Cụ thể, trong tuần từ ngày 10 - 16/02/2025, lĩnh vực quy hoạch - kiến trúc có một số tin tức đáng chú ý như: (1) Quy định mới về nguồn vốn hợp pháp khác cho việc lập, công bố, điều chỉnh quy hoạch; (2) Quy định cụ thể các trường hợp lập quy hoạch phân khu, chi tiết, tổng mặt bằng; (3) Đề xuất 6 nhóm chính sách đặc thù phát triển đường sắt đô thị; (4) Nghiên cứu đầu tư tuyến tàu điện ngầm kết nối TP.HCM - Bình Dương; (5) Hà Nội thống nhất các Quy hoạch chung huyện theo Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn; (6) Đề xuất xem xét lại quy hoạch phát triển vùng nông thôn, đô thị tại TP.HCM.
Quy định mới về nguồn vốn hợp pháp khác cho việc lập, công bố, điều chỉnh quy hoạch
Tuần qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 22/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 37/2019/NĐ-CP ngày 07/5/2019 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Quy hoạch đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị định số 58/2023/NĐ-CP ngày 12/8/2023.
Theo đó, sửa đổi, bổ sung Điều 3a như sau:
1. Nguồn vốn hợp pháp khác cho việc lập, công bố, điều chỉnh quy hoạch bao gồm các nguồn lực hỗ trợ của tổ chức, cá nhân trong nước và tổ chức, cá nhân nước ngoài được quy định tại khoản 2 Điều này.
2. Nguồn lực hỗ trợ của tổ chức, cá nhân trong nước và tổ chức, cá nhân nước ngoài bao gồm kinh phí; kết quả nghiên cứu của cơ quan, tổ chức, chuyên gia; tài trợ giải thưởng cho tổ chức, cá nhân có ý tưởng quy hoạch được lựa chọn trên cơ sở kết quả thi tuyển ý tưởng quy hoạch do cơ quan lập quy hoạch tổ chức (nếu có); hỗ trợ để tổ chức hội nghị, hội thảo, tập huấn, nghiên cứu, khảo sát, đào tạo; sản phẩm quy hoạch; tài liệu phục vụ việc lập quy hoạch.
Ngoài ra, Nghị định cũng quy định về nguyên tắc hỗ trợ và sử dụng nguồn vốn hợp pháp khác cho việc lập, công bố, điều chỉnh quy hoạch như sau: Tự nguyện; không vì lợi ích nhà tài trợ làm ảnh hưởng tới lợi ích chung của cộng đồng, của xã hội; không vụ lợi. Đồng thời bảo đảm khách quan, công khai, minh bạch; đúng mục tiêu, mục đích; tiết kiệm, hiệu quả.
Nghị định số 22/2025/NĐ-CP cũng bổ sung tiêu chí đánh giá đột xuất thực hiện quy hoạch.
Quy định cụ thể các trường hợp lập quy hoạch phân khu, chi tiết, tổng mặt bằng
Bộ Xây dựng đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn 2024, vừa được Quốc hội khóa XV thông qua ngày 26/11/2024, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025.
Đáng chú ý, dự thảo quy định chi tiết các nội dung về thời gian lập quy hoạch, các trường hợp lập quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết hay quy hoạch tổng mặt bằng theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn 2024…
Dự thảo Nghị định đồng thời quy định cụ thể các trường hợp lập quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết quy hoạch tổng mặt bằng.
Đề xuất 6 nhóm chính sách đặc thù phát triển đường sắt đô thị
Ngày 15/02, tiếp tục chương trình Kỳ họp bất thường thứ 9, các đại biểu Quốc hội thảo luận ở hội trường về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM.
Dự thảo Nghị quyết do Chính phủ xây dựng, đã đề xuất, quy phạm hóa 6 nhóm cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt về huy động nguồn vốn; trình tự, thủ tục thực hiện đầu tư; phát triển mô hình TOD; phát triển công nghiệp đường sắt, chuyển giao công nghệ và đào tạo; VLXD và bãi đổ thải; các chính sách áp dụng riêng cho TP.HCM…
Báo cáo giải trình về Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Bộ trưởng Bộ GTVT Trần Hồng Minh cho biết, hướng tuyến của dự án được nghiên cứu, lựa chọn bảo đảm ngắn nhất, thẳng nhất, giảm công trình, khối lượng trên tuyến.
Đề cập vấn đề nhiều đại biểu quan tâm nhất là tổng mức đầu tư, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, theo định mức, đơn giá trong thiết kế sơ bộ xấp xỉ 8,3 tỷ USD trên toàn tuyến, bao gồm cả chi phí xây dựng, thiết bị, giải phóng mặt bằng và các chi phí khác.
Bộ trưởng cũng trả lời làm rõ các nội dung đại biểu Quốc hội quan tâm về Nghị quyết của Quốc hội thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM.
Nghiên cứu đầu tư tuyến tàu điện ngầm kết nối TP.HCM - Bình Dương
Ngày 13/02, Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 43/TB-VPCP kết luận chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại cuộc kiểm tra các dự án trọng điểm ngành GTVT dịp tết Nguyên đán Ất Tỵ.
Theo đó, Thủ tướng yêu cầu UBND tỉnh Bình Dương quan tâm hơn nữa, thực hiện tái định cư cho người dân, bảo đảm sinh kế, đời sống người dân.
UBND tỉnh Bình Phước đẩy nhanh tiến độ triển khai đoạn 7,1 km trên địa bàn tỉnh, hoàn thành trong năm 2025; UBND TP.HCM khẩn trương đầu tư đoạn 3 km trên địa bàn Thành phố, hoàn thành đồng bộ với đoạn qua địa bàn tỉnh Bình Dương.
UBND các tỉnh: Bình Phước, Đắk Nông khẩn trương hoàn thành các thủ tục đầu tư dự án đường cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành trong Quý I năm 2025, khởi công dịp 30/4/2025; Bộ TN&MT chủ trì, khẩn trương tháo gỡ vướng mắc liên quan đến chồng lấn với khu vực quy hoạch khoáng sản.
UBND TP.HCM và UBND tỉnh Tây Ninh hoàn thành thủ tục đầu tư dự án đường cao tốc TP.HCM - Mộc Bài, khẩn trương lựa chọn nhà đầu tư để triển khai trước ngày 30/4/2025.
UBND TP.HCM, Bộ GTVT nghiên cứu, triển khai tuyến đường sắt kết nối giữa TP.HCM và Long Thành; UBND tỉnh Bình Dương sớm nghiên cứu đầu tư tuyến tàu điện ngầm (metro) kết nối TP.HCM từ nhà ga đường sắt Suối Tiên đến Bình Dương.
Bộ GTVT chủ trì phối hợp UBND tỉnh Đồng Nai và UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu nghiên cứu phương án nâng cấp Quốc lộ 51 thành đường cao tốc đô thị để nâng cao năng lực thông hành, giảm ùn tắc, tai nạn giao thông.
Hà Nội thống nhất các Quy hoạch chung huyện theo Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn
Ngày 14/02, Văn phòng UBND TP Hà Nội ban hành Thông báo số 54/TB-VP kết luận, chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố Trần Sỹ Thanh tại cuộc họp xem xét giải quyết khó khăn, vướng mắc một số nội dung về công tác quy hoạch.
Theo đó, UBND thành phố thống nhất với đề xuất của Sở Quy hoạch - Kiến trúc về việc đổi tên nhiệm vụ, đồ án, thời hạn quy hoạch và một số nội hàm của các "Quy hoạch xây dựng vùng huyện đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050" (đang thực hiện theo quy định của Luật Xây dựng năm 2014, 2020) thành "Quy hoạch chung huyện đến năm 2045" để phù hợp quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn năm 2024.
Đồng thời, UBND các huyện tiếp tục rà soát, hoàn chỉnh các đồ án Quy hoạch chung huyện đến năm 2045 (trên cơ sở khối lượng đồ án Quy hoạch xây dựng vùng huyện đã thực hiện, hạn chế việc phát sinh kinh phí, tránh lãng phí).
UBND thành phố cũng thống nhất về việc phân cấp, ủy quyền cho UBND cấp huyện trong việc tổ chức thực hiện các nội dung nêu trên, thực hiện phê duyệt các thủ tục liên quan thuộc thẩm quyền của UBND thành phố (không bao gồm thẩm quyền thẩm định, phê duyệt nhiệm vụ và đồ án quy hoạch).
Đề xuất xem xét lại quy hoạch phát triển vùng nông thôn, đô thị tại TP.HCM
Sở QHKT TP.HCM vừa báo cáo UBND TP.HCM về định hướng các khu dân cư tại các vùng nông thôn và một số nội dung khác để phục vụ công tác lập Điều chỉnh Quy hoạch chung Thành phố đến năm 2040, tầm nhìn 2060.
Theo đó, đối với quy hoạch các khu dân cư tập trung, khu vực phát triển nông nghiệp tại các vùng nông thôn, Sở QHKT đã nêu ra các vấn đề mâu thuẫn cần giải quyết. Trong đó, việc lập quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/2000 và quy hoạch chi tiết điểm dân cư nông thôn tỷ lệ 1/2000 là chưa phù hợp định hướng quy hoạch.
Mặt khác, trên thực tế, trong phạm vi các đồ án này rải rác đã hình thành một số khu vực có dân cư cư trú và các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội... Do đó, nhằm giải quyết các vấn đề này cần định hướng, sắp xếp lại các khu vực có chức năng ở, chức năng công cộng, các chức năng khác của đô thị và xác định ranh giới vị trí của khu vực đất nông nghiệp, lâm nghiệp trong đồ án quy hoạch.
Cũng theo báo cáo của Sở QHKT, hiện nay trên địa bàn Thành phố còn tồn tại các cơ sở sản xuất phân tán cần được xem xét cách thể hiện trong đồ án quy hoạch.

Bộ Xây dựng đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn 2024, trong đó quy định chi tiết các nội dung về thời gian lập quy hoạch, các trường hợp lập quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, quy hoạch tổng mặt bằng… 

