Sau sáp nhập, không gian phát triển mới giữa hai tỉnh Hưng Yên - Thái Bình mở ra yêu cầu tái cấu trúc hệ thống hạ tầng giao thông liên vùng, tạo trục động lực phát triển công nghiệp, đô thị, logistics và kinh tế biển. Đây cũng là yếu tố then chốt để thúc đẩy tăng trưởng bền vững của tỉnh Hưng Yên mới. Hạ tầng kết nối mới trong không gian phát triển sau hợp nhất
Sau hợp nhất, Hưng Yên và Thái Bình tạo thành một không gian kinh tế, hành chính có tính liên thông cao giữa vùng trung tâm đồng bằng sông Hồng và vùng duyên hải Bắc Bộ. Cấu trúc giao thông hiện hữu trước đây chủ yếu dựa trên các tuyến quốc lộ hướng tâm như QL39, QL38B, QL10 và hệ thống cầu qua sông Hồng như cầu Triều Dương, Yên Lệnh.
Tuy nhiên, theo định hướng được ghi nhận trong Quy hoạch tỉnh Hưng Yên thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn 2050 (đang được nghiên cứu điều chỉnh sau hợp nhất), yêu cầu phát triển mới không chỉ dừng ở việc duy tu, mở rộng tuyến cũ mà cần hình thành mạng lưới kết nối xuyên tâm - vành đai - trục ngang nhằm tiếp nhận dòng thương mại, logistics, du lịch và công nghiệp liên vùng.
Một số tuyến được định hướng ưu tiên nghiên cứu như trục đường hành lang ven sông Hồng kéo dài từ Hưng Yên qua Đông Hưng - Thái Bình cũ, trục kết nối trực tiếp KCN phía Bắc Hưng Yên với Khu kinh tế ven biển Thái Bình và hành lang vận tải thủy kết nối cụm cảng sông Hồng với cảng Diêm Điền.
Theo Sở Xây dựng Hưng Yên, việc hình thành trục kết nối liên vùng giúp tạo hành lang công nghiệp - logistics xuyên suốt từ Hà Nội qua Hưng Yên tới biển, rút ngắn quãng đường vận tải hàng hóa xuất khẩu, giảm chi phí chuỗi cung ứng, đặc biệt cho ngành sản xuất công nghệ cao và công nghiệp hỗ trợ.
Ở góc độ quy hoạch đô thị, kết nối hai tỉnh cũ cũng góp phần hình thành chuỗi đô thị mới, đặc biệt là các đô thị ven sông, các trung tâm sinh thái - công nghiệp sạch và các điểm trung chuyển logistic, tạo nên hệ thống phát triển đa cực thay vì hướng tâm đơn cực về Hà Nội như giai đoạn trước.
Kết nối giao thông đường bộ và logistics đa phương thức: Nền tảng thúc đẩy công nghiệp và dịch vụ
Phát triển hạ tầng sau sáp nhập không chỉ mang tính địa giới hành chính mà còn định hình lại vị thế phát triển.
Trong báo cáo tham vấn chuyên đề của Viện Chiến lược và Phát triển GTVT (nay là Học viện Chiến lược và Bồi dưỡng cán bộ xây dựng), chuyên gia giao thông TS Nguyễn Văn Tuấn nhận định rằng "cấu trúc hạ tầng của hai tỉnh trước đây tồn tại tính cục bộ; việc hợp nhất không gian cần thiết kế mạng lưới giao thông ở cấp vùng, nhằm đảm bảo kết nối cảng biển - đường bộ cao tốc - đường sắt và cảng thủy".
TS Nguyễn Văn Tuấn phân tích, nếu tuyến cao tốc nối Hưng Yên - Thái Bình được đầu tư và liên thông với tuyến cao tốc Ninh Bình - Hải Phòng, khu vực này có thể trở thành trungtâm luân chuyển hàng hóa chiến lược giữa Hà Nội, cảng Lạch Huyện và khu vực ven biển Thái Bình.
Theo chiến lược phát triển giao thông khu vực đồng bằng sông Hồng, các địa phương có năng lực công nghiệp cần phát triển “mạng lưới giao thông liên thông, hỗ trợ hệ sinh thái công nghiệp công nghệ cao và dịch vụ chất lượng cao”. Việc triển khai kết nối Hưng Yên -Thái Bình, do đó, không chỉ hướng đến giao thông mà còn đóng vai trò định hình chuỗi giá trị công nghiệp, đặc biệt là công nghiệp công nghệ cao, chế biến nông sản, và năng lượng tái tạo ven biển.
Trong khi đó, một số ý kiến cho rằng, kết nối hạ tầng không chỉ nhằm giải quyết giao thông, mà phải mở ra không gian công nghiệp xanh, đô thị thông minh và dịch vụ cảng - logistics trình độ cao; đây là động lực để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng của tỉnh Hưng Yên sau sáp nhập.
Bên cạnh đó, việc kết nối với Hưng Yên cũng sẽ giúp mở rộng vùng hậu cần và nhân lực chất lượng cao, đồng thời thu hút các doanh nghiệp FDI tìm kiếm không gian công nghiệp liền mạch từ nội địa đến biển.
Phối hợp quản trị liên vùng và phân cấp triển khai các dự án hạ tầng
Một trong những vấn đề quan trọng trong phát triển hạ tầng liên tỉnh là mô hình quản lý. Sau sáp nhập, yêu cầu đặt ra không chỉ ở khía cạnh kỹ thuật mà còn ở cơ chế điều phối, phân cấp và quản trị dự án. Tinh thần này thể hiện trong các chính sách mới về phân cấp quản lý đầu tư công và giao thông được Chính phủ định hướng đối với các địa phương sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Tại Hội nghị triển khai thực hiện phân cấp hạ tầng vùng đồng bằng sông Hồng tổ chức tại Bộ Xây dựng tháng 9/2025, lãnh đạo Bộ Xây dựng nhấn mạnh rằng các địa phương cần “tăng tính tự chủ trong quy hoạch, đầu tư, song vẫn phải đảm bảo giám sát bởi Trung ương và các cơ quan chuyên môn ngành”. Cách tiếp cận này đòi hỏi Hưng Yên và các tỉnh khác cần xây dựng cơ chế phù hợp trong thẩm định dự án, cấp phép đầu tư BOT/PPP và quản lý vận hành công trình liên vùng.
Các chuyên gia của Hội Quy hoạch và Phát triển đô thị Việt Nam cho rằng, mô hình phát triển không gian mới cần có "Ban quản lý phối hợp vùng" để đảm bảo tính thống nhất, tránh trùng lặp và xung đột đầu tư. Việc kết nối không chỉ đơn thuần là giao thông mà còn là tích hợp hệ thống cấp điện, cấp nước, thoát lũ, cảnh báo thiên tai và năng lượng tái tạo ven biển - những yếu tố đặc thù khi hình thành khu vực phát triển công nghiệp -đô thị ven sông và ven biển.
Trong bối cảnh đó, hoàn chỉnh hạ tầng kết nối củaHưng Yên sau sáp nhập cần được xem như nhiệm vụ chiến lược, có lộ trình dài hạn và tiếp cận đa ngành, thay vì chỉ bó hẹp trong phạm vi một số dự án giao thông riêng lẻ.
Rõ ràng, kết nối hạ tầng giữa Hưng Yên và Thái Bình sau sáp nhập không chỉ nhằm giảm thời gian di chuyển hay mở rộng mạng lưới đường bộ, mà là bước đi chiến lược để tái định hình không gian phát triển khu vực, liên kết công nghiệp với biển, nâng tầm năng lực logistics, đồng thời thiết lập mô hình quản trị mới theo hướng chủ động, phân cấp và bền vững.
Khi các tuyến trục, hành lang vận tải và cơ chế điều phối được hoàn thiện, khu vực hợp nhất này có thể trở thành điểm giao thương chiến lược của vùng trung du - đồng bằng - duyên hải, tạo nền tảng cho tăng trưởng xanh và công nghiệp công nghệ cao trong những thập kỷ tới.
