Tháo gỡ khó khăn, vướng mắc thúc đẩy phát triển NƠXH

Các địa phương đôn đốc, xem xét lại cách làm NƠXH

Dự Hội nghị có các Phó Thủ tướng: Trần Hồng Hà, Hồ Đức Phớc. Hội nghị được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến 63 điểm cầu tại các địa phương trên cả nước. Hội nghị có sự tham dự của lãnh đạo các bộ, ngành, các chuyên gia, hiệp hội BĐS, ngân hàng, doanh nghiệp BĐS lớn trên cả nước. 

Ngày 27/02/2025, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký Quyết định số 444/QĐ-TTg giao chỉ tiêu hoàn thành NƠXH trong năm 2025 và các năm tiếp theo đến năm 2030 để các địa phương bổ sung vào chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội.

Cụ thể, giai đoạn 2025-2030 cả nước phải hoàn thành 995.445 căn hộ để có thể đạt được mục tiêu xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ NƠXH cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021-2030.

Mục tiêu cụ thể, năm 2025 là 100.275 căn, năm 2026 là 116.347 căn, năm 2027 là 148.343 căn, năm 2028 là 172.402 căn, năm 2029 là 186.917 căn và năm 2030 là 271.161 căn.

Trong đó, một số địa phương được giao chỉ tiêu hoàn thành cao như: TP.HCM 69.700 căn, Hà Nội với 56.200 căn, Hải Phòng 33.500 căn, Đà Nẵng 12.800 căn, Cần Thơ 9.100 căn.

Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính khái quát lại những kết quả đạt được của việc phát triển NƠXH thời gian qua. Đồng thời, cho rằng, để đạt được các mục tiêu phát triển NƠXH, các địa phương cần phải xem xét lại cách làm; các tỉnh phải đôn đốc tiến độ, cải cách, cắt giảm thủ tục hành chính; tháo gỡ vướng mắc về đất đai, nguồn vốn ngân hàng...

Thủ tướng hoan nghênh một số địa phương vừa qua đã khởi công các dự án NƠXH lớn. Tuy nhiên, Thủ tướng đánh giá, việc xây dựng NƠXH chuyển biến rất chậm. Trong khi đó, nhu cầu NƠXH rất lớn, do đó, Thủ tướng yêu cầu các cơ quan phải đặt mình vào địa vị của người có nhu cầu để giải quyết, triển khai các công việc theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn.

Trong đó, các địa phương đã được giao chỉ tiêu cụ thể về xây dựng NƠXH, phải coi đây là nhiệm vụ chính trị, với quan điểm lấy con người là trung tâm, là chủ thể, con người là yếu tố quyết định với sự phát triển, mọi chính sách phải hướng đến con người. Do đó, cấp ủy, chính quyền địa phương phải đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp, nhà thầu, không để họ cô đơn trên công trường.

Thủ tướng Phạm Minh Chính cũng lưu ý, NƠXH không có nghĩa là làm ở những chỗ đất "đầu thừa đuôi thẹo", những nơi "khỉ ho cò gáy", không làm được nhà ở thương mại thì làm NƠXH. Thủ tướng cho rằng, phải ưu tiên NƠXH trước rồi mới đến nhà ở thương mại.

NƠXH phải đầy đủ điều kiện hạ tầng (giao thông, y tế, giáo dục, thể thao, xã hội, môi trường…) như nhà ở thương mại, nhưng chỉ khác là nhà nước có các chính sách hỗ trợ. 

Cần thêm chính sách đặc thù "gỡ khó" cho NƠXH

Thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành gần 20 văn bản gồm các Nghị quyết, Chỉ thị, Quyết định, Công điện…với nhiều giải pháp, nhiệm vụ cụ thể và quyết liệt nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để tập trung triển khai nhanh, hiệu quả Đề án 1 triệu căn hộ NƠXH giai đoạn 2021-2030.

Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, hiện nay, cả nước có 10 địa phương đã đưa chỉ tiêu phát triển NƠXH vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hàng năm và 05 năm của địa phương, đồng thời, có 30 địa phương ban hành kế hoạch triển khai Đề án 1 triệu căn hộ NƠXH.

Qua tổng hợp báo cáo của các địa phương, trong giai đoạn từ năm 2021 đến nay, trên địa bàn cả nước có 655 dự án NƠXH đã được triển khai với quy mô 593.428 căn.

Riêng trong năm 2024, cả nước có 28 dự án với quy mô 20.284 căn đã hoàn thành; 23 dự án với quy mô 25.399 căn đã được cấp phép, khởi công xây dựng; số lượng dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư là 113 dự án, tương đương 142.450 căn.

Năm 2024, số lượng dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư là 113 dự án, tương đương 142.450 căn. Có 26 dự án với quy mô 27.819 căn đã được cấp phép, khởi công xây dựng. Đến nay có 103 dự án với quy mô 66.755 căn đã hoàn thành. Riêng trong năm 2024 có 28 dự án với quy mô 21.874 căn đã hoàn thành.

Theo báo cáo, các địa phương tính đến thời điểm hiện tại đã có 37/63 UBND tỉnh gửi văn bản hoặc công bố trên cổng thông tin điện tử về danh mục dự án tham gia Chương trình với tổng số là 90 dự án, tổng số tiền giải ngân theo Chương trình 120.000 tỷ đồng là 2.845 tỷ đồng.

Về mục tiêu năm 2025, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, hoàn thành xây dựng 100.000 nghìn căn NƠXH. Đáng chú ý, trên địa bàn cả nước đã quy hoạch 1.309 vị trí với quy mô 9.737 ha đất làm NƠXH. Trong đó, hầu hết các địa phương đều dành đủ quỹ đất để phát triển NƠXH.

Nhiều địa phương đã quan tâm, dành quỹ đất NƠXH tại các vị trí thuận lợi, gần các trung tâm đô thị, khu công nghiệp, đảm bảo đáp ứng hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội như: Đồng Nai 1.064ha, Quảng Ninh 666ha, Hải Phòng 336ha, Bình Dương 408ha,...

Bên cạnh đó, còn một số địa phương bố trí quỹ đất để phát triển NƠXH còn chưa tương xứng với nhu cầu.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Xây dựng nghiên cứu, chủ trì xây dựng Nghị quyết thí điểm về cơ chế, chính sách đặc thù về phát triển NƠXH, bao gồm chính sách lựa chọn chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng NƠXH không thông qua đấu thầu và một số chính sách tháo gỡ vướng mắc trong phát triển NƠXH.

NƠXH sẽ là động lực thúc đẩy tăng trưởng

Trong khuôn khổ Hội nghị, các doanh nghiệp, chuyên gia đã thảo luận, góp ý nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, thúc đẩy phát triển NƠXH và thực hiện hiệu quả Đề án xây dựng 1 triệu căn hộ NƠXH giai đoạn 2021-2030.

Đề xuất các giải pháp, cơ chế thúc đẩy phát triển NƠXH, ông Đậu Minh Thanh - Chủ tịch HĐTV Tổng công ty Đầu tư phát triển nhà đô thị (HUD) kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các Bộ ngành, địa phương rà soát các quỹ đất thuộc diện bàn giao để xây dựng NƠXH; xem xét nếu chủ đầu tư KĐT, có quỹ đất đủ năng lực và có nguyện vọng đầu tư NƠXH thì tổ chức điều chỉnh để giao cho chủ đầu tư đó triển khai đầu tư NƠXH, nhanh chóng khai thác quỹ đất hiện có.

Đồng thời, kiến nghị Chính phủ xem xét ban hành cơ chế đặc thù lựa chọn, giao nhiệm vụ cho các doanh nghiệp nhà nước có đủ uy tín, năng lực kinh nghiệm chủ động sử dụng nguồn vốn và đề xuất thực hiện đầu tư các dự án NƠXH tại các địa bàn có nhu cầu cao để đẩy mạnh nguồn cung...

Ông Lê Khắc Hiệp - Phó Chủ tịch Tập đoàn Vingroup đề xuất, kiến nghị Thủ tướng cho phép các địa phương được chỉ định thầu, chỉ định nhà đầu tư. Cùng đó, đề xuất cho phép các địa phương rút ngắn thủ tục hoặc cho làm song song. Cụ thể, cùng lúc có thể vừa làm quy hoạch, vừa làm thủ tục đầu tư xây dựng thì sẽ rút ngắn nhiều thời gian...

Đề xuất giải pháp thúc đẩy phát triển NƠXH, đại diện Tổng Công ty Viglacera kiến nghị "gỡ khó" về thủ tục đấu thầu, giao chủ đầu tư dự án NƠXH có năng lực triển khai thực hiện rút ngắn thời gian triển khai; tháo gỡ về thủ tục về thuê NƠXH từ các chủ đầu tư khu công nghiệp...

Đánh giá về các chính sách hiện nay tác động đến các mục tiêu phát triển NƠXH, GS.TS Hoàng Văn Cường cho biết, việc phát triển NƠXH mang ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh hiện nay, nhất là với quyết định 27/02/2025, Thủ tướng Chính phủ đã giao nhiệm vụ phát triển NƠXH cho các địa phương. Điều này đánh dấu sự chuyển biến từ mô hình phát triển thụ động trước đây, vốn kém hấp dẫn so với BĐS thương mại, sang một cơ chế chủ động hơn.

Chính sách này tạo điều kiện để các bên liên quan, bao gồm doanh nghiệp, ngân hàng và người dân, chủ động huy động nguồn vốn và lập kế hoạch đầu tư. Sự phối hợp "tam giác" giữa chính quyền, doanh nghiệp và ngân hàng sẽ mang lại hiệu quả cao hơn, đặc biệt trong năm 2025 – thời điểm then chốt để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế 8%.

Theo ông Cường, NƠXH sẽ là động lực thúc đẩy tăng trưởng. Việc phát triển NƠXH không chỉ giải quyết nhu cầu an cư mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng sống và tạo xung lực kinh tế - xã hội bền vững.

Liên quan đến các gói tín dụng cho NƠXH, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Thị Hồng cho biết, hiện nay có 37/63 UBND tỉnh với 90 dự án, trong đó 40 dự án có nhu cầu vay vốn. Bên cạnh đó, có 9 ngân hàng đăng ký khoảng 45.000-55.000 tỷ đồng để cho vay trong thời gian 15 năm và lãi suất thấp hơn khoảng 1-3%.

Với gói tín dụng 145.000 tỷ đồng, ngân hàng tự nguyện cho vay NƠXH cũng đang ở mức lãi suất 6,1-6,6%/năm bằng lãi suất cho vay người nghèo.

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, việc xây dựng NƠXH đã có kết quả, tiến bộ, chuyển biến nhất định nhưng so với yêu cầu, mong muốn thì chưa đạt.

Do đó, để tạo chuyển biến tích cực, rõ nét đạt được mục tiêu đề ra, Thủ tướng chỉ rõ 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp với các bộ ngành, địa phương trong phát triển NƠXH. Đồng thời, đề nghị các doanh nghiệp triển khai các dự án NƠXH thực hiện đúng quy định.

Đặc biệt, đối với các dự án NƠXH đã lựa chọn chủ đầu tư, đề nghị các chủ đầu tư khẩn trương hoàn thiện các thủ tục pháp lý để khởi công xây dựng theo các đồ án quy hoạch và chấp thuận chủ trương đầu tư đã được phê duyệt.