Bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ chế thông thoáng hơn, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh yêu cầu siết chặt kỷ cương, kiểm soát nguy cơ tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và xử lý dứt điểm các tồn tại. Cụ thể hóa hành động ngay từ đầu năm
Chiều 08/01, Bộ Xây dựng tổ chức Hội nghị quán triệt và triển khai công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực năm 2026.
Theo Bộ Xây dựng, trong thời gian qua, Bộ đã quyết liệt triển khai đồng bộ, hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong các lĩnh vực trọng tâm, gắn với việc hoàn thiện thể chế, xây dựng và ban hành kịp thời hệ thống văn bản pháp luật.
Cùng với đó, việc sửa đổi, bổ sung các quy định, định mức, tiêu chuẩn cũng đã từng bước khắc phục những bất cập, bịt kín các kẽ hở dễ phát sinh tham nhũng, tiêu cực. Công tác quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản công được siết chặt thông qua phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm người đứng đầu và tăng cường công khai, minh bạch. Nhiều dự án chậm tiến độ, hiệu quả thấp được tháo gỡ vướng mắc, điều chỉnh hoặc dừng triển khai, qua đó tiết kiệm đáng kể nguồn lực cho ngân sách nhà nước.
Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nêu rõ, năm 2026 là năm đầu triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030. Năm nay, Bộ Xây dựng sẽ bước vào giai đoạn phát triển mới với phương châm “5 bảo đảm, 6 đột phá” do Thủ tướng Chính phủ đề ra. Nhiều công trình dự án lớn sẽ được triển khai, khối lượng vốn giải ngân hàng năm theo đó sẽ rất lớn. Cùng với đó là nhiều chủ trương, chính sách mới được áp dụng với cơ chế “thông thoáng” hơn để phát triển kinh tế - xã hội.
“Bên cạnh mặt tích cực là những nguy cơ tiềm ẩn phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực nếu không được kiểm soát chặt chẽ. Vì vậy, các đồng chí tuyệt đối không được chủ quan, phải tiếp tục kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực với tinh thần không có vùng cấm, không có ngoại lệ với quyết tâm chính trị cao nhất”, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu.
Triển khai công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thời gian tới, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu khẩn trương xây dựng và triển khai thực hiện Kế hoạch phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; Kế hoạch thực hành tiết kiệm, chống lãng phí của đơn vị mình ngay từ đầu năm. Kế hoạch phải thật chi tiết, cụ thể. Trong đó xác định rõ trách nhiệm của từng chủ thể; đề ra những hành động cụ thể gắn liền với việc tự nhận diện những lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong phạm vi cơ quan, đơn vị...
Nhấn mạnh 6 nhóm nội dung kế hoạch cần tập trung, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu: Xác định công tác tuyên truyền, giáo dục, xây dựng văn hoá liêm chính, không tham nhũng, lãng phí, tiêu cực gắn với nâng cao hiệu quả công tác phê và tự phê là nhiệm vụ chính, trọng tâm vì từ nhận thức đúng sẽ dẫn đến hành động đúng; Hoàn thiện thể chế, vá, bịt các lỗ hổng dễ phát sinh tiêu cục, tham nhũng, lãng phí; Thường xuyên rà soát, nhận diện các khâu, vị trí dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để kịp thời xây dựng biện pháp phòng ngừa; Công khai, minh bạch trong hoạt động và kiểm soát quyền lực; Kiểm tra, xử lý nghiêm sai phạm; Phát huy vai trò của báo chí, các tổ chức đoàn thể.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các cơ quan, đơn vị phải tăng cường việc giám sát, kiểm tra việc tổ chức thực hiện kế hoạch, đồng thời giao Văn phòng Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Vụ Kế hoạch - Tài chính tham mưu, tổ chức kiểm tra việc xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch của các cơ quan, đơn vị.
Đặc biệt, đối với Thông tư Liên tịch số 11/2025/TTLT-VKSNDTC-TANDTC-BCA-BQP-BTP-BTC-BXD-BN, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các cơ quan, đơn vị phải tổ chức triển khai, phổ biến, quán triệt các nội dung, các quy định của Thông tư liên tịch này nhằm kịp thời ngăn chặn, phòng ngừa, thực hiện đúng quy định; tăng cường siết chặt kỷ luật, kỷ cương triệt để thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.
Tăng kỷ cương, siết trách nhiệm, xử lý dứt điểm tồn tại
Đề cập đến việc tăng cường chỉ đạo thực hiện các kết luận thanh tra và kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước trong thời gian tới, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các cơ quan, đơn vị khẩn trương rà soát, hoàn thiện các quy định, chính sách, ban hành các quy định thay thế theo yêu cầu tại các kết luận thanh tra.
Đồng thời tập trung thực hiện hoàn thành kiến nghị tại các kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ liên quan đến trách nhiệm của Bộ Xây dựng mang tính chất trọng điểm, phức tạp, trong đó có những nội dung đã chuyển cơ quan điều tra hoặc thuộc nhóm nội dung được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quan tâm, chỉ đạo,… Văn phòng Bộ Xây dựng chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện dứt điểm các kết luận thanh tra liên quan đến các lĩnh vực, vấn đề nóng, dư luận xã hội quan tâm hiện nay như: nhà xã hội, quy hoạch, bất động sản…
Đối với các kiến nghị của Kiểm toán nhà nước không còn khả năng thực hiện do cơ quan, đơn vị phá sản, giải thể hoặc cá nhân đã chết, mất hành vi dân sự hoặc các trường hợp bất khả kháng khác, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các đơn vị kiểm tra, rà soát và chịu trách nhiệm trong việc xác định các trường hợp phù hợp với Nghị quyết số 141/2024 của Quốc hội;…
Đề cập đến công tác quyết toán dự án hoàn thành, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các chủ đầu tư, BQLDA khẩn trương thực hiện rà soát các dự án đầu tư đã hoàn thành bàn giao, đưa vào sử dụng đến nay chưa thực hiện quyết toán dự án hoàn thành; xác định rõ nguyên nhân chậm quyết toán, những khó khăn, vướng mắc cụ thể của từng dự án, làm rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân có liên quan để có biện pháp xử lý dứt điểm tình trạng chậm quyết toán dự án hoàn thành.
Đối với các dự án đã được Bộ phê duyệt quyết toán, các chủ đầu tư, BQLDA hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về giá trị không được Bộ Xây dựng phê duyệt quyết toán.
Đối với các tồn tại, vướng mắc trong công tác quyết toán tại một số dự án, Bộ trưởng Trần Hồng Minh giao Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng chủ trì tổng hợp, tham mưu cho Bộ báo cáo Chính phủ xem xét, quyết định về phương án xây dựng giá vật liệu được cấp theo cơ chế đặc thù tại các dự án xây dựng tuyến đường cao tốc phía Đông giai đoạn 2017 - 2020; Hướng dẫn các BQLDA, các địa phương thống nhất cách hiểu để triển khai thực hiện. Đồng thời nghiên cứu tham mưu cho Bộ có văn bản gửi Kiểm toán Nhà nước, các đơn vị có liên quan xác định cụ thể về khoản mục chi phí mua xe ô tô (dự án xây dựng tuyến đường cao tốc phía Đông) thuộc hạng mục nào trong tổng mức đầu tư để thực hiện thanh, quyết toán cho phù hợp.
Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng cần phối hợp với Vụ Kế hoạch - Tài chính, các chủ đầu tư, BQLDA rà soát lại các kết luận thanh tra, kiểm toán liên quan đến tồn tại trong việc vận dụng, áp dụng định mức dự toán trong quá trình lập, duyệt dự toán tại các dự án, báo cáo, tham mưu thống nhất việc thực hiện làm cơ sở quyết toán dự án hoàn thành, lưu ý đối với những gói thầu thực hiện theo hình thức đấu thầu rộng rãi, đảm bảo đúng bản chất vấn đề, tuân thủ các quy định pháp luật, hợp đồng đã ký kết giữa các bên có liên quan….
