Quy hoạch tổng thể Thủ đô vừa được thông qua không chỉ là định hướng phát triển không gian, mà là một “cuộc tái cấu trúc” Hà Nội theo tầm nhìn 100 năm, gắn với chiến lược giãn dân vùng lõi, phát triển đô thị đa cực và đầu tư hệ thống hạ tầng xương sống như đường vành đai, metro, đô thị TOD. Nhìn trước về cuộc tái cấu trúc toàn diện bộ mặt Thủ đô
Theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô được HĐND TP Hà Nội thông qua tại Kỳ họp thứ 31 (ngày 27/01), Hà Nội đặt ra tầm nhìn phát triển 100 năm, định hướng tái cấu trúc không gian theo mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm nhằm giảm áp lực vùng lõi và mở rộng không gian phát triển.
Trọng tâm đáng chú ý là kế hoạch di dời gần 860.000 dân khỏi khu vực Vành đai 3 trở vào trong giai đoạn 2026-2045, chia làm hai giai đoạn: 2026-2035 và 2036-2045.
Quy hoạch cũng nhấn mạnh vai trò của hệ thống hạ tầng “xương sống” như Vành đai 4, metro đô thị, cùng các cực tăng trưởng mới (Đông Anh, Gia Lâm, Hòa Lạc…) để bảo đảm việc giãn dân không chỉ là dịch chuyển dân cư, mà là chuyển đổi mô hình phát triển, giảm tải áp lực cùng như đáp ứng sinh kế người dân.
Theo tài liệu, thành phố dự kiến rót khoảng 4 triệu tỷ đồng để phát triển các đại đô thị mới, đồng thời thúc đẩy mạng lưới metro để hình thành lối sống đô thị dựa trên giao thông công cộng (TOD).
Phát triển khu vực Hồ Tây trở thành trung tâm văn hóa - du lịch của Thủ đô
UBND TP Hà Nội đã phê duyệt Đề án “Bảo tồn và phát huy giá trị khu vực Hồ Tây và phụ cận”, định hướng đến năm 2030 hình thành trung tâm văn hóa - du lịch của Thủ đô, gắn với hệ sinh thái du lịch lễ hội, âm nhạc, ẩm thực, vui chơi giải trí, phát triển kinh tế đêm; đồng thời đầu tư hạ tầng du lịch theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại.
Về tầm nhìn dài hạn đến năm 2050, Đề án nhấn mạnh nhiệm vụ song hành giữa bảo tồn di sản (đình, chùa, làng nghề) và phát triển các không gian sáng tạo, trung tâm nghệ thuật, nhà hát ngoài trời. Hồ Tây được đặt trong cấu trúc phát triển Thủ đô theo “5 trục động lực”, đặc biệt là trục Hồ Tây - Cổ Loa nhằm kết nối di sản lịch sử, tạo trục cảnh quan - văn hóa đặc sắc vùng đô thị phía Bắc.
Kế hoạch triển khai thi hành Luật Quy hoạch
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng ký Quyết định số 162/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Quy hoạch số 112/2025/QH15 (có hiệu lực từ 01/3/2026). Kế hoạch đặt mục tiêu tổ chức thực hiện Luật đồng bộ, thống nhất, hiệu lực, hiệu quả và xác định rõ trách nhiệm cơ quan chủ trì, phối hợp trên phạm vi toàn quốc.
Theo nội dung kế hoạch, 8 nhóm nhiệm vụ trọng tâm bao gồm: truyền thông phổ biến pháp luật; ban hành nghị định quy định chi tiết; xây dựng thông tư hướng dẫn; rà soát hệ thống văn bản liên quan; biên soạn tài liệu nghiệp vụ; tập huấn cán bộ; tổ chức lập, thẩm định, công bố quy hoạch; và kiểm tra, đôn đốc thực hiện.
Hà Nội ban hành định mức chi phí lập, thẩm định Quy hoạch tổng thể Thủ đô
UBND TP Hà Nội ban hành quy định chi tiết định mức chi phí, đơn giá cho công tác lập, thẩm định, phê duyệt và điều chỉnh Quy hoạch tổng thể Thủ đô. Điểm đáng chú ý là định mức được điều chỉnh bằng hệ số K theo mật độ dân số, bảo đảm phản ánh đúng mức độ phức tạp của khu vực quy hoạch.
Quy định cũng khuyến khích số hóa quy hoạch: trường hợp lập hồ sơ theo cơ sở dữ liệu địa lý (GIS), chi phí lập quy hoạch được điều chỉnh hệ số K=1,1. Ngoài ra, văn bản quy định tỷ lệ chi phí thẩm định, chi phí quản lý nghiệp vụ, lấy ý kiến cộng đồng và công bố quy hoạch; đồng thời đặt trần chi phí trong trường hợp thuê tư vấn nước ngoài.
Ban hành đơn giá bồi thường công trình xây dựng gắn liền với đất
UBND TP Hà Nội ban hành Quyết định số 18/2026/QĐ-UBND về đơn giá xây dựng mới đối với nhà, nhà ở và công trình gắn liền với đất nhằm làm căn cứ tính bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Hệ thống đơn giá được quy định cụ thể trong các phụ lục kèm theo, phục vụ triển khai giải phóng mặt bằng thống nhất.
Điểm quan trọng là quy định rõ việc áp dụng đơn giá có VAT hoặc đã khấu trừ VAT tùy trường hợp tổ chức/doanh nghiệp đã kê khai thuế đầu vào hay chưa; đồng thời không hồi tố với các dự án đã hoàn tất chi trả/đã phê duyệt phương án trước thời điểm quyết định có hiệu lực.
Cần Giờ và bài toán “tăng trưởng có điều kiện” của TP.HCM
Cần Giờ được nhận định có tiềm năng trở thành cực tăng trưởng du lịch mới nhờ lợi thế sinh thái đặc thù như rừng ngập mặn được UNESCO công nhận, bờ biển dài trên 23km, dư địa đất đai lớn và văn hóa làng chài. Tuy nhiên, định hướng phát triển được đặt trong khung “tăng trưởng có điều kiện”, nhấn mạnh phát triển bền vững, kiểm soát tác động môi trường.
Một trục quan trọng là hạ tầng kết nối đa phương thức để mở rộng không gian phát triển du lịch, đồng thời xây dựng chuỗi giá trị du lịch, thương mại và dịch vụ liên kết TP.HCM - Long Thành - Vũng Tàu. Trọng tâm sản phẩm hướng đến du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng chất lượng cao, du lịch cộng đồng và trải nghiệm xanh.
Đề nghị UNESCO công nhận Óc Eo - Ba Thê là Di sản thế giới
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính đồng ý gửi Hồ sơ khoa học “Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê, tỉnh An Giang” tới UNESCO để đề nghị ghi danh vào Danh mục Di sản thế giới. Chính phủ giao Bộ VHTT&DL rà soát hoàn thiện hồ sơ; Bộ Ngoại giao và Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam chủ trì thủ tục gửi hồ sơ trước ngày 30/01/2026 theo Công ước Di sản thế giới 1972.
UBND tỉnh An Giang chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung, số liệu và tính chính xác của hồ sơ, đồng thời phối hợp các bên để triển khai biện pháp tạo thuận lợi cho quá trình thẩm định và vận động sự ủng hộ quốc tế. Di tích Óc Eo - Ba Thê được xác định là trung tâm quan trọng của văn hóa Óc Eo, từng là đô thị/cảng thị của vương quốc Phù Nam; đã được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt năm 2012.
