúc và nội thất hiện nay là phải tính toán đồng thời nhiều yếu tố: tổ chức không gian, giao thông, ánh sáng, âm thanh, vật liệu, tiện nghi, công nghệ và khả năng thích ứng với những thay đổi trong quá trình khai thác.

Đặc biệt, với các mô hình thương mại tích hợp giải trí và F&B, không gian cần được tổ chức linh hoạt để tạo ra những trải nghiệm khác nhau, đồng thời bảo đảm các yêu cầu kỹ thuật, an toàn, vận hành và hiệu quả sử dụng.

Đây cũng là điểm giao thoa ngày càng rõ giữa kiến trúc, nội thất, kỹ thuật xây dựng, vật liệu, công nghệ và quản lý vận hành.

Nhà thiết kế đứng trước yêu cầu mới

Điểm nhấn của chương trình là tọa đàm bàn tròn “Không gian Thương mại trong Kỷ nguyên trải nghiệm mới - Thương mại • Giải trí • Ẩm thực”.

Các diễn giả tập trung phân tích sự thay đổi trong hành vi người dùng và cách không gian thương mại đang chuyển từ nơi phục vụ tiêu dùng sang nơi tạo trải nghiệm và kết nối.

Từ đó, vai trò của nhà thiết kế cũng được nhìn nhận rộng hơn. Thiết kế không chỉ giải quyết bài toán thẩm mỹ và công năng mà cần tham gia sâu hơn vào việc xây dựng trải nghiệm người dùng, nhận diện thương hiệu và hỗ trợ mục tiêu kinh doanh của dự án.

Đối với lĩnh vực F&B, yêu cầu này càng thể hiện rõ. Không gian không chỉ phục vụ việc ăn uống mà còn phải tạo ra trải nghiệm xã hội xoay quanh ẩm thực. Khả năng thu hút khách, thời gian khách lưu lại, mức độ tương tác và hiệu quả khai thác trở thành những yếu tố cần được tính đến ngay trong quá trình thiết kế.

Điều này cho thấy ranh giới giữa kiến trúc, nội thất và vận hành đang ngày càng được thu hẹp. Một dự án thương mại đòi hỏi sự tham gia và phối hợp của nhiều bên ngay từ giai đoạn hình thành ý tưởng, thay vì phân tách cứng nhắc giữa thiết kế, xây dựng và khai thác.

Vật liệu và công nghệ trở thành một phần của trải nghiệm

Cùng với kiến trúc và nội thất, sự phát triển của không gian thương mại cũng mở ra yêu cầu mới đối với vật liệu và công nghệ xây dựng.

Vật liệu không chỉ thực hiện chức năng hoàn thiện mà ngày càng tham gia trực tiếp vào việc tạo lập bản sắc, cảm giác và trải nghiệm của không gian. Các yêu cầu về độ bền, khả năng bảo trì, an toàn, hiệu quả sử dụng năng lượng và tính linh hoạt trong cải tạo cũng cần được tính toán đồng thời với yếu tố thẩm mỹ.

Trong khi đó, công nghệ đang góp phần thay đổi phương thức thiết kế, thi công và vận hành công trình. Việc ứng dụng các giải pháp công nghệ phù hợp có thể hỗ trợ quản lý không gian, nâng cao trải nghiệm người dùng và tối ưu hoạt động vận hành.

Do đó, đối với các dự án thương mại hiện đại, lựa chọn vật liệu và giải pháp kỹ thuật cần được xem xét trong tổng thể vòng đời công trình, thay vì chỉ tập trung vào chi phí đầu tư ban đầu.

Bên cạnh chương trình chuyên môn, VNIA | DESIGN&BUILD #2 còn có không gian triển lãm pano, trưng bày sản phẩm, dự án và hoạt động kết nối doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B). Đây là nơi các doanh nghiệp trong hệ sinh thái kiến trúc, nội thất, xây dựng, vật liệu và công nghệ giới thiệu sản phẩm, năng lực và tìm kiếm cơ hội hợp tác.

Hoạt động kết nối này có ý nghĩa trong bối cảnh các dự án thương mại ngày càng đòi hỏi sự phối hợp đa ngành. Từ ý tưởng kiến trúc, thiết kế nội thất đến kết cấu, hệ thống kỹ thuật, vật liệu hoàn thiện, công nghệ và vận hành đều có ảnh hưởng đến chất lượng cuối cùng của công trình.

Việc hình thành các diễn đàn kết nối giữa các chủ thể trong chuỗi giá trị vì vậy không chỉ tạo cơ hội kinh doanh mà còn góp phần thúc đẩy trao đổi chuyên môn, cập nhật giải pháp và nâng cao chất lượng thiết kế, thi công công trình.

Trong khuôn khổ chương trình, VNIA cũng tổ chức Lễ vinh danh các Nhà tài trợ Vàng của chuỗi và sự kiện, đồng thời kết nạp 17 hội viên mới, qua đó tiếp tục mở rộng cộng đồng hoạt động trong lĩnh vực nội thất và các ngành liên quan.

VNIA | DESIGN&BUILD #2 khép lại nhưng những vấn đề được đặt ra tại chương trình cho thấy không gian thương mại đang đứng trước một quá trình chuyển đổi đáng kể.

Từ góc độ ngành Xây dựng, sự chuyển đổi này không chỉ liên quan đến hình thức kiến trúc hay xu hướng nội thất, mà đặt ra yêu cầu tái tư duy toàn bộ quá trình từ thiết kế, lựa chọn vật liệu, giải pháp kỹ thuật, thi công đến vận hành công trình.

Một không gian thương mại có giá trị không chỉ cần đẹp, hiện đại mà còn phải phù hợp với hành vi người dùng, có khả năng thích ứng, vận hành hiệu quả và tạo ra giá trị lâu dài cho chủ đầu tư, thương hiệu và cộng đồng.

Đây cũng là hướng tiếp cận ngày càng phù hợp với yêu cầu phát triển các công trình có chất lượng cao, trong đó kiến trúc, nội thất, xây dựng, vật liệu, công nghệ và vận hành không còn là những cấu phần tách rời mà cần được nhìn nhận như một hệ thống thống nhất.

Thông qua chuỗi VNIA | DESIGN&BUILD, Hội Nội thất Việt Nam tiếp tục hướng tới xây dựng nền tảng đối thoại và kết nối chuyên môn giữa các lĩnh vực Kiến trúc - Nội thất - Xây dựng - Vật liệu - Công nghệ - Thương mại. Những vấn đề được đặt ra tại chương trình #2 được kỳ vọng sẽ tiếp tục được đào sâu trong các hoạt động tiếp theo, góp phần thúc đẩy những cách tiếp cận mới đối với quá trình thiết kế và phát triển không gian thương mại tại Việt Nam.