Doanh nghiệp đề nghị cho phép bên nhận chuyển nhượng dự án tiếp tục nộp tiền sử dụng đất còn thiếu, đồng thời làm rõ yêu cầu về vốn khi thành lập công ty dự án để tránh mỗi địa phương áp dụng một cách. 
Chiều 3/10, tại Nhà Quốc hội, Ủy ban Kinh tế và Tài chính tiếp tục Phiên họp toàn thể lần thứ 6, thẩm tra Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư.
Làm rõ điều kiện chuyển nhượng dự án bất động sản
Tại phiên họp, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM Lê Hoàng Châu đề nghị áp dụng đồng bộ quy định chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án đầu tư cho lĩnh vực kinh doanh BĐS.
Theo ông Lê Hoàng Châu, các dự án BĐS, nhà ở còn chịu những ràng buộc của pháp luật về kinh doanh BĐS, trong khi việc chuyển nhượng các dự án đầu tư khác thực hiện thông thoáng hơn theo Luật Đầu tư.
Sự đan xen giữa các quy định khiến doanh nghiệp và cơ quan thực hiện lúng túng khi xử lý hồ sơ. Một vướng mắc được ông Châu nêu là yêu cầu hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất trước khi chuyển nhượng dự án.
Ông Lê Hoàng Châu phân tích, doanh nghiệp dự án thực hiện nghĩa vụ nộp tiền sử dụng đất cho Nhà nước một lần. Nếu chuyển nhượng khi nghĩa vụ này chưa hoàn tất, bên nhận chuyển nhượng có thể tiếp tục nộp phần còn thiếu. Cách xử lý này không gây thất thu ngân sách hay thất thoát tài sản công.
Từ đó, ông Lê Hoàng Châu kiến nghị bỏ quy định dẫn chiếu việc chuyển nhượng dự án BĐS thực hiện theo Luật Kinh doanh bất động sản, thống nhất xử lý thủ tục chuyển nhượng theo Luật Đầu tư.
Giải trình nội dung này, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, Luật Đầu tư đã bổ sung quy định thống nhất về thẩm quyền, thủ tục chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án. Quy định áp dụng với các dự án đã được quyết định, chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc điều chỉnh chủ trương đầu tư; các dự án đã được cấp, điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư theo pháp luật về đầu tư. Phạm vi này bao gồm cả dự án BĐS.
Đối với những quy định gây khó khăn cho hoạt động kinh doanh BĐS, Thứ trưởng đề nghị các đơn vị, hiệp hội tiếp tục kiến nghị điều chỉnh trực tiếp trong Luật Kinh doanh bất động sản, hiện đang được rà soát, sửa đổi, để bảo đảm đồng bộ.
Thống nhất cách xác định năng lực tài chính của công ty dự án
Bà Đỗ Minh Ánh - Tập đoàn Thái Bình Dương phản ánh vướng mắc khi thành lập tổ chức kinh tế để thực hiện dự án sau khi được chấp thuận chủ trương đầu tư. Quy định chưa rõ khiến các địa phương có cách hiểu khác nhau về năng lực tài chính và vốn chủ sở hữu của công ty dự án mới thành lập.
Ở bước xin chấp thuận chủ trương đầu tư, nhà đầu tư đã chứng minh năng lực tài chính thông qua báo cáo tài chính. Tuy nhiên, khi thành lập công ty dự án, doanh nghiệp gặp hai cách áp dụng.
Cách thứ nhất là xem xét khả năng góp vốn của cổ đông, thành viên góp vốn trên cơ sở năng lực tài chính đã được chứng minh, thẩm định ở bước xin chủ trương đầu tư, không yêu cầu chứng minh lại.
Cách thứ hai là yêu cầu công ty vừa thành lập phải có ngay vốn điều lệ ban đầu bằng 15% hoặc 20% tổng vốn đầu tư của toàn bộ dự án.
Theo bà Đỗ Minh Ánh, yêu cầu thứ hai chưa phù hợp với hoạt động của doanh nghiệp. Công ty dự án mới thành lập không nhất thiết phải có ngay toàn bộ lượng vốn này mà thực hiện góp vốn theo tiến độ triển khai đã ghi nhận trong quyết định chủ trương đầu tư. Cách áp dụng khác nhau khiến doanh nghiệp mất nhiều thời gian giải trình hồ sơ tại các tỉnh, thành phố.
Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi ghi nhận phản ánh và cho rằng đây là vướng mắc trong tổ chức thực hiện. Bộ Tài chính sẽ xem xét điều chỉnh khi soạn thảo nghị định. Với những vấn đề mang tính nguyên tắc pháp lý cần quy định trong luật, Bộ sẽ phối hợp báo cáo Bộ trưởng Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan để đề xuất đưa vào dự án luật.
Quy định cụ thể tiêu chí ưu đãi và miễn thủ tục đầu tư
Kết luận phiên họp, Chủ nhiệm Phan Văn Mãi yêu cầu cơ quan soạn thảo làm rõ đối tượng, tiêu chí, điều kiện và phạm vi áp dụng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt và Quỹ hỗ trợ đầu tư.
Ưu đãi cần tập trung vào mục tiêu thu hút FDI thế hệ mới, gồm các dự án công nghệ cao, thân thiện với môi trường, đóng góp lớn cho phát triển và tạo động lực tăng trưởng mới. Chính sách không được dàn trải.
Đối với khu công nghiệp sinh thái, đề nghị phân biệt rõ đối tượng áp dụng giữa dự án đầu tư mới và dự án chuyển đổi. Cần chú trọng cơ chế khuyến khích chuyển đổi các khu công nghiệp hiện hữu để nâng cấp hạ tầng, cải thiện môi trường và tăng sức hút đầu tư.
Về điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài, cơ quan soạn thảo cần rà soát thẩm quyền của Chính phủ trong việc nới lỏng điều kiện. Phân cấp, phân quyền phải phù hợp với thẩm quyền Quốc hội và cam kết quốc tế; đồng thời xác định rõ ngưỡng, khung chính sách để áp dụng thống nhất.
Chủ nhiệm Phan Văn Mãi cũng yêu cầu làm rõ phạm vi, tiêu chí, điều kiện của các trường hợp được miễn đấu giá quyền sử dụng đất, miễn đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư hoặc không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư. Quy định cần chặt chẽ, hạn chế dẫn chiếu mở gây tùy nghi hoặc lúng túng khi địa phương áp dụng.
