Ngày 08/12, Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, đã ký ban hành Kế hoạch 176/KH-BCĐ389 về việc triển khai cao điểm phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả trước, trong và sau Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Cuối năm là giai đoạn thị trường thường phát sinh nhiều biến động, nhu cầu tiêu dùng tăng cao, tiềm ẩn nguy cơ hoạt động phạm pháp gia tăng trên các tuyến biên giới, cửa khẩu và môi trường thương mại điện tử.
Trong thời gian qua, các lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý nhiều vụ việc vi phạm. Tuy nhiên, tình trạng buôn lậu, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng xâm phạm sở hữu trí tuệ hay hàng hóa không rõ nguồn gốc vẫn diễn biến phức tạp.
Đáng chú ý là xu hướng lợi dụng các nền tảng thương mại điện tử, mạng xã hội, dịch vụ chuyển phát nhanh, hàng không để đưa hàng hóa trái phép vào thị trường, gây ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe người dân, làm xói mòn niềm tin xã hội và tác động tiêu cực đến trật tự, an toàn.
Kế hoạch cao điểm được ban hành nhằm siết chặt công tác quản lý, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, đồng thời đảm bảo an ninh, an toàn phục vụ nhân dân trong dịp lễ Tết.
Ban Chỉ đạo 389 quốc gia yêu cầu các Bộ, ngành và địa phương chủ động xây dựng phương án bố trí lực lượng, tăng cường kiểm tra, kiểm soát ở tất cả các tuyến đường bộ, đường sắt, đường sông, đường biển và đường hàng không. Các khu vực cửa khẩu, kho hàng, điểm tập kết, trung chuyển hàng hóa, khu công nghiệp, chợ đầu mối và trung tâm thương mại đều được xác định là trọng điểm cần giám sát.
Trọng tâm kiểm soát bao gồm các nhóm hàng cấm như ma túy, vũ khí, pháo nổ, thuốc lá điện tử; các mặt hàng giả và kém chất lượng như thuốc tân dược, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, thực phẩm; hàng vi phạm nhãn mác, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ; cùng nhiều mặt hàng thiết yếu phục vụ sản xuất, tiêu dùng dịp Tết như xăng dầu, khoáng sản, vàng, điện tử, thời trang, bia, rượu, thuốc lá, đường, bánh kẹo, trái cây, gia súc, gia cầm.
Kế hoạch cũng yêu cầu các lực lượng chủ động thu thập thông tin, nhận diện các phương thức và thủ đoạn mới; xác định tuyến, địa bàn, đối tượng trọng điểm để tổ chức đấu tranh hiệu quả. Cơ quan chức năng phải phối hợp chặt chẽ giữa trung ương và địa phương, đồng thời quy định rõ trách nhiệm quản lý theo từng lĩnh vực, tránh tình trạng chồng chéo, bỏ sót hoặc xử lý chậm trễ.
Một trong những nhiệm vụ quan trọng là tăng cường tiếp nhận và xử lý tin báo tội phạm, bảo đảm việc chuyển giao hồ sơ cho cơ quan điều tra khi phát hiện dấu hiệu tội phạm buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất và kinh doanh hàng giả. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền pháp luật tới người dân, đặc biệt tại các tỉnh biên giới, vùng xa, hải đảo, khu vực đồng bào dân tộc thiểu số được yêu cầu tăng cường nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, không tiếp tay cho các hành vi vi phạm.
Đối với lĩnh vực hải quan, Bộ Tài chính chỉ đạo lực lượng chuyên ngành tăng cường giám sát hàng hóa xuất, nhập khẩu, hành lý của hành khách, phương tiện xuất nhập cảnh; áp dụng biện pháp nghiệp vụ để ngăn chặn gian lận thương mại, chuyển giá, trốn thuế, rửa tiền. Các đơn vị thuế địa phương cũng được yêu cầu kiểm tra chặt chẽ hồ sơ thuế, chống gian lận trên các lĩnh vực rủi ro cao như thương mại điện tử, nền tảng số, hoàn thuế hoặc sử dụng hóa đơn bất hợp pháp.
Bộ Công Thương phối hợp với các tỉnh, thành phố theo dõi diễn biến cung - cầu hàng hóa thiết yếu, chủ động biện pháp điều tiết nhằm ổn định thị trường, không để xảy ra tình trạng găm hàng, tăng giá đột biến dịp cuối năm. Lực lượng Quản lý thị trường tiếp tục kiểm tra nguồn gốc, chất lượng hàng hóa lưu thông trên thị trường, phối hợp với Công an, Hải quan, Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển và các hiệp hội ngành hàng để phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Song song đó, hoạt động kinh doanh trên môi trường số được giám sát chặt chẽ. Bộ Công Thương giao Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số rà soát các sàn thương mại điện tử, đặc biệt là các nền tảng xuyên biên giới giá rẻ, cùng các trang mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok để ngăn chặn hành vi lợi dụng không gian mạng kinh doanh hàng hóa trái phép.
Khi nhu cầu mua sắm tăng mạnh vào thời điểm cuối năm, sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt và có trọng tâm sẽ góp phần xây dựng môi trường kinh doanh an toàn, minh bạch, phục vụ tốt nhất cho đời sống nhân dân.
