Chính phủ ban hành Nghị định số 157/2026/NĐ-CP ngày 15/05/2026 quy định về thanh toán, quyết toán vốn NSNN để cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại (NHTM) thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước.
Nghị định không đặt ra một chính sách cho vay mới, mà quy định cơ chế NSNN thanh toán lại phần lãi suất NHTM đã hỗ trợ cho khách hàng theo các chính sách tín dụng ưu đãi. Việc cấp bù lãi suất phải bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng mục đích, có đầy đủ chứng từ hợp pháp và tránh trục lợi chính sách.
Theo quy định, NHTM thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước có trách nhiệm hỗ trợ lãi suất cho khách hàng đúng quy định, đồng thời lập hồ sơ đề nghị thanh toán số tiền cấp bù lãi suất đã thực hiện. Trước ngày 20 của tháng đầu tiên hằng quý, NHTM gửi hồ sơ đề nghị thanh toán đến Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; riêng hồ sơ quý IV hằng năm gửi trước ngày 05/01 năm kế tiếp.
Hồ sơ gồm văn bản đề nghị thanh toán số tiền cấp bù lãi suất, báo cáo tình hình thực hiện hỗ trợ lãi suất đối với khách hàng và bảng kê chứng từ chứng minh khách hàng đã được hỗ trợ lãi suất. Hồ sơ được gửi trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính hoặc qua Cổng dịch vụ công quốc gia.
Trường hợp hồ sơ chưa hợp lệ, trong 05 ngày làm việc, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thông báo bằng văn bản để NHTM hoàn thiện. Trong 15 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam rà soát, tổng hợp số tiền đề nghị thanh toán, lập hồ sơ gửi Kho bạc Nhà nước.
Kho bạc Nhà nước kiểm tra hồ sơ do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam gửi và thực hiện thanh toán cho NHTM trong phạm vi kế hoạch vốn đầu tư công hằng năm được giao và phạm vi tồn quỹ ngân sách. Thời hạn giải quyết là 02 ngày làm việc kể từ ngày Kho bạc Nhà nước nhận đủ hồ sơ đề nghị thanh toán. Trường hợp từ chối thanh toán, Kho bạc Nhà nước phải thông báo rõ lý do.
Nghị định cũng quy định việc quyết toán vốn NSNN để cấp bù lãi suất theo năm ngân sách. NHTM phải xác định chính xác số tiền cấp bù lãi suất cho từng khách hàng, từng khoản vay và tổng hợp gửi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam tổng hợp báo cáo quyết toán gửi Bộ Tài chính trước ngày 05/7 năm sau.
Trường hợp phát hiện khoản vay không đúng đối tượng, sử dụng vốn sai mục đích hoặc không đáp ứng điều kiện hỗ trợ lãi suất, NHTM phải thu hồi toàn bộ số tiền đã hỗ trợ cho khách hàng. Nếu NSNN đã thanh toán, NHTM phải hoàn trả số tiền cấp bù tương ứng vào NSNN.

Việc cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi phải được thanh toán, quyết toán đúng đối tượng, mục đích, có chứng từ hợp pháp và có cơ chế thu hồi khi phát hiện hỗ trợ sai quy định. 

