Thị trường

Tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội

Tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội

Huy Thảo Huy Thảo - 11:23, 16/03/2024

Tạp chí Xây dựng - Bộ xây dựngSáng 16/3, tại Hà Nội, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chủ trì Hội nghị tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội.

Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tuyến, kết nối từ trụ sở Chính phủ tới 63 tỉnh, thành phố trên cả nước. Tham dự Hội nghị có Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị, đại diện lãnh đạo các địa phương, doanh nghiệp BĐS, xây dựng...

Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tuyến, kết nối từ trụ sở Chính phủ tới 63 tỉnh, thành phố trên cả nước - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Nhiều chính sách ưu đãi phát triển NƠXH

Ngày 03/4/2023, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 338/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn NƠXH cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021-2030” (Đề án). Theo đó, mục tiêu Đề án đặt ra đến năm 2030, tổng số căn hộ các địa phương hoàn thành khoảng 1,06 triệu căn. Trong đó, giai đoạn 2021-2025 hoàn thành khoảng 428.000 căn; giai đoạn 2025-2030 hoàn thành khoảng 634.200 căn NƠXH.

Tại Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 05/01/2024 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2024, Thủ tướng Chính phủ đã giao trong năm 2024 nỗ lực phấn đấu trên địa bàn cả nước hoàn thành khoảng 130 nghìn căn hộ NƠXH.

Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, việc phát triển NƠXH là phù hợp với đường lối, chính sách của Đảng, với truyền thống văn hóa - lịch sử, đạo đức xã hội của dân tộc. Đồng thời, phát triển NƠXH, nhà ở cho công nhân vừa là một trong những trụ cột của các chính sách an sinh xã hội, vừa là giải pháp hữu hiệu thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại Hội nghị. Ảnh VGP/Nhật Bắc.

Theo Thủ tướng Phạm Minh Chính, việc phát triển NƠXH đã có chuyển biến tích cực, các Bộ ngành, địa phương, ngân hàng, doanh nghiệp cùng tìm cách, cùng làm, người dân cũng cố gắng, đã làm được một số việc. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa đạt yêu cầu đề ra. Do đó, Thủ tướng yêu cầu làm việc có trọng tâm, trọng điểm, làm việc nào dứt điểm việc đó trong phát triển NƠXH.

Thủ tướng Phạm Minh Chính cho rằng, muốn thực hiện được mục tiêu đề ra, cấp ủy, chính quyền phải vào cuộc, Nhà nước, nhân dân, doanh nghiệp cùng làm, đặt mình vào địa vị của người khác, "trong tôi có anh, trong anh có tôi", đặt mình vào địa vị của những người chưa có chỗ ở để hành động".

Báo cáo việc tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển NƠXH tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, Chính phủ đã hoàn thiện xây dựng các dự án luật theo kế hoạch và tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Nhà ở 2023 và Luật Kinh doanh BĐS 2023. Đồng thời, tại Kỳ họp bất thường thứ 5, Quốc hội đã thông qua Luật Đất đai (sửa đổi) và Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi).

Theo đó, đã có nhiều cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, cắt giảm thủ tục hành chính, tăng cường ưu đãi chủ đầu tư dự án xây dựng NƠXH như: Được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với toàn bộ diện tích đất của dự án; chủ đầu tư không phải thực hiện thủ tục xác định giá đất, tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất được miễn và không phải thực hiện thủ tục đề nghị miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất;

Được ưu đãi thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về thuế; được dành tỷ lệ tối đa 20% tổng diện tích đất ở trong phạm vi dự án đã đầu tư xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật để đầu tư xây dựng công trình kinh doanh dịch vụ, thương mại, nhà ở thương mại.

Cắt giảm quy định điều kiện cư trú với đối tượng mua, thuê mua NƠXH; đối với đối tượng thuê NƠXH thì không phải xác nhận điều kiện về cư trú và điều kiện về thu nhập...

Đã triển khai 499 dự án, quỹ đất NƠXH tiếp tục tăng

Báo cáo về kết quả phát triển NƠXH, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, theo tổng hợp báo cáo của các địa phương, trên địa bàn cả nước đã quy hoạch 1.316 khu đất với quy mô 8.611 ha làm NƠXH. So với báo cáo năm 2020 (3.359ha), thì diện tích đất phát triển NƠXH đến nay đã tăng thêm 5.252 ha.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh phát biểu tại Hội nghị. Ảnh VGP/Nhật Bắc.

Trong giai đoạn từ năm 2021 đến hết năm 2023, trên địa bàn cả nước có 499 dự án NƠXH đã được triển khai với quy mô 411.250 căn. Trong đó, số lượng dự án hoàn thành 72 dự án với quy mô 38.128 căn. Số lượng dự án đã khởi công xây dựng 129 dự án với quy mô 114.934 căn. Số lượng dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư 298 dự án với quy mô 258.188 căn.

Một số địa phương quan tâm đến việc quy hoạch quỹ đất phát triển NƠXH như: Đồng Nai 1.063ha, TP.HCM 608ha, Long An 577ha, Hải Phòng 471ha, Hà Nội 412ha.

Với sự quan tâm, chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và sự vào cuộc của các Bộ, ngành, địa phương việc phát triển NƠXH trong thời gian vừa qua đã đạt được kết quả quan trọng, nhiều địa phương đã tích cực trong việc thu hút đầu tư, thúc đẩy khởi công xây dựng NƠXH như: tỉnh Bắc Ninh 15 dự án, 6.000 căn; Bắc Giang 5 dự án, 12.475 căn; Hải Phòng 7 dự án, 11.678 căn; Bình Dương 7 dự án, 6.557 căn; Đồng Nai 8 dự án, 9.074 căn; Thanh Hóa 9 dự án, 4.948 căn...

Tuy nhiên, Bộ Xây dựng cũng đánh giá, một số địa phương trọng điểm mặc dù có nhu cầu về NƠXH rất lớn, nhưng việc đầu tư NƠXH còn hạn chế so với mục tiêu của Đề án đến năm 2025. Cụ thể, Hà Nội 3 dự án, 1.700 căn đáp ứng 9%; TP.HCM 7 dự án, 4.996 căn đáp ứng 19%; Đà Nẵng 5 dự án, 2.750 căn đáp ứng 43%;...).

Mặt khác, một số địa phương không có dự án NƠXH khởi công trong giai đoạn từ năm 2021 đến nay như Hà Giang, Cao Bằng, Điện Biên, Lai Châu, Vĩnh Phúc, Ninh Bình, Nam Định, Quảng Ngãi, Quảng Bình, Kon Tum, Gia Lai, Long An, Vĩnh Long, Sóc Trăng...

8 dự án đã được giải ngân vay gói tín dụng ưu đãi 

Liên quan đến nguồn vốn hỗ trợ 120.000 tỷ đồng theo Nghị quyết số 33/NQ-CP ngày 11/3/2023 của Chính phủ, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, hiện nay đã có đã có 28 địa phương công bố danh mục 68 dự án đủ điều kiện vay theo Chương trình tín dụng 120.000 tỷ đồng với nhu cầu vay vốn hơn 30.000 tỷ đồng.

Các đại biểu tham dự tại đầu cầu trụ sở Chính phủ. Ảnh VGP/Nhật Bắc.

Đến nay, các ngân hàng đã cam kết cấp tín dụng cho 15 dự án với số tiền khoảng 7.000 tỷ đồng. Trong đó đã có 8 dự án NƠXH tại 7 địa phương được giải ngân với số vốn khoảng 640 tỷ đồng.

Hiện nay, ngoài 4 ngân hàng TMCP Nhà nước (BIDV, Vietinbank, Agribank, Vietcombank) thì có thêm Ngân hàng Tiên Phong (TPbank) đã có trách nhiệm tham gia chương trình hỗ trợ theo Nghị quyết số 33/NQ-CP với số tiền khoảng 5.000 tỷ đồng.

Theo Bộ Xây dựng, nguồn vốn hỗ trợ thực hiện mục tiêu của Đề án bước đầu đã có kết quả, tuy nhiên việc giải ngân còn chậm. Trong thời gian tới, với sự quyết liệt của các cấp chính quyền trong việc tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển NƠXH thì việc giải ngân gói hỗ trợ 120.000 tỷ đồng sẽ đạt kết quả tốt hơn.

Bên cạnh những kết quả Đề án đã đạt được, Bộ Xây dựng cũng chỉ rõ những hạn chế và nguyên nhân khi thực hiện Đề án. Cụ thể, cơ chế, chính sách phát triển NƠXH, nhà ở cho công nhân còn chưa đáp ứng nhu cầu thực tiễn, chưa được bổ sung, sửa đổi kịp thời trong giai đoạn đầu của Đề án, như: Trình tự thủ tục đầu tư xây dựng, xác định điều kiện mua, thuê mua, thuê NƠXH còn phức tạp và kéo dài; các chính sách ưu đãi cho chủ đầu tư dự án NƠXH, nhà ở công nhân đã ban hành chưa đủ hấp dẫn; Luật Nhà ở 2023 và Luật Kinh doanh BĐS 2023 được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 6, đã có thêm các chính sách ưu đãi chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng NƠXH; đơn giản thủ tục và các điều kiện để được mua, thuê, thuê mua NƠXH;... Tuy nhiên, đến ngày 01/01/2025 thì Luật Đất đai (sửa đổi) và Luật Nhà ở 2023 mới có hiệu lực thi hành, do vậy đến nay việc phát triển NƠXH vẫn còn gặp một số khó khăn vướng mắc nêu trên.

Bên cạnh đó, nhiều địa phương chưa quan tâm phát triển NƠXH, nhà ở cho công nhân, người lao động khu công nghiệp. Khó khăn về nguồn vốn hỗ trợ cho phát triển NƠXH

Đối với nguồn vốn hỗ trợ cho phát triển NƠXH, trong đó có việc công bố danh mục NƠXH đủ điều kiện vay còn hạn chế; về điều kiện tín dụng; Về lãi suất và thời gian hạn hưởng lãi suất; một số chủ đầu tư dự án NƠXH không đủ điều kiện về tín dụng để được vay...

Để hoàn thành mục tiêu đề ra, Bộ Xây dựng và các Bộ, ngành, địa phương sẽ cùng phối hợp, khẩn trương triển khai các nhiệm vụ đã được Thủ tướng Chính phủ giao tại Đề án.

Trong đó, xác định rõ các giải pháp cho từng Bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp. Trước mắt, tập trung xây dựng các Nghị định hướng dẫn Luật Nhà ở 2023 để tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế, chính sách, pháp luật, triển khai hiệu quả, thúc đẩy phát triển NƠXH.

Đồng thời, tiếp tục phối hợp với các Bộ, ngành liên quan để góp ý xây dựng các Nghị định hướng dẫn Luật Kinh doanh BĐS 2023, Luật Đất đai 2024, Luật Các tổ chức tín dụng, sửa đổi pháp luật về Thuế… để đồng bộ với Luật Nhà ở 2023 về các cơ chế chính sách NƠXH.

Tháo gỡ các khó khăn vướng mắc về thủ tục đầu tư, miễn tiền sử dụng đất, quy hoạch, dành quỹ đất, phát triển nhà ở lưu trú công nhân; xem xét hạ mức lãi suất cho vay nguồn vốn hỗ trợ 120.000 tỷ đồng phù hợp với điều kiện thực tiễn trong từng giai đoạn; tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc triển khai hiệu quả nguồn vốn hỗ trợ 120.000 tỷ đồng theo Nghị quyết số 33/NQ-CP của Chính phủ...

Tại Hội nghị, các đại biểu đại diện cho các doanh nghiệp, địa phương đã chia sẻ, thảo luận về các vướng mắc liên quan đến nguồn vốn ưu đãi NƠXH, cơ chế, chính sách, thủ tục đầu tư, thủ tục về đất đai, công tác quy hoạch, giải phóng mặt bằng hiện đang ảnh hưởng đến tiến độ triển khai các dự án đầu tư xây dựng NƠXH. Đồng thời, đề xuất, kiến nghị các giải pháp đẩy nhanh thực hiện Đề án.

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao báo cáo của Bộ Xây dựng cũng như các ý kiến phát biểu tâm huyết, trách nhiệm, sát thực tế của các Bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp đối với việc triển khai thực hiện Đề án. Để phát triển NƠXH, trong đó triển khai nhanh, hiệu quả Đề án, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu, tất cả các chủ thể có liên quan, mỗi người, mỗi tổ chức trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ, chung tay, góp sức tạo phong trào, xu thế phát triển NƠXH đúng nghĩa.

Ngoài ra, các Bộ, ngành, địa phương chủ động xây dựng các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp để thực hiện thật tốt chính sách phát triển NƠXH; đồng hành, hỗ trợ thực chất, hiệu quả đối với doanh nghiệp, người có thu nhập thấp, công nhân và người lao động trong các khu công nghiệp, khu chế xuất.

 

Ý kiến của bạn