Di sản

Vãng cảnh Di tích lịch sử văn hóa La Khê ngày đầu năm mới

Vãng cảnh Di tích lịch sử văn hóa La Khê ngày đầu năm mới

Thu Thảo Thu Thảo - 11:55, 21/01/2023

Khu di tích đình La Khê, chùa Diên Khánh và đền thờ Đức thánh Bà là một quần thể kiến trúc các công trình tín ngưỡng, tôn giáo nằm trong trung tâm dân cư làng La Khê xưa, nay là phường La Khê, quận Hà Đông, TP Hà Nội.

Chùa Diên Khánh

Chùa La Khê mang tên chữ “Diên Khánh Tự” nghĩa là “Phúc lộc lâu dài”. Theo sử sách  ghi, chùa được xây dựng từ thời Lý (khoảng thế kỷ thứ XI).

Chùa Diên Khánh là một điểm đến của các tín đồ Phật giáo và nhân dân trong vùng lễ Phật cầu an. Đây là một trong những ngôi chùa có kiến trúc và cảnh quan rất đẹp. Các tài liệu về lịch sử di tích cho biết, chùa được trùng tu lớn vào năm Thiệu Trị thứ 5 (1845).

Tương truyền, xa xưa, cảnh trí nơi đây là kỳ danh thắng địa, Hổ phục, Rồng chầu. Cây cối xum xuê, nước xanh soi bóng. 

Chùa được xây dựng với một kết cấu khối vững chắc, rêu phong cổ kính, tồn tại bền lâu trước thiên nhiên. Hiện nay, trong chùa vẫn còn lưu giữ được nhiều di sản văn hóa quý hiếm.

Đình La Khê trong ngày đầu năm mới.

Đình La Khê

Nơi phụng thờ Thiền Tướng Hắc Diện Đại Vương và Thiên Tiên Bảo Hoa Công Chúa. Trải qua nhiều thế kỷ chiến tranh và biến động xã hội, ngôi đình La Khê không còn nguyên vẹn. Hình thức xưa kia khá đơn giản, thiên về bào trơn đóng bén đấu vuông, không có nhiều hoa văn. Các bức tường, cột hiên được xây bằng gạch Bát Tràng miết mạch to, đầu hồi bít đốc. Đó là kiểu kiến trúc chủ yếu sử dụng gạch và vôi vữa, thường gặp ở thời Nguyễn.

Năm 1997, dân làng La Khê khởi công trùng tu tòa đại bái 7 gian. Năm 2002, lại tiếp tục sửa sang hai tòa trung cung và hậu cung. Tòa đại bái và trung cung xây theo hình chữ “Nhị”, toà hậu cung có kết cấu hình chữ “Đinh”. Tất cả nội thất đều được trang hoàng rực rỡ với hai màu chủ đạo là vàng và đen.

Khuôn viên của đình La Khê ngày nay rộng khoảng 8000m2, các sân đều lát gạch đỏ.

Ngôi đình nhìn thẳng qua sân về một nguyệt hồ với hàng lan can đá bao quanh và các tượng linh thú soi bóng trên mặt nước.

Du khách từ ngoài đường làng bước vào cổng nghi môn rồi đi theo con đường rộng ven hồ này qua một phương đình sẽ đến sân rộng, bên phải là chùa Diên Khánh, trước mặt là tam quan nội và nhà đại bái của đình.

Bên trái là đền Bia Bà. Riêng tiền đường 5 gian được xây kiểu hai tầng tám mái, phía trước cũng để mở rất thoáng như kiến trúc chung của hầu hết khu đình. Trung cung và hậu cung kết nối với tiền đường theo hình chữ “Tam”.

Nguyệt hồ với hàng lan can đá bao quanh và các tượng linh thú soi bóng trên mặt nước.

Đền thờ Đức Thánh Bà

Bia Bà được đặt ở đền Đức Thánh Bà trong đình La Khê. Người dân ở đây thường quen gọi di tích này với tên gọi đình Bia Bà. Bia Bà còn được người dân buôn bán ví như " Bà Chúa kho" của Hà Nội.

Bia Bà ghi sự tích một hoàng phi của Mạc Thái Tông (1530-1540). Bà tên thật là Trần Thị Hiền, sinh vào mùa xuân năm 1511 tại làng La Ninh, trong một gia đình nhiều đời có người làm quan trong triều Lê sơ. Thân phụ Bà là Đô lực sĩ Thiết sơn bá Trần Chân. Năm 1527 đời Mạc Thái Tổ, Bà được chọn làm phi cho thái tử Mạc Đăng Doanh. Năm 1530, thái tử nối ngôi, Bà vào ở Đệ nhị cung.

Bia Bà trải gần bốn thế kỷ đứng ở ngoài đồng, đến mùa xuân 1913 mới đổ do đất lún. Một người không rõ tên tuổi đã sao chép văn bia, đưa vào cuốn Thần phả của làng. Ít lâu sau, bia được dựng như cũ. Đến thập kỷ 1980, bia lại đổ rồi được đưa về sân đình. Theo nguyện vọng của nhân dân, Ban quản lý di tích La Khê đã hưng công dựng một ngôi đền thờ Bà ở ngay bên phải sân đình và đặt bia vào trong.

Đình La Khê và Chùa Diên Khánh cùng với chùa Phúc Khê (Chùa Ngòi) đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia tại QĐ số 100VH/QĐ  21/1/1989. Từ khi khởi dựng, cả Đình và Chùa đã trải qua nhiều lần trùng tu, tôn tạo nhưng lần trùng tu lớn nhất gần đây là năm 2008, 2009. 

Hằng năm, Đình cũng là nơi dân làng La Khê tổ chức lễ hội, tưởng nhớ công đức của 2 vị thành hoàng làng và 10 vị tổ nghề dệt. Lễ hội diễn ra vào 3 ngày 14,15,16 tháng Giêng hàng năm. Thông thường chỉ tổ chức hội lệ, mở cửa Đình cho nhân dân địa phương và du khách thập phương đến dâng hương, vãn cảnh đầu năm. Vào những năm “Hòa cốc phong đăng” (những năm mưa thuận, gió hòa, được mùa) hay như cách tổ chức hiện nay là vào các năm chẵn, thông thường 5 năm một lần, làng tổ chức hội lớn đại đám có rước thu hút hàng ngàn lượt người tham dự lễ hội.

Năm 1998, đình Bia Bà - La Khê đã được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật.

Ý kiến của bạn