Trong những năm qua, việc quản lý hoạt động của phương tiện phục vụ vui chơi, giải trí dưới nước được thực hiện theo Nghị định số 48/2019/NĐ-CP ngày 05/6/2019 của Chính phủ và Nghị định số 19/2024/NĐ-CP ngày 23/02/2024. Theo đó, thẩm quyền chủ yếu thuộc về UBND cấp huyện, trong khi cấp xã chỉ tham gia quản lý các phương tiện được miễn đăng ký.
Tuy nhiên, với quy định mới tại Điều 26, Nghị định 140/2025/NĐ-CP mô hình phân cấp này đã được điều chỉnh căn bản, toàn bộ chức năng quản lý Nhà nước đối với hoạt động vui chơi, giải trí dưới nước được chuyển giao cho UBND cấp xã.
Điều 26. Nhiệm vụ, thẩm quyền về quản lý hoạt động của phương tiện phục vụ vui chơi, giải trí dưới nước quy định:
1. Việc tổ chức thực hiện, quản lý việc đăng ký, quản lý phương tiện phục vụ vui chơi, giải trí dưới nước thuộc diện phải đăng ký quy định tại Điều 19 Nghị định số 48/2019/NĐ-CP ngày 05/6/2019 của Chính phủ quy định về quản lý hoạt động của phương tiện phục vụ vui chơi, giải trí dưới nước (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 19/2024/NĐ-CP ngày 23/02/2024 của Chính phủ) do UBND cấp xã thực hiện.
2. Việc thực hiện thỏa thuận, công bố mở, cho phép hoạt động hoặc đóng, không cho phép hoạt động tại vùng 2 quy định tại Điều 11, khoản 3 Điều 12, khoản 2, khoản 3 Điều 13 Nghị định số 48/2019/NĐ-CP ngày 05/6/2019 của Chính phủ (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 19/2024/NĐ-CP ngày 23/02/2024 của Chính phủ) do UBND cấp xã thực hiện.
3. UBND cấp xã tổ chức thực hiện các nhiệm vụ quy định tại khoản 2 Điều 28 Nghị định số 48/2019/NĐ-CP ngày 05/6/2019 của Chính phủ (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 19/2024/NĐ-CP ngày 23/02/2024 của Chính phủ) theo chỉ đạo của UBND cấp tỉnh.
Trước đây, theo Điều 19 của Nghị định 48/2019/NĐ-CP, cơ quan đăng ký phương tiện là UBND cấp huyện. Cơ quan này chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện, quản lý việc đăng ký đối với các phương tiện thuộc diện phải đăng ký; đồng thời, UBND cấp xã chỉ quản lý các phương tiện được miễn đăng ký. Sau khi Nghị định số 19/2024/NĐ-CP được ban hành, nguyên tắc này vẫn được giữ nguyên. Nghĩa là, vai trò chính vẫn thuộc cấp huyện, còn cấp xã đóng vai trò hỗ trợ.
Tương tự, tại Điều 11 và Điều 13 Nghị định số 48/2019/NĐ-CP, thẩm quyền thỏa thuận, công bố mở, cho phép hoạt động hoặc đóng, không cho phép hoạt động tại vùng 2 đều do UBND cấp huyện đảm nhiệm. Thậm chí, Nghị định 19/2024 còn quy định chi tiết hồ sơ, thủ tục, thời hạn 2 ngày làm việc để UBND cấp huyện ra quyết định công bố đóng vùng hoạt động tại vùng 2. Như vậy, việc cấp huyện vừa là đầu mối đăng ký, vừa là cơ quan thẩm quyền đối với vùng hoạt động đã tạo nên tầng nấc trung gian trong quản lý.
Điều 28 của Nghị định 48/2019, khi được sửa đổi tại Nghị định 19/2024, cũng tiếp tục khẳng định vai trò chủ đạo của cấp huyện: quản lý việc đăng ký phương tiện; kiểm tra, giám sát UBND cấp xã trong việc tổ chức quản lý phương tiện miễn đăng ký; và tổ chức quản lý hoạt động vui chơi, giải trí tại vùng 2. Cấp xã chỉ làm nhiệm vụ phối hợp và thực hiện theo phân công.
Nay, từ ngày 1/7/2025, với quy định mới tại Điều 26, Nghị định 140/2025, cơ chế này đã thay đổi toàn diện. UBND cấp xã là cơ quan duy nhất chịu trách nhiệm:
- Tổ chức thực hiện và quản lý đăng ký phương tiện: Không còn phân tách “huyện đăng ký - xã quản lý miễn đăng ký” như trước, mà xã trực tiếp quản lý cả phương tiện thuộc diện phải đăng ký lẫn được miễn đăng ký.
- Thỏa thuận, công bố mở hoặc đóng vùng hoạt động tại vùng 2: Trách nhiệm ra quyết định không còn ở cấp huyện, mà chuyển hẳn về cấp xã, giúp quá trình xử lý kịp thời, sát thực tiễn địa bàn.
- Tổ chức quản lý hoạt động vui chơi, giải trí dưới nước: UBND cấp xã trực tiếp thực hiện công tác quản lý, giám sát, bảo đảm an toàn, cứu hộ, cứu nạn, bảo vệ môi trường tại vùng 2 theo chỉ đạo của UBND cấp tỉnh.
Sự thay đổi này có 3 ý nghĩa quan trọng.
Thứ nhất, tinh gọn bộ máy quản lý, loại bỏ tầng nấc trung gian cấp huyện, qua đó giảm bớt thủ tục hành chính, tiết kiệm thời gian và chi phí cho cả cơ quan quản lý và người dân.
Thứ hai, tăng cường vai trò, trách nhiệm của chính quyền cơ sở – cấp gần dân nhất, nắm sát thực tế nhất. Đây là nơi có điều kiện phát hiện kịp thời các vi phạm, xử lý nhanh các tình huống phát sinh trong hoạt động vui chơi dưới nước.
Thứ ba, bảo đảm tính kịp thời, linh hoạt trong quản lý, đặc biệt với các hoạt động tiềm ẩn nguy cơ cao về tai nạn, sự cố an toàn và ô nhiễm môi trường.

Với quy định mới tại mục 1, Điều 26, Nghị định 140/2025/NĐ-CP, chức năng quản lý Nhà nước đối với hoạt động vui chơi, giải trí dưới nước được chuyển giao cho UBND cấp xã. 

