Căng thẳng leo thang tại Iran và Trung Đông đang tác động mạnh tới thị trường hàng hóa, đẩy giá dầu Brent tăng do lo ngại rủi ro nguồn cung. Tuy nhiên, theo ông Heng Koon How - Trưởng Bộ phận Chiến lược Thị trường, Khối Nghiên cứu Thị trường và Kinh tế Toàn cầu thuộc Ngân hàng UOB Singapore (UOB), yếu tố địa chính trị mới chỉ hỗ trợ ngắn hạn, chưa đủ tạo cú sốc đưa giá dầu lên 100 USD/thùng.
Giá dầu bật tăng nhưng chưa vượt “lằn ranh đỏ”
Sau khi xung đột tại Iran và Trung Đông leo thang mạnh mẽ vào cuối tuần, giá dầu Brent đã mở cửa tuần giao dịch mới tại châu Á với một nhịp tăng vọt lên khoảng 82 USD/thùng, trước khi giảm trở lại xuống 76 USD/thùng vào giữa buổi sáng theo giờ châu Á.
Giá dầu Brent khởi đầu năm nay quanh mức 60 USD/thùng và đã liên tục tăng lên trên 70 USD/thùng vào tuần trước khi những lo ngại về chiến sự ở Trung Đông gia tăng. Mức tăng hiện tại lên 76 USD/thùng tương ứng mức tăng 4% so với giá đóng cửa ngày 27/02, khoảng 73 USD/thùng.
Với các đợt tấn công mới từ Mỹ và Israel nhắm vào Iran, cùng phản công của Iran vào một số quốc gia vùng Vịnh, nhiều lo ngại nổi lên rằng giá dầu Brent có thể tăng vọt lên mức 100 USD/thùng. Tuy nhiên, theo quan điểm của UOB, điều này là quá sớm ở thời điểm hiện tại vì thị trường năng lượng vẫn đang được cung ứng đầy đủ, và bối cảnh hiện nay hoàn toàn khác so với thời điểm Nga mở chiến dịch ở Ukraine hồi tháng 02/2022.
Diễn biến leo thang mới tại Iran và Trung Đông nghiêm trọng hơn nhiều so với vụ Mỹ tấn công bằng tên lửa vào cơ sở hạt nhân của Iran hồi tháng 6 năm ngoái. Iran đã đáp trả bằng cách chọn lọc tấn công vào một số tài sản quân sự liên quan tới Mỹ tại các quốc gia vùng Vịnh. Nhiều trung tâm hàng không khu vực, bao gồm sân bay quốc tế trọng yếu của Dubai, đã phải đóng cửa, làm gián đoạn hoạt động hàng không và vận chuyển hàng hóa trong khu vực.
Nhiều hãng vận tải biển, vì quá thận trọng, đã quyết định dừng hoạt động qua eo biển Hormuz. Dù Iran không đưa ra tuyên bố chính thức về việc đóng eo biển (và nhiều khả năng cũng sẽ không có), các bản tin xác nhận tình trạng ùn ứ tàu chở dầu ở cả hai phía eo biển Hormuz tại Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman.
Mặc dù tình hình leo thang đáng báo động, cần lưu ý rằng một “lằn ranh đỏ” then chốt vẫn chưa bị vượt qua: Iran chưa công khai tấn công các cơ sở năng lượng trong khu vực và cũng chưa trực tiếp tấn công các tàu chở dầu hoạt động trên vùng Vịnh. Nếu điều này xảy ra, nguồn cung năng lượng qua khu vực sẽ bị gián đoạn nghiêm trọng và có thể khiến giá dầu Brent tăng mạnh lên ngưỡng 100 USD/thùng.
Đáng chú ý là vẫn có dấu hiệu cho thấy Iran đang giữ mức độ kiềm chế nhất định do lo ngại bị cô lập hơn nữa giữa bối cảnh xung đột khu vực lan rộng. Các quốc gia vùng Vịnh đã đưa ra những tuyên bố cứng rắn yêu cầu Iran xuống thang xung đột, nhấn mạnh rằng “cuộc chiến của các bạn không phải với các nước láng giềng”, đồng thời khẳng định quyền tự vệ của họ. Nếu cần thiết, các quốc gia vùng Vịnh và Mỹ có thể triển khai lực lượng hộ tống vũ trang cho tàu chở dầu nhằm giảm rủi ro khi đi qua eo biển Hormuz.
OPEC vẫn còn nhiều dư địa can thiệp thị trường
Trong cuối tuần (ngày 01/3), tại cuộc họp đã lên lịch, OPEC thông báo sẽ tăng sản lượng dầu thô thêm 206.000 thùng/ngày (bpd) trong tháng 4/2026. Trước khi căng thẳng tại Iran leo thang, dự báo đồng thuận chỉ kỳ vọng mức tăng 135.000 bpd.
Mặc dù phản ứng thận trọng của OPEC gây thất vọng với một số bên, cần lưu ý rằng tổng cộng OPEC đã khôi phục khoảng 1,65 triệu bpd so với mức “cắt giảm tự nguyện” 2,2 triệu bpd được triển khai từ năm 2023. Nói cách khác, OPEC vẫn còn dư địa đáng kẻ để tăng sản lượng khi cần thiết.
Trong tuyên bố cuối tuần, OPEC nhấn mạnh rất rõ rằng “các quốc gia sẽ phải tiếp tục theo dõi sát sao thị trường và trong nỗ lực duy trì sự ổn định, họ tái khẳng định tầm quan trọng của việc áp dụng cách tiếp cận thận trọng và duy trì toàn quyền linh hoạt để tăng, tạm dừng hoặc đảo ngược quá trình thu hẹp mức cắt giảm tự nguyện 2,2 triệu thùng/ngày đã được công bố vào tháng 11/2023”.
Dự báo dầu Brent quanh 80 USD/thùng
Trên cơ sở đó, UOB điều chỉnh dự báo giá dầu Brent lên 80 USD/thùng cho quý II và quý III/2026, sau đó giảm về 70 USD/thùng trong quý IV/2026 và quý I/2027. So với dự báo trước đó (dao động 65 - 75 USD/thùng), mức điều chỉnh mới phản ánh rủi ro địa chính trị gia tăng nhưng vẫn thận trọng với khả năng bứt phá quá mức.
Phân tích kỹ thuật cho thấy Brent đã hình thành vùng đáy dài hạn. Nếu giá đóng cửa tuần vượt mốc 75,20 USD/thùng, khả năng duy trì trên 80 USD/thùng trong những tháng tới sẽ gia tăng. Tuy nhiên, để vượt xa mốc này và tiến tới 100 USD/thùng, thị trường cần một cú sốc nguồn cung rõ rệt và kéo dài - điều hiện chưa xuất hiện.
Vàng hưởng lợi từ nhu cầu trú ẩn
Trong khi đó, vàng tiếp tục khẳng định vai trò tài sản trú ẩn an toàn. Trước khi xung đột leo thang, giá vàng đã tích lũy quanh 5.000 USD/ounce sau nhịp điều chỉnh mạnh từ 5.500 USD xuống 4.600 USD/ounce hồi cuối tháng 01/2026. Khi căng thẳng gia tăng, giá nhanh chóng bật trở lại trên 5.300 USD/ounce.
UOB nâng dự báo vàng lên 5.400 USD/ounce trong quý II/2026, 5.600 USD/ounce quý III/2026, 5.800 USD/ounce quý IV/2026 và đạt 6.000 USD/ounce vào quý I/2027. So với dự báo trước đó, mức điều chỉnh này phản ánh nhu cầu trú ẩn gia tăng, đặc biệt khi các ngân hàng trung ương toàn cầu tiếp tục mua vào mạnh mẽ, còn nhà đầu tư cá nhân gia tăng tích trữ vàng vật chất.
Theo UOB, dù biến động ngắn hạn có thể còn lớn, xu hướng dài hạn của vàng vẫn tích cực trong bối cảnh bất ổn địa chính trị kéo dài và rủi ro lạm phát tiềm ẩn.
Áp lực lạm phát và bài toán của Fed
Giá dầu Brent quanh 80 USD/thùng có nguy cơ khiến lạm phát ngắn hạn khó giảm. Tại cuộc họp FOMC sắp tới, thị trường sẽ đặt câu hỏi về mức độ tác động của giá năng lượng lên triển vọng lạm phát của Mỹ.
Hiện tại, UOB vẫn duy trì dự báo Fed sẽ giảm thêm 2 lần lãi suất 25 điểm cơ bản vào tháng 6 và trong quý III/2026. Tuy nhiên, nhà đầu tư sẽ phải theo dõi sát rủi ro về khả năng Fed phải trì hoãn hoặc gặp khó khăn hơn trong việc cắt giảm lãi suất trong nửa cuối năm.
Trên thị trường tiền tệ, USD tăng nhẹ, chỉ số DXY tăng khoảng 0,2 lên mức 97,80. Dù tâm lý rủi ro có thể hỗ trợ USD trong ngắn hạn, xu hướng dài hạn của USD vẫn là giảm, trừ khi Fed phát tín hiệu về rủi ro lạm phát quay trở lại và sự do dự trong việc cắt giảm lãi suất vào cuối năm nay.
Một chỉ báo quan trọng về rủi ro lạm phát lan truyền tại Mỹ là giá xăng trong nước. Đây là thước đo then chốt được các nhà đầu tư, bao gồm cả Nhà Trắng theo dõi rất sát. Chỉ báo này sẽ đặc biệt nhạy cảm trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ nếu giá xăng tăng vượt mức 4 USD/gallon và tiến trở lại vùng 5 USD/gallon.
