Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các nhà thầu thi công liên tục, tăng mũi thi công, huy động nhân lực và thiết bị, đồng thời đề nghị địa phương khẩn trương hoàn thành GPMB để bảo đảm thông tuyến hai dự án cao tốc trọng điểm trong 40 ngày. 
Ngày 10/11, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh dẫn đầu đoàn công tác Bộ Xây dựng đã đi kiểm tra tình hình thực hiện hai dự án cao tốc Đồng Đăng (Lạng Sơn) - Trà Lĩnh (Cao Bằng) và Hữu Nghị - Chi Lăng (Lạng Sơn).
Bảo đảm tiến độ thông tuyến song hành với chất lượng thi công
Được khởi công lần lượt vào tháng 1/2024 và tháng 4/2024, hai dự án cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh và Hữu Nghị - Chi Lăng theo kế hoạch ban đầu sẽ được hoàn thành trong năm 2026.
Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ đẩy nhanh tiến độ thực hiện để đáp ứng mục tiêu 3.000 km đường cao tốc từ Cao Bằng đến Cà Mau, đến nay chỉ còn hơn 1 tháng đến mốc thông tuyến hai dự án. Các nhà đầu tư, nhà thầu đang gấp rút hoàn thiện các hạng mục đường găng.
Tại dự án Hữu Nghị - Chi Lăng, các nhà thầu đang triển khai 143 mũi thi công, với 2.820 nhân sự và 1.240 thiết bị; sản lượng đạt 3.376/6.580 tỷ (tương đương 51,3 % giá trị hợp đồng). Ở dự án này, việc bổ sung trạm dừng nghỉ tại dự án và thực hiện hạng mục này trở nên vô cùng cấp thiết và cần khẩn trương triển khai.
Tuy nhiên, các quy định pháp luật về đường bộ và đầu tư PPP hiện nay chưa quy định cụ thể về việc bổ sung hạng mục trạm dừng nghỉ vào dự án PPP đang triển khai.
Trong khi đó, dự án Đồng Đăng - Trà Lĩnh đang đang được xác định là công trình “trọng điểm của trọng điểm” bởi khối lượng công việc tới cuối năm vô cùng lớn, cấu tạo địa chất phức tạp, cùng với đó là những hệ lụy từ tác động kinh hoàng của mưa lũ. Mùa mưa năm 2025, trên địa bàn hai tỉnh Lạng Sơn, tỉnh Cao Bằng đã xảy ra mưa lũ và sạt lở đất do ảnh hưởng của hàng loạt cơn bão. Theo số liệu của trạm khí tượng thủy văn tỉnh Lạng Sơn từ tháng 5 đến tháng 10/2025 số ngày mưa trung bình từ 20 - 22 ngày/tháng.
Do chịu ảnh hưởng bởi thiên tai, cũng như địa hình khó tiếp cận, một số hạng mục cầu như Km28, Km52, Km69 và Km79 đang được khoanh vùng là đường găng tiến độ. Một loạt giải pháp như tăng cường nhân sự, máy móc, tăng mũi thi công, tái thiết đường công vụ đã được Ban Điều hành dự án triển khai nhằm bắt kịp tiến độ sau mưa lũ.
Hiện các nhà thầu đang triển khai 276 mũi thi công, với 3.332 nhân sự và 1.500 thiết bị, sản lượng của dự án đạt 4.988/11.396 tỷ đồng (tương đương 44% giá trị hợp đồng).
Trên toàn tuyến dự án hiện còn khoảng 7 nhà dân chưa di dời để bàn giao mặt bằng cho dự án (Lạng Sơn: 5 hộ, Cao Bằng: 2 hộ). Phạm vi mặt bằng chưa bàn giao còn 0,65 ha trên địa bàn Lạng Sơn. Tỉnh Lạng Sơn mới chi trả 60 - 80% giá trị đền bù mặt bằng, dẫn đến tình trạng người người dân lên tuyến cao tốc cản trở công tác thi công của nhà thầu.
Bất chấp những khó khăn do mưa lũ và mặt bằng còn vướng mắc nhưng các nhà đầu tư, nhà thầu hai dự án vẫn quyết tâm với tinh thần cao nhất để đáp ứng mục tiêu thông tuyến trước ngày 19/12 năm nay.
Cụ thể, dự án Hữu Nghị - Chi Lăng quyết tâm thông tuyến 54 km tuyến chính, trong đó hoàn thành 25 km bê tông nhựa, 15 km cấp phối đá dăm và 14 km thông tuyến trên nền.
Dự án Đồng Đăng - Trà Lĩnh thông tuyến chính 70 km (30 km bê tông nhựa, 40 km cấp phối đá dăm) còn lại một số vị trí cầu lớn vượt sông, taluy sạt trượt và các cầu phát sinh hang karst. Đến trước Tết Âm lịch sẽ thông toàn tuyến trên lớp bê tông nhựa và cấp phối đá dăm, trừ một số hạng mục cầu phát sinh.
Đại diện Tổng thầu thi công cho biết, nhằm đáp ứng mục tiêu thông tuyến do Thủ tướng Chính phủ đề ra, các dự án Đồng Đăng - Trà Lĩnh và Hữu Nghị - Chi Lăng đã rút ngắn thời gian thi công gần một năm so với kế hoạch ban đầu.
Mặc dù các nhà thầu đã tính toán nguồn lực để huy động nhân công và máy móc làm việc luân phiên bảo đảm hoạt động thi công liên tục ngay khi thời tiết ủng hộ. Tuy nhiên, nhiều hạng mục vẫn cần thời gian chờ để đáp ứng chất lượng.
“Danh dự và nhiệm vụ chính trị”
Qua kiểm tra tình hình thực tế, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đánh giá với lực lượng thi công hiện nay hoàn toàn có khả năng đáp ứng tiến độ. Ông yêu cầu tiếp tục tập trung nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công cả ngày lẫn đêm, tận dụng tối đa thời tiết khô ráo để đẩy nhanh tiến độ.
“Hai dự án này vừa là danh dự, vừa là nhiệm vụ chính trị mà Đảng và Nhà nước giao cho các bên nhằm bảo đảm mục tiêu thông tuyến từ Cao Bằng đến Cà Mau”, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh.
Bên cạnh việc bảo đảm tiến độ, Bộ trưởng Trần Hồng Minh khẳng định cần bảo đảm chất lượng thi công, an toàn lao động. Đánh giá cao chất lượng mặt đường của dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đặt kỳ vọng Liên danh nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và các nhà thầu tiếp tục phát huy năng lực, uy tín để hoàn thành tuyến cao tốc huyết mạch hiện đại cho khu vực Đông Bắc.
Đối với những phân đoạn có khó khăn đặc biệt hoặc bất khả kháng, Bộ trưởng Trần Hồng Minh lưu ý các doanh nghiệp dự án cần thống kê cụ thể, báo cáo rõ ràng lên các cấp có thẩm quyền để có hướng giải quyết phù hợp.
Nhân dịp này, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đồng thuận với nhà đầu tư về việc đề nghị khen thưởng ba kỹ sư thuộc dự án Đồng Đăng - Trà Lĩnh đã hy sinh trong đợt mưa lũ vừa qua, đồng thời gửi lời thăm hỏi, động viên tới gia đình các nạn nhân, coi đây là nghĩa cử cao đẹp, thể hiện tinh thần trách nhiệm và cống hiến của các kỹ sư vì sự nghiệp chung của đất nước.
Báo cáo tại hiện trường, ông Hồ Minh Hoàng - Chủ tịch Tập đoàn Đèo Cả cho biết, bên cạnh thiên tai khắc nghiệt, vấn đề GPMB và chi trả tiền đền bù cho người dân vẫn là thực trạng nhức nhối, gây cản trở tiến độ thông tuyến của hai dự án. Đại diện nhà đầu tư kiến nghị Bộ trưởng Trần Hồng Minh có ý kiến xem xét kiểm điểm trách nhiệm các cá nhân, tập thể làm chậm tiến độ hai dự án.
Thời gian qua, Thủ tướng Chính phủ đã đề nghị lực lượng của quân đội, nhà thầu địa phương tham gia hỗ trợ dự án.
“Chúng tôi tuân thủ chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc tận dụng nguồn lực từ các nhà thầu quân đội và địa phương, nhưng việc huy động phải được tính toán cẩn trọng và cân nhắc kỹ lưỡng bảo đảm quy định pháp luật, căn cứ hợp đồng đã ký”, ông Hồ Minh Hoàng nói.
Ngoài ra, việc huy động doanh nghiệp, nguồn nhân lực từ địa phương tham gia hai dự án đã được các doanh nghiệp dự án thực hiện. Tuy nhiên, với tích chất phức tạp của hai dự án, đa số doanh nghiệp địa phương chỉ có quy mô nhỏ, chưa nắm vững các quy trình, thủ tục pháp lý và an toàn lao động, dẫn đến nhiều trường hợp bị khởi tố hình sự.
Ngoài ra, tại khu vực vùng núi Đông Bắc thường xuyên xảy ra lũ quét. Khi xảy ra sự cố mất an toàn lao động, các cơ quan chức năng sẽ xem xét hồ sơ năng lực, bảo hiểm lao động của nhà thầu… Trước đó, ngày 7/5, UBND tỉnh Lạng Sơn đã tổ chức cuộc họp với các nhà đầu tư, nhà thầu và Quân khu 1 về việc triển khai lực lượng tham gia dự án Hữu Nghị - Chi Lăng. Trong văn bản số 1300/QK-TM ngày 15/05/2025 gửi UBND tỉnh Lạng Sơn về khả năng cử lực lượng, phương tiện tham gia thi công dự án cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng, Quân Khu 1 cho biết chỉ có thể huy động 16 nhân sự và 9 phương tiện. Ngoài ra, các doanh nghiệp, nhà thầu thuộc Bộ Quốc phòng cũng đang tập trung nguồn lực cho các dự án trọng điểm khác.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh đồng thuận với ý kiến của nhà đầu tư, đồng thời một lần nữa nhấn mạnh với lực lượng thi công hiện có của các nhà thầu trên công trường sẽ hoàn thành nếu tổ chức thi công tốt. Bên cạnh đó, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu hai tỉnh khẩn trương xử lý dứt điểm công tác GPMB và chi trả tiền đền bù cho người dân trước ngày 17/11, sau mốc này không hoàn thành sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Mong muốn người dân sớm được thụ hưởng công trình
Cũng theo ông Hồ Minh Hoàng, ngoài việc thực hiện các chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, mục tiêu lớn nhất của hai dự án là quyết tâm thông toàn tuyến để người dân được thụ hưởng các công trình sớm nhất, đặt kỳ vọng có thể phục vụ người dân đi lại một số đoạn tuyến vào dịp Tết Nguyên đán tới đây. Chủ tịch Tập đoàn Đèo Cả bày tỏ mong muốn các cấp chính quyền tiếp tục phối hợp chặt chẽ để sớm hoàn thành mục tiêu này.
Đề cập tới vấn đề trạm dừng nghỉ tại dự án Hữu Nghị - Chi Lăng, ông Hồ Minh Hoàng nhấn mạnh theo quy định của luật pháp, các trạm dừng nghỉ phải được đưa vào trong phạm vi dự án, nếu không sẽ không thể đưa vào khai thác. Nhà đầu tư đề nghị địa phương làm thủ tục tạm bàn giao mặt bằng để chúng tôi có căn cứ triển khai làm trạm dừng nghỉ kịp phục vụ người dân.
Về vấn đề này, Bộ trưởng Trần Hồng Minh chỉ đạo UBND Lạng Sơn phối hợp với doanh nghiệp dự án để thống nhất chủ trương, đẩy nhanh thủ tục pháp lý, làm biên bản tạm bàn giao mặt bằng để nhà thầu triển khai thi công trạm dừng nghỉ, nhằm bắt kịp tiến độ thông tuyến của dự án.
Trao quà động viên đội ngũ kỹ sư, công nhân đang làm việc trên các công trường, Bộ trưởng Trần Hồng Minh khẳng định hai tuyến cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh và Hữu Nghị - Chi Lăng không chỉ mang ý nghĩa kết nối giao thông mà còn kết nối niềm tin, khát vọng và trách nhiệm giữa Nhà nước, doanh nghiệp và nhân dân.
Chỉ còn 40 ngày đến thời điểm thông tuyến hai dự án, Bộ trưởng Trần Hồng Minh tin tưởng đội ngũ kỹ sư, công nhân sẽ tiếp tục nỗ lực vượt qua mọi khó khăn, chung sức vì sự phát triển của giao thông đất nước.
