Tại phiên giải trình sáng 30/10, Phó Thủ tướng Lê Thành Long làm rõ các vấn đề Quốc hội quan tâm, trong đó có điều hành kinh tế, quản lý thị trường vàng, kiểm soát giá BĐS và triển khai chương trình 1 triệu căn NƠXH.
Thu ngân sách vượt dự toán
Mở đầu phần phát biểu, Phó Thủ tướng Lê Thành Long cho biết, Chính phủ thực hiện mục tiêu tăng trưởng 8% trong năm 2025.
Trong năm 2025, năng suất lao động tăng 6,85%, vượt mục tiêu 5,5%; đóng góp của các yếu tố tổng hợp (TFP) đạt khoảng 47%.
Thu ngân sách là điểm sáng, ước đạt 2,4 triệu tỷ đồng, vượt 21,5% so với dự toán. Những kết quả này có được trong bối cảnh thế giới biến động phức tạp, chính sách kinh tế của các nền kinh tế lớn thiếu ổn định.
Trễ giải ngân đầu tư công do sắp xếp lại dự án
Làm rõ thêm về tiến độ giải ngân đầu tư công, vấn đề được nhiều đại biểu Quốc hội chất vấn, Phó Thủ tướng cho biết, tính đến ngày 23/10/2025, tỷ lệ giải ngân đạt 51,7%, cao hơn cùng kỳ năm trước nhưng vẫn chưa đạt kỳ vọng, nguyên nhân được xác định chủ yếu do việc thu gọn số lượng dự án đầu tư công.
Nếu như giai đoạn 2015-2020 có khoảng 12.000 dự án, thì đến nhiệm kỳ 2021-2025 giảm xuống dưới 5.000 dự án, và hướng tới nhiệm kỳ 2026-2030 còn dưới 3.000 dự án.
Sự thay đổi này tuy giúp tập trung nguồn lực nhưng cũng gây xáo trộn nhất định, ảnh hưởng tiến độ triển khai và thủ tục hành chính.
Ngoài ra, quá trình phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục, xử lý vấn đề về khoáng sản và đầu tư vẫn còn độ trễ; việc sắp xếp tổ chức bộ máy cũng tác động đến tiến độ bàn giao công việc và điều hành dự án.
165 dự án nhà ở xã hội hoàn thành
Trước thực tế giá nhà đất tăng cao, biến động và khó tiếp cận, Phó Thủ tướng cho biết Chính phủ đang triển khai nhiều giải pháp tổng thể, trong đó trọng tâm là sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật đất đai và bất động sản.
Tại kỳ họp này, Chính phủ sẽ trình Quốc hội nghị quyết về xử lý một số vấn đề cấp thiết trong Luật Đất đai, đặc biệt liên quan đến định giá đất.
Về chương trình 1 triệu căn NƠXH, Phó Thủ tướng cho biết, đến nay cả nước có 165 dự án hoàn thành với khoảng 117.000 căn hộ.
Tính chung các dự án đã hoàn thành, đang triển khai và đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, đến hết năm 2025, cả nước sẽ đạt khoảng 60% mục tiêu đề ra.
Chính phủ coi đây là nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm an sinh xã hội và cân bằng thị trường bất động sản.
Minh bạch hóa thị trường vàng
Trả lời các ý kiến về biến động giá vàng, Phó Thủ tướng Lê Thành Long cho biết, có thời điểm giá vàng thế giới lên gần 4.400 USD/ounce, khiến chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới lên tới 20 triệu đồng/lượng, song có lúc thu hẹp còn khoảng 1 triệu đồng.
Nguyên nhân chủ yếu gồm: biến động địa chính trị toàn cầu, chính sách kinh tế - thương mại thiếu nhất quán của các nước lớn và yếu tố tâm lý của người dân Việt Nam.
Trước tình hình đó, Chính phủ đã chỉ đạo tăng cường nắm bắt, thanh tra, kiểm tra hoạt động của thị trường vàng. Nếu ngân hàng không làm được thì Thanh tra Chính phủ sẽ vào cuộc.
Chính phủ đã giao Ngân hàng Nhà nước sửa đổi Nghị định số 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng theo hướng bỏ độc quyền vàng miếng, đồng thời trình đề án thành lập Sàn giao dịch vàng quốc gia nhằm minh bạch hóa các giao dịch, kiểm soát thị trường và bảo đảm quyền lợi người dân.
Theo Báo cáo của Chính phủ trình Quốc hội sáng 30/10, năm 2025 và giai đoạn 2021-2025, Việt Nam đạt và vượt 22/26 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu, xấp xỉ đạt 2 chỉ tiêu còn lại. Tăng trưởng GDP năm 2025 ước đạt trên 8%, bình quân 5 năm 2021-2025 đạt 6,3%, riêng giai đoạn 2022-2025 đạt bình quân 7,2%/năm.
Quy mô nền kinh tế đạt khoảng 510 tỷ USD, tăng 5 bậc lên vị trí 32 thế giới; GDP bình quân đầu người khoảng 5.000 USD, gấp 1,4 lần năm 2020. Lạm phát được kiểm soát dưới 4%; nợ công ở mức 35 - 36% GDP; bội chi ngân sách 3,1 - 3,2% GDP.
Tổng thu NSNN đạt 9,6 triệu tỷ đồng, gấp 1,36 lần nhiệm kỳ trước; tổng vốn đầu tư toàn xã hội chiếm 33,2% GDP; vốn đầu tư công đạt 3,4 triệu tỷ đồng, tăng 55%. Vốn FDI đạt 185 tỷ USD; kim ngạch thương mại khoảng 900 tỷ USD, xuất siêu 88,3 tỷ USD.
Hệ thống hạ tầng đạt nhiều kết quả nổi bật với 3.245 km đường cao tốc và 1.711 km đường ven biển hoàn thành. Tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 70%; năng suất lao động tăng 6,85%; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 1,3%; bao phủ BHYT đạt 95,2%; chỉ số phát triển con người (HDI) đứng thứ 93/193 quốc gia; chỉ số phát triển bền vững đứng thứ 51/165, tăng 37 bậc so với năm 2016.
Giai đoạn này, cả nước đã xây dựng 633 nghìn căn NƠXH, đang phấn đấu hoàn thành thêm 100 nghìn căn trong năm 2025; biên chế hành chính giảm 145 nghìn người, chi thường xuyên giảm 39 nghìn tỷ đồng/năm; thu hồi từ tham nhũng, kinh tế gần 13,6 nghìn tỷ đồng.
Bước sang năm 2026, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP đạt 10% trở lên; GDP bình quân đầu người từ 5.400 - 5.500 USD; chỉ số giá tiêu dùng tăng khoảng 4,5%; năng suất lao động xã hội tăng 8%; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm 1 - 1,5%. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội phấn đấu đạt 40% GDP, thu NSNN tăng ít nhất 10%, giảm 10% chi thường xuyên, nâng chi đầu tư phát triển lên 40%.
Chính phủ sẽ tiếp tục quản lý hiệu quả các thị trường vàng, BĐS, trái phiếu doanh nghiệp; thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới, phát triển kinh tế số, kinh tế xanh và công nghiệp bán dẫn. Mục tiêu năm 2026 còn bao gồm hoàn thành trên 110 nghìn căn NƠXH, khởi công tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng cùng các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia, tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long làm rõ nhiều vấn đề được đại biểu Quốc hội quan tâm, trong đó có giải ngân đầu tư công, kiểm soát giá bất động sản và triển khai chính sách nhà ở xã hội. 

