Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh nợ thuế từ 50 triệu đồng và doanh nghiệp nợ từ 500 triệu đồng, quá hạn nộp từ 120 ngày và thuộc diện bị cưỡng chế theo quy định mới, bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh. 
Chính phủ ban hành Nghị định 252/2026/NĐ-CP, ngày 30/6/2026, quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế, trong đó quy định cụ thể các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế. Nghị định 252/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày ký.
Lượng hoá rõ các điều kiện áp dụng
So với quy định trước đây, các điều kiện áp dụng đã được lượng hóa rõ ràng hơn, tạo cơ sở thống nhất cho cơ quan thuế trong quá trình tổ chức thực hiện, đồng thời giúp người nộp thuế chủ động thực hiện nghĩa vụ tài chính để tránh phát sinh các biện pháp cưỡng chế.
Theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP, cá nhân kinh doanh và chủ hộ kinh doanh thuộc diện bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh khi có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và khoản nợ đã quá thời hạn nộp 120 ngày.
Đối với doanh nghiệp, ngưỡng áp dụng cao hơn, ở mức 500 triệu đồng, áp dụng đối với cá nhân là chủ sở hữu hưởng lợi theo quy định của Luật Doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc liên hiệp hợp tác xã khi đơn vị do mình quản lý đang bị cưỡng chế thuế và có khoản nợ quá hạn từ 120 ngày trở lên.
Ngoài tiêu chí về số tiền nợ thuế, Nghị định 252/2026/NĐ-CP còn bổ sung trường hợp áp dụng đối với người nộp thuế đã được cơ quan thuế xác định không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Nếu sau 120 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo mà người nộp thuế không thực hiện thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế theo quy định thì cá nhân liên quan cũng thuộc diện xem xét tạm hoãn xuất cảnh. Quy định này nhằm hạn chế tình trạng doanh nghiệp, hộ kinh doanh bỏ địa chỉ kinh doanh để kéo dài việc thực hiện nghĩa vụ thuế.
Đối với người nước ngoài còn nợ thuế quá hạn tại Việt Nam, Nghị định 252/2026/NĐ-CP quy định sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh cho đến khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Tương tự, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài trước khi rời Việt Nam cũng phải hoàn thành các khoản thuế còn nợ quá hạn theo quy định.
Có cơ chế cảnh báo trước
Đáng chú ý, Nghị định 252/2026/NĐ-CP quy định cơ chế cảnh báo trước đối với hầu hết các trường hợp thuộc diện bị tạm hoãn xuất cảnh. Cụ thể, 30 ngày trước khi áp dụng biện pháp này, cơ quan thuế phải gửi thông báo điện tử đến tài khoản giao dịch thuế của người nộp thuế và đồng thời công khai trên cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế.
Chỉ khi hết thời hạn thông báo mà người nộp thuế vẫn không khắc phục, cơ quan thuế mới gửi quyết định tạm hoãn xuất cảnh sang cơ quan quản lý xuất nhập cảnh để thực hiện. Quy định này tạo thêm khoảng thời gian để người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ tài chính trước khi bị áp dụng biện pháp cưỡng chế.
Nghị định 252/2026/NĐ-CP cũng quy định rõ thẩm quyền của cơ quan thuế trong việc thông báo, gia hạn và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh. Đối với cơ quan quản lý xuất nhập cảnh, ngay trong ngày nhận được thông báo điện tử từ hệ thống của cơ quan thuế, cơ quan này phải thực hiện việc tạm hoãn xuất cảnh theo quy định.
Toàn bộ quy trình được thực hiện trên Hệ thống thông tin quản lý thuế và kết nối điện tử với cơ quan quản lý xuất nhập cảnh, góp phần rút ngắn thời gian xử lý, nâng cao hiệu quả quản lý thuế và bảo đảm tính minh bạch trong quá trình thực hiện.
