Trong bối cảnh công nghệ trở thành động lực quan trọng cho phát triển, ngành Xây dựng đang tập trung ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số để phục vụ công tác quản lý, điều hành hiệu quả. Toàn ngành đang nỗ lực chuyển mình theo định hướng mới
Chiều 17/7, Bộ Xây dựng đã tổ chức Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm của Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và thực hiện Đề án 06.
Phát biểu khai mạc Phiên họp lần thứ nhất của Ban Chỉ đạo, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh ý nghĩa quan trọng của chương trình hành động trong bối cảnh toàn ngành đang nỗ lực chuyển mình theo định hướng mới mà Đảng và Nhà nước đề ra. Bộ trưởng cho biết, Nghị quyết 57-NQ/TW do Bộ Chính trị ban hành ngày 22/12/2024 đã xác định KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là một trong bốn trụ cột quan trọng để đưa đất nước phát triển bền vững.
Là một ngành kỹ thuật, Bộ Xây dựng nhận thức rõ, ứng dụng KHCN không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, chất lượng công trình, mà còn rút ngắn thời gian, tiết kiệm chi phí đầu tư. Tính đến thời điểm hiện tại, Đảng uỷ Bộ đã ban hành 01 nghị quyết chuyên đề và 02 kế hoạch triển khai cụ thể. Đồng thời, Bộ cũng xây dựng kế hoạch hành động chi tiết, bảo đảm nguyên tắc "6 rõ": Rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ kết quả, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh đề nghị các đơn vị cần đánh giá kỹ lưỡng kết quả thực hiện nhiệm vụ 6 tháng đầu năm; xác định các khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp cụ thể để hoàn thành nhiệm vụ 6 tháng cuối năm và các năm tiếp theo.
Bộ trưởng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu các đơn vị nghiên cứu kỹ Nghị quyết 57 và Chương trình hành động của Chính phủ tại Nghị quyết 71, từ đó đề xuất các nhiệm vụ đột phá trong KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ trực tiếp cho sự phát triển của ngành Xây dựng.
Tại cuộc họp, lãnh đạo các đơn vị đã trình bày nhiều ý kiến quan trọng, phản ánh tình hình triển khai thực tế cũng như đề xuất giải pháp thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong ngành Xây dựng.
Ông Trần Quốc Thái - Cục trưởng Cục Phát triển đô thị cho biết, trong 6 tháng đầu năm 2025, Cục đã tập trung hướng dẫn triển khai Đề án 06 tại 37 địa phương, với trọng tâm là nâng cao năng lực xây dựng, quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu đô thị quốc gia, gắn với hệ thống thông tin đất đai và quy hoạch. Đáng chú ý, đơn vị đã thử nghiệm tích hợp dữ liệu vào hệ thống thông tin quốc gia, góp phần cải thiện quản lý đô thị thông minh và hiệu quả hơn.
Ông Lê Thanh Tùng - Giám đốc Trung tâm Công nghệ thông tin (TTCNTT) nhấn mạnh vai trò trung tâm điều phối, bảo đảm nền tảng số cho các chương trình đổi mới sáng tạo trong toàn ngành. Trong 6 tháng đầu năm 2025, TTCNTT đã hoàn thành kết nối 100% dịch vụ công trực tuyến của Bộ Xây dựng với Cổng Dịch vụ công quốc gia, từng bước tích hợp vào ứng dụng VNeID và hệ thống định danh điện tử quốc gia.
Đồng thời, TTCNTT đã hỗ trợ các đơn vị triển khai báo cáo điện tử, sử dụng chữ ký số và hệ thống quản lý văn bản thông minh, góp phần xây dựng một nền hành chính số hiệu quả, minh bạch.
Đại diện Viện KHCN xây dựng (IBST) báo cáo việc thúc đẩy áp dụng mô hình BIM trong hoạt động xây dựng. IBST đã phối hợp với các cơ quan ban hành tài liệu hướng dẫn kỹ thuật và tổ chức nhiều khóa đào tạo cho các địa phương. Bên cạnh đó, IBST kiến nghị Bộ Xây dựng tiếp tục chỉ đạo mạnh mẽ việc ứng dụng BIM vào thiết kế, thi công và quản lý vận hành công trình, đặc biệt là các công trình trọng điểm sử dụng vốn ngân sách nhà nước, qua đó góp phần tiết kiệm chi phí và tăng hiệu quả đầu tư.
Tại cuộc họp, ông Lê Trung Thành - Vụ trưởng Vụ KHCN, Môi trường và Vật liệu xây dựng (KHCNMT&VLXD) cho biết, trong 6 tháng, Vụ đã hoàn thiện hồ sơ và trình ban hành 11 tiêu chuẩn, đồng thời tổ chức nghiệm thu 06 nhiệm vụ khoa học cấp Bộ. Đơn vị đang tập trung rà soát các tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến PCCC, vật liệu xây dựng xanh và tiết kiệm năng lượng, bảo đảm tính cập nhật và phù hợp với thông lệ quốc tế. Vụ cũng đề xuất tiếp tục đầu tư mạnh cho nghiên cứu ứng dụng AI, IoT trong giám sát chất lượng công trình.
Đại diện Vụ Tổ chức cán bộ báo cáo việc triển khai công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số trong công tác cán bộ. Đến nay, 100% hồ sơ cán bộ, công chức của Bộ đã được số hóa, đưa vào phần mềm quản lý tập trung, bảo đảm tính liên thông và phục vụ tốt cho việc đánh giá, quy hoạch và đào tạo cán bộ theo năng lực.
Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Phạm Minh Hà nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đẩy mạnh chuyển đổi số ngành Xây dựng. Theo Thứ trưởng, hiện nay các cơ sở dữ liệu nền tảng đang được xây dựng và cập nhật liên tục, góp phần hình thành hạ tầng số phục vụ công tác quản lý, điều hành ngành. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả của các ứng dụng công nghệ, yếu tố then chốt vẫn là con người.
Thứ trưởng đề nghị các đơn vị đặc biệt quan tâm đến công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực, xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt. Việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức không chỉ đáp ứng yêu cầu vận hành hệ thống công nghệ mới mà còn là cơ sở để kiến tạo môi trường làm việc hiện đại, hiệu quả trong bối cảnh chuyển đổi số.
Bên cạnh đó, Thứ trưởng lưu ý các phần mềm, hệ thống công nghệ thông tin đang triển khai cần được thiết kế theo hướng lấy người dùng làm trung tâm, bảo đảm khả năng vận hành ổn định, dễ tiếp cận và thực sự hỗ trợ công tác quản lý, điều hành. “Không phải phần mềm nào cũng là chuyển đổi số. Quan trọng là phần mềm đó có thực sự phục vụ người dùng, có được cập nhật và phát triển theo nhu cầu thực tiễn hay không”, Thứ trưởng nhấn mạnh.
Đối với lĩnh vực KHCN, Thứ trưởng ghi nhận các đơn vị đã xây dựng tương đối đầy đủ các kế hoạch, nhiệm vụ trọng tâm. Tuy nhiên, Thứ trưởng cũng chỉ rõ hạn chế là nhiều đề xuất vẫn mang tính khái quát, chưa có số liệu cụ thể hoặc mục tiêu định lượng rõ ràng. Do đó, trong thời gian tới, các giải pháp về KHCN cần được xây dựng sát thực hơn, có trọng tâm, trọng điểm và gắn với hệ thống chính sách, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, bởi đây là nền tảng cho đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế trong lĩnh vực xây dựng.
Hướng tới phục vụ người dân và doanh nghiệp được tốt nhất
Phát biểu kết luận, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đánh giá cao kết quả nổi bật trong 6 tháng đầu năm: Hoàn thành 6/8 chỉ tiêu và 15/34 nhiệm vụ, không có nhiệm vụ quá hạn và cơ sở dữ liệu ngành đã sớm đi vào hoạt động hỗ trợ điều hành.
Tuy vậy, Bộ trưởng cũng chỉ rõ một số hạn chế cần tháo gỡ: Tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu còn chậm, thay thế thủ tục bằng dữ liệu số chưa đạt yêu cầu và thiếu kế hoạch ứng dụng KHCN cụ thể, nguyên nhân do vai trò lãnh đạo tại một số đơn vị chưa phát huy hiệu quả.
Về định hướng trong 6 tháng cuối năm, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các đơn vị phải đẩy mạnh chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo hướng tới phục vụ người dân và doanh nghiệp. Trọng tâm đầu tiên là hoàn thiện chín cơ sở dữ liệu chuyên ngành và cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng trong năm 2025, đảm bảo kết nối và vận hành liền mạch. Song song, mở rộng cung cấp dịch vụ công trực tuyến, giảm thiểu thủ tục giấy tờ giúp cải thiện trải nghiệm người dùng và tăng hiệu quả hành chính.
Bộ trưởng cũng nhấn mạnh việc thúc đẩy ứng dụng các công nghệ chiến lược như AI, BIM, IoT và sinh trắc học; yêu cầu cơ quan chuyên môn phối hợp với viện, trường, doanh nghiệp để triển khai các giải pháp phù hợp, khả thi. Một điểm nổi bật là tổ chức Hội nghị KHCN - Đổi mới sáng tạo trước tháng 8/2025, nhằm tổng kết, đánh giá, định hướng nghiên cứu giai đoạn mới và tăng cường liên kết giữa các bên liên quan.
Về cải cách hành chính, Bộ trưởng Trần Hồng Minh giao nhiệm vụ cắt giảm ít nhất 20% thời gian và chi phí cho thủ tục hành chính vào năm 2026, thông qua rà soát, đơn giản hóa quy trình, phân cấp hợp lý và quản lý hiệu quả nguồn lực. Đây là những bước đi quan trọng, thiết yếu để thực hiện chủ trương lớn của Nghị quyết 57‑NQ/TW về phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
