Một tòa nhà văn phòng bằng gỗ khối cao gần 55 m đang được lên kế hoạch xây dựng tại Bellevue, bang Washington (Mỹ). Không chỉ hướng tới thiết lập kỷ lục mới về chiều cao đối với loại hình văn phòng bằng gỗ khối tại Mỹ, dự án Bevel còn cho thấy xu hướng mở rộng ứng dụng gỗ kỹ thuật vào các công trình thương mại cao tầng. Công trình dự kiến cao khoảng 54,8 m, gồm 12 tầng và phần lớn diện tích được sử dụng làm văn phòng cho thuê. Theo các đơn vị tham gia dự án, sau khi hoàn thành, Bevel sẽ trở thành tòa nhà văn phòng bằng gỗ khối cao nhất tại Hoa Kỳ.
Kỷ lục này cần được hiểu trong phạm vi các công trình văn phòng. Bevel không phải tòa nhà bằng gỗ cao nhất nước Mỹ. Ascent tại Milwaukee, bang Wisconsin có chiều cao lớn hơn, nhưng công trình này chủ yếu được sử dụng làm nhà ở. Trong khi đó, dự án Neutral 1005 N Edison St cũng được lên kế hoạch tại Wisconsin với quy mô lớn hơn.
Về kiến trúc, Bevel được định hình với hình thức tương đối đơn giản, trong đó hệ kết cấu gỗ khối được bố trí phía sau lớp mặt dựng kính. Giải pháp này vừa tạo hình ảnh hiện đại cho công trình văn phòng, vừa cho phép kết cấu gỗ trở thành một phần của không gian nội thất.
Tương tự nhiều công trình gỗ cao tầng hiện nay, Bevel không được xây dựng hoàn toàn bằng gỗ mà sử dụng hệ kết cấu lai, kết hợp ưu điểm của gỗ kỹ thuật với bê tông và thép.
Gara đỗ xe được xây dựng bằng bê tông, trong khi lõi công trình sử dụng thép nhằm bảo đảm độ ổn định và đáp ứng các yêu cầu về an toàn. Hệ thống này được kết hợp với cột, dầm và trần làm từ gỗ kỹ thuật.
Đáng chú ý, phần kết cấu gỗ tại các tầng văn phòng và khu vực công cộng ở tầng trệt sẽ được để lộ thay vì che kín bằng các lớp vật liệu hoàn thiện. Cách xử lý này giúp đặc tính tự nhiên của gỗ trở thành một yếu tố kiến trúc của công trình, đồng thời tạo ra sự khác biệt so với các tòa nhà văn phòng sử dụng kết cấu bê tông và thép truyền thống.
Không gian tầng trệt được thiết kế theo hướng tăng cường sự kết nối với thiên nhiên, với hệ kính lớn giúp tận dụng ánh sáng tự nhiên. Một khu vườn trên sân thượng cũng được bố trí nhằm bổ sung không gian xanh cho người sử dụng.
Việc lựa chọn gỗ khối cho một dự án văn phòng cao tầng được đánh giá là bước tiến đáng chú ý đối với thị trường xây dựng bằng gỗ tại Mỹ.
Theo bà Jennifer Cover - Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành WoodWorks, trong số 22 tòa nhà gỗ cao tầng đang được xây dựng hoặc đã hoàn thành được tổ chức này thống kê, chỉ có ba công trình thuộc loại hình thương mại.
Do đó, ý nghĩa của Bevel không chỉ nằm ở chiều cao. Dự án còn góp phần mở rộng phạm vi ứng dụng của gỗ khối từ nhà ở sang các công trình văn phòng quy mô lớn.
Một điểm đáng chú ý khác là quá trình phát triển dự án đã dành nhiều công sức để đáp ứng các yêu cầu cho phép hệ trần gỗ được để lộ hoàn toàn. Đây có thể trở thành kinh nghiệm tham khảo cho những dự án thương mại bằng gỗ tương tự trong tương lai.
Bên cạnh việc sử dụng gỗ kỹ thuật, Bevel được định hướng trở thành một công trình có hiệu quả năng lượng cao và dự kiến hướng tới chứng nhận LEED Platinum - cấp chứng nhận cao nhất trong hệ thống đánh giá công trình xanh LEED.
Dự án sẽ tích hợp hệ thống thu gom và tái sử dụng nước mưa nhằm giảm nhu cầu sử dụng nguồn nước sạch cho một số hoạt động của tòa nhà.
Không gian cảnh quan được ưu tiên sử dụng các loài thực vật bản địa, trong khi hệ thống kỹ thuật công trình được thiết kế theo hướng tiết kiệm năng lượng. Những giải pháp này được kết hợp với kết cấu gỗ khối nhằm giảm tác động môi trường trong cả quá trình xây dựng và vận hành.
Việc sử dụng gỗ kỹ thuật đang nhận được sự quan tâm ngày càng lớn trong ngành xây dựng bởi vật liệu này cho phép chế tạo sẵn các cấu kiện với độ chính xác cao trước khi vận chuyển đến công trường để lắp ráp. So với nhiều phương pháp thi công truyền thống, cách tiếp cận này có tiềm năng giảm khối lượng công việc tại hiện trường và mở rộng khả năng công nghiệp hóa quá trình xây dựng.
Tuy nhiên, đối với các tòa nhà cao tầng, những yêu cầu về chịu lực, ổn định kết cấu, phòng cháy và an toàn vẫn khiến các dự án hiện nay chủ yếu lựa chọn giải pháp lai ghép thay vì sử dụng hoàn toàn bằng gỗ. Bevel cũng đi theo hướng này khi bê tông và thép tiếp tục đảm nhận những bộ phận quan trọng, còn gỗ kỹ thuật được sử dụng rộng rãi cho hệ cột, dầm và trần.
Dự án cho thấy một bước chuyển đáng chú ý của kiến trúc gỗ hiện đại tại Mỹ. Gỗ kỹ thuật không còn chỉ được thử nghiệm ở những công trình thấp tầng mà đang từng bước trở thành một lựa chọn cho các dự án văn phòng và công trình thương mại có quy mô ngày càng lớn.
Hiện dự án vẫn đang trong giai đoạn thiết kế ban đầu và thời điểm khởi công cũng như hoàn thành dự án chưa được công bố.
