Morocco dự kiến tiếp tục áp thuế tự vệ bổ sung đối với thép cán nóng nhập khẩu thêm 3 năm, từ tháng 6/2026 - 6/2029. Động thái này có thể ảnh hưởng tới hoạt động xuất khẩu thép của doanh nghiệp Việt Nam vào thị trường Bắc Phi. 
Theo thông tin từ Phái đoàn Việt Nam tại Geneva, Morocco đã gửi thông báo tới Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) về việc tiếp tục gia hạn biện pháp tự vệ đối với sản phẩm thép cán nóng nhập khẩu. Đây là vụ việc tự vệ toàn cầu đối với nhóm sản phẩm thép cán nóng, có khả năng tác động đến hoạt động xuất khẩu của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Theo thông báo, sản phẩm thuộc phạm vi áp dụng gồm thép cán nóng dạng cuộn hoặc không ở dạng cuộn, thuộc các mã HS như 72.08; 72.11.13; 72.11.14; 72.11.19; 72.25.30; 72.25.40; 72.26.20; 72.26.91 và 72.26.99.80.00.
Biện pháp hiện hành là thuế tự vệ bổ sung ở mức 19% tính trên trị giá hàng hóa nhập khẩu. Morocco dự kiến gia hạn biện pháp thêm 3 năm, từ ngày 19/6/2026 - 18/6/2029, sau khi hoàn tất thủ tục công bố chính thức.
Trước đó, biện pháp tự vệ này được Morocco áp dụng lần đầu từ tháng 6/2020 trong thời hạn 3 năm và đã được gia hạn một lần đến tháng 6/2026. Kết quả rà soát mới nhất cho thấy cơ quan điều tra nước này tiếp tục cho rằng ngành sản xuất thép cán nóng trong nước vẫn đối mặt nguy cơ thiệt hại nghiêm trọng nếu dỡ bỏ biện pháp bảo hộ.
Theo phía Morocco, mặc dù một số chỉ số sản xuất, kinh doanh của ngành thép nội địa đã cải thiện, song tổng thể ngành vẫn trong trạng thái dễ bị tổn thương. Các chỉ tiêu được xem xét gồm sản lượng, công suất, tỷ lệ sử dụng công suất, doanh số, lợi nhuận, tồn kho, năng suất lao động và việc làm.
Dữ liệu rà soát cho thấy lượng thép cán nóng nhập khẩu vào Morocco giảm từ 47.579 tấn trong nửa đầu năm 2024 xuống còn 33.169 tấn trong cùng kỳ năm 2025. Tỷ lệ nhập khẩu so với sản xuất nội địa cũng giảm đáng kể. Tuy nhiên, tồn kho của ngành vẫn ở mức cao, phản ánh áp lực cung - cầu chưa được giải quyết triệt để.
Morocco đồng thời cho rằng nguy cơ nhập khẩu tăng mạnh trở lại vẫn hiện hữu trong bối cảnh dư thừa công suất thép toàn cầu, biến động địa chính trị làm thay đổi dòng chảy thương mại và xu hướng gia tăng các biện pháp bảo hộ tại nhiều thị trường lớn. Các yếu tố này được cho là có thể khiến thép từ nhiều quốc gia chuyển hướng vào thị trường Morocco nếu biện pháp tự vệ bị dỡ bỏ.
Đáng chú ý, để phù hợp với quy định của Hiệp định Tự vệ WTO về việc nới lỏng dần biện pháp, mức thuế tự vệ bổ sung 19% sẽ được giảm 1 điểm phần trăm mỗi năm trong thời gian gia hạn.
Trong danh sách các nước đang phát triển được loại trừ khỏi biện pháp theo Điều 9.1 của Hiệp định Tự vệ WTO, Morocco có nêu một số quốc gia ASEAN như Campuchia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore và Thái Lan. Việt Nam không nằm trong danh sách được miễn trừ.
Điều này đồng nghĩa các doanh nghiệp thép Việt Nam xuất khẩu sản phẩm thép cán nóng sang Morocco có thể tiếp tục chịu tác động từ thuế tự vệ bổ sung trong giai đoạn 2026 - 2029.
Trước diễn biến trên, Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị doanh nghiệp cần chủ động rà soát hợp đồng, kế hoạch xuất khẩu và đánh giá tác động chi phí phát sinh do thuế tự vệ. Đồng thời, doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ mã HS, đặc tính kỹ thuật và phạm vi sản phẩm để hạn chế rủi ro trong quá trình thông quan.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng được khuyến nghị tăng cường theo dõi diễn biến phòng vệ thương mại tại các thị trường xuất khẩu, chủ động đa dạng hóa thị trường tiêu thụ và xây dựng phương án giá phù hợp nhằm giảm thiểu rủi ro trong bối cảnh các biện pháp bảo hộ đối với ngành thép tiếp tục gia tăng trên phạm vi toàn cầu.
